Тіл: Шотландияның тарихы мен мәдениетінің тоғысқан жері
Tongue, Sutherland
Тонг – Шотландияның Сутерленд аймағындағы шағын ауыл. Географиясы, орналасқан жері, қыраттар мен қоныстар, сондай-ақ туристік қызметтері туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тунг () – Шотландияның солтүстік-батысындағы Таулы аймақтағы, бұрынғы Сазерленд графлығының батыс бөлігіндегі жағалау ауылы. Ол Кайл-оф-Тонг шығанағының төменгі жағында, A836 тас жолы бойында Бен-Хоуп және Бен-Лойал тауларының солтүстігінде, шығыс жағалауда орналасқан. Солтүстігінде Брэтон ауданы жатыр. Тунг – Колдбекки, Дальхарн, Бланди және Скуломи портынан тастау қонысы Слеттелге дейін созылатын шағын елді мекендер тізбегінің бас ауылы. Ауылда жастар хостелі, қолөнер дүкені, жалпы мақсаттағы дүкен және автогараж, банк, пошта бөлімі және екі қонақ үй – Тунг қонақ үйі мен Бен-Лойал қонақ үйі бар. 1971 жылы салынған Кайл-оф-Тонг көпірі мен жол арқылы Кайл шығанағының батыс жағымен байланысады.
Tongue (Tunga from ) is a coastal village in northwest Highland, Scotland, in the western part of the former county of Sutherland. It lies on the east shore above the base of the Kyle of Tongue and north of the mountains Ben Hope and Ben Loyal on the A836. To the north lies the area of Braetongue. Tongue is the main village in a series of crofting townships that runs through Coldbackie, Dalharn, Blandy, and the harbour of Scullomie to the deserted township of Slettel. The village includes a youth hostel, a craft shop, a general store and garage, a bank, a post office and two hotels, the Tongue Hotel and the Ben Loyal Hotel. It is connected to the west side of the Kyle by the Kyle of Tongue Bridge and Causeway, built in 1971.
Топонимика
Көпшілік пікірге қарамастан, "Тіл" атауы Тілдің Кайл пішінімен байланысты емес (дегенмен, Кайлды "тіл пішіндес" деп сипаттауға болады). Керісінше, бұл ежелгі норвеж тіліндегі географиялық термин, ол құмтөбе немесе тіл тәрізді жер телімін білдіреді. Кайлге қарай созылған осы жер телімі – Тілдің Кайл мұздығының соңғы моренасы және Тілдің Кайл бөгетінің шығыс бөлігін құрайды. Гель тілінде "Тунга" ауылды, ал "Каол Тунга" – Кайлды білдіреді. Ауыл сондай-ақ "Ceann Tàile" деп, ал бұрын "Circeabol" деп аталған.
Contrary to popular belief, the name Tongue does not refer to the shape of the Kyle of Tongue (though the kyle can be described as "tongue shaped"). Rather it is a geographical term in Old Norse which refers to a piece of land shaped like a spit or tongue. That tongue of land projecting into the Kyle is the terminal moraine of the Kyle of Tongue glacier, and forms the eastern part of the Kyle of Tongue causeway. In Gaelic, Tunga indicates the village, whereas Caol Thunga indicates the kyle. The village is also known as Ceann Tàile and formerly as Circeabol.
Тарих
Бұл аймақ гельдер, пикттер және викингтер үшін тарихи тоғысқан жер болды. Тунг Хаус – Макей кланының тарихи отауы, олар Варрих қамалынан (Caisteal Bharraich) кеткен соң осыны мекен еткен. Он бірінші ғасырда клан Морей провинциясынан Сазерленд графтығына қуылғаннан кейін Тунгде салынған қамалдың қираған қалдықтары танымал туристік орынға айналды. 1427-1433 жылдар шамасындағы мұрагерлік үшін болған шайқас Друмнакуб шайқасымен аяқталды, онда кланның екі фракциясы Кайл мен Бен Лоял арасындағы Карн Фадада шайқасты. 1746 жылы ауылда якобиттердің қазына кемесі мен Корольдік теңіз күштерінің екі кемесі арасындағы маңызды шайқас болды, нәтижесінде якобиттердің экипажы алтынымен жағаға қашуға тырысты. Оларды кейін теңізшілер ұстады, ал Ганноверге адал болған жергілікті халық оларға көмектесті, бұл Бони Принц Чарлиге Кулоденге дейін қолдау көрсетуге кедергі келтірді. Таулы аймақтарды тазарту кезінде Сазерлендтің ішкі аудандарынан қуылған көптеген адамдар осы ауылға көшіп келді. Гель ақыны Эвен Робертсон (Eòghainn MacDhonnchaidh, 1842–95) өмірінің соңына дейін Тунгде тұрды және ең әйгілі шығармасы – Сазерленд герцогинясы мен Патрик Селларды әжуалайтын "Mo mhallachd aig na caoraich mhòr" ("Шекаралық қойларға қарғысым") әні. Бұл әнді танымал әншілер Джули Фаулис және Кэтлин МакИннес орындаған. Тунгде Робертсонға ескерткіш орнатылған.
The area was an historic crossroad for Gaels, Picts and Vikings. Tongue House is the historic seat of the Clan Mackay, after they abandoned Castle Varrich (Caisteal Bharraich). The ruins of the castle, built at Tongue in the eleventh century after the clan were expelled from their ancestral Province of Moray to County Sutherland, are a popular tourist attraction. A battle for succession some time around 1427 to 1433 culminated in the Battle of Drumnacoub, in which two factions of the clan fought on Carn Fada, between the Kyle and Ben Loyal. The village saw a key battle between a Jacobite treasure ship and two ships of the Royal Navy in 1746, which resulted in the Jacobite crew trying to slip ashore with their gold. They were then caught by the Navy, supported by local people who were loyal to Hanover, which cost Bonnie Prince Charlie valuable support in the run up to Culloden. In the Highland Clearances, many people who were cleared from the interior of Sutherland moved to this village. The Gaelic poet Ewen Robertson (Eòghainn MacDhonnchaidh, 1842–95) lived in Tongue his entire life, and is most famous for his song "Mo mhallachd aig na caoraich mhòr" ("My curses on the Border sheep") mocking, among others, the Duchess of Sutherland and Patrick Sellar. The song has been recorded by notable singers Julie Fowlis and Kathleen MacInnes. There is a monument to Robertson in Tongue.
Тунгтың танымал тұлғалары
Теннесси штатының АҚШ сенаторы, қазынашылық хатшысы және дипломат Джордж У. Кэмпбелл Тунгу қаласында дүниеге келген, кейін Солтүстік Каролинаға эмиграциялаған. Эколог, профессор Ансон Маккей Тунгудағы шаруа отбасында туып өскен және университетке барғанға дейін сол жерде тұрған.
U. S. Senator from Tennessee, treasury secretary, and diplomat George W. Campbell was born in Tongue before emigrating to North Carolina. Environmental scientist, Professor Anson Mackay, comes from a crofting family in Tongue and lived there until he went to University.