Кіріспе

Корольдік санаттық шоу – Ұлыбританиядағы корольдік санаттық шоу, монарх үшін өнерлерін көрсетудің жалпы сипаттамасы.

Корольдік санаттық шоу – жыл сайын Ұлыбританияда Корольдік санаттық қайырымдылық қорына (онда III Чарльз патша өмірлік демеуші) қаражат жинау мақсатымен телеарнада көрсетілетін санаттық шоу. Оған Ұлыбритания корольдік отбасының жоғары лауазымды мүшелері қатысады. Кешкі қойылым әдетте Лондон театрынан тікелей эфирде көрсетіледі және комедия, музыка, би, әдемі әртүрлі өнерлер мен басқа да ерекше нөмірлерді қамтитын отбасылық ойын-сауықтан тұрады. Корольдік санаттық шоу дәстүрлі түрде корольдік отбасы мүшелерінің кіруімен басталады, содан кейін "God Save the King" ұлттық әнұраны орындалады, бұл ән қатысушылар тарапынан Корольдік санаттық шоулардың дәстүрлі аяқталуы ретінде орындалған; бірақ 2020 жылы коронавирус пандемиясының салдарынан, "As If We Never Said Goodbye" әні сол жылғы шоуды ашты, оны сол жылғы жүргізуші Джейсон Манфорд орындады.

Негізгі деректер

1912 жылғы 1 шілдеде өткен алғашқы қойылым Royal Command Performance деп аталды, және бұл атау шара үшін бейресми түрде қолданылып келеді. Бұл қойылым король Георг V және королева Мэридің қатысуымен Сафтсбери даңғылындағы Палас театрында өтті. Театр импресариосы сэр Эдвард Мосспен хат алмасып болған соң, король өзінің тәж кигізу жылы 1911 жылы Корольдік әртүрлі шоуға тапсырыс беретінін айтты, егер кірісі Variety Artistes' Benevolent Fund-қа – сол кезде Royal Variety Charity деп аталған қайырымдылық қорына – аударылса. Бұл Эдинбургтегі Империя театрында, үлкен Мосс Империялар тобының бір бөлігі ретінде өткізу жоспарланған, бірақ қойылымға бір ай қалғанда ғимарат өртенді. Мосс қайтыс болғаннан кейін, сэр Альфред Батт импресарио ретінде таңдалды және 1912 жылы қойылым өтті. Бұл өте әсем, сән-салтанатты шара болды, оның лондондық Палас театры үш миллионға жуық гүл гүлшабымен безендірілді.

Суретшілер, орындаушылар және телеарналар

Ең үздік орындаушылардың қатарында Веста Тилли, сэр Джордж Роби, Дэвид Девант, Анна Павлова, Гарри Лаудер және Сесилия Лофтус болды. Ұйымдастырушылар кәсіби даудың себебінен Мари Ллойдты шақырмады. Оның өнері тым ерсілі деп есептелді, ал үш рет аяқталмаған некелері патша отбасының алдында өнер көрсетуге оны лайықсыз деп танылды. Ол жақын жердегі театрда қарсы қойылым ұйымдастырды және оны "британдық жұртшылықтың бұйрығымен" деп жарнамалады. Патшаның ыңғайсыз жағдайға түсіп қалмауы үшін шараның аты өзгертілді. Корольдік әртүрлілік қойылымы 1921 жылдан бастап король Георг V-нің ұсынысымен жыл сайынғы дәстүрге айналды, ал 1927 жылдан бастап Британдық радиокорпорациясы оны радио арқылы таратуды бастады. 1928 жылдан 1938 жылға дейін Лондон Палладиумның продюсері және менеджері Джордж Блэк Корольдік әртүрлілік қойылымын ұйымдастыруды өз міндетіне алды. Ол сондай-ақ шоуларда жүргізуші ретінде де қатысты. Оның алғашқы қойылымы 1928 жылдың 1 наурызында Лондон Колизейінде өтті, ал 1930 жылдан 1937 жылға дейін Лондон Палладиумда көрсетілді. 1938 жылғы қойылымы Лондон Колизейіне қайта оралды. Екінші дүниежүзілік соғыс жылдары, 1939 жылдан 1944 жылға дейін ешқандай қойылым өткізілмеді. Соғыс аяқталғаннан кейін 1945 жылы қойылымдар қайта басталды. 1960 жылдан 2010 жылға дейін BBC және ITV шоудың жазылған нұсқасын таратуға келісті, өндіріс екі басты арна арасында кезекпен жүргізілді, BBC жұп жылдардағы бағдарламаларды, ал ITV тақ жылдардағы бағдарламаларды өндіріп, теледидарға шығарды. 1976 және 1978 жылдары BBC шоуды тікелей эфирде көрсетті. Көбінесе шоу Вест-Энд театрында қойылды. 1999 жылға дейін Лондоннан тыс жерде тек екі қойылым өтті (1955 жылы Блэкпулда және 1959 жылы Манчестерде), бірақ 2003, 2005, 2007 және 2009 жылдары Корольдік әртүрлілік қойылымдары Лондоннан тыс аймақтық театрлардан ITV арнасында көрсетілді. ITV 2011 жылы шоуды теледидардан көрсетуге эксклюзивті құқық алды. 1974 жылы Ноэль Гордон Корольдік әртүрлілік қойылымын жүргізіп, шоудың алғашқы әйел жүргізушісі атанды.

Өнер көрсетулер

1912 жылы 1 шілдеде сэр Альфред Батт ұсынған алғашқы Корольдік санаттық қойылымнан кейін, келесі шоу жеті жылдан соң, 1919 жылы 28 шілдеде, бұл жолы сэр Освальд Столл ұсынған Колизей театрында өтті. Оркестрді Эдвард Элгар дирижерлік етті. 1921 жылы ол Ипподромға көшірілді және қараша айында ұйымдастырылды. Бұл Корольдік санаттық қойылымның жыл сайынғы іс-шараға айналған тұңғыш реті болды. 1923 жылы ол қайтадан Колизей театрына көшірілді. Содан кейін, 1924 жылы үзілістен соң, 1925 жылдың ақпан айында Альгамбра театрына көшірілді, онда 1926 жылы 27 мамырда өтті. Бұл BBC тікелей эфирде көрсеткен алғашқы Корольдік санаттық қойылым болды, радио арқылы тікелей хабарланды. 1927 жылы тағы бір орын ауыстырылды, бұл жолы Виктория сарайы театрына, ал Дж. А. Вебб – кештің жүргізушісі болды. 1928 жылы 13 желтоқсанда Колизей театрында өткізілді. Келесі шоу 1930 жылы 22 мамырда Лондон Палладиумына көшірілді, оны Джордж Блэк пен Вал Парнелл жүргізді. Бұл осы жерде жеті жыл қатарынан өткізілген іс-шаралардың бастамасы болды. 1935 жылы Корольдік санаттық қойылым король Георг V мен королева Мэридің күміс тойына арналды. Бұл король Георг V-нің соңғы қатысуы болды – ол үш айдан кейін, 1936 жылдың қаңтарында қайтыс болды. Екі Шотландия Корольдік санаттық қойылымы өтті, екеуіне де Елизавета II қатысты, оларды Говард & Уайндхэм Лтд Гласгоудың Альгамбра театрында ұсынды, оны сэр Альфред Батт ашқан, 1958 және 1963 жылдары. Ал 1994 жылға дейін Лондонда NSPCC қайырымдылық қорына көмек көрсету мақсатында өткізілді. 1990 жылы королева-ана Елизаветаның 90 жылдығын тойлауға арналған Корольдік туған күн галасы 19 шілдеде Лондон Палладиумында өткізілді, ол сол жылғы дәстүрлі қараша/желтоқсан айларындағы Корольдік санаттық шоудың орнына қойылды. Дәстүрлі шоудың орнына 1990 жылдың 29 желтоқсанында BBC One телеарнасында «Корольдік санаттық қойылымның отызыл жылдығы» атты арнайы бағдарлама көрсетілді. Оны Брюс Форсайт жүргізді және бағдарламаның 30 жылдық тарихына, архивтен алынған видеоклиптермен бірге шолу жасады. 1991 жылдан бастап дәстүрлі санаттық шоу қайтадан ұйымдастырыла бастады. 2018 жылғы шоуды комедия актері Грег Дэвис жүргізді, ол Сассекс герцогы Гарри мен оның жаңа әйелінің үйленуінен алты ай өткен соң өтті. Биылғы шоудан кейінгі кеш пен банкетте сиқыршылар, мысалы, Джей және Жосс, сондай-ақ танымал The Masqueraders тобы өнер көрсетті. Алайда 2020 жылы коронавирус пандемиясына байланысты виртуалды форматта өткізілді, оны сол кездегі Уэльс принцінің виртуалды сәлемі ашты, содан кейін сол жылғы жүргізуші Джейсон Манфорд «As If We Never Said Goodbye» әнін орындады. 2023 жылғы Корольдік санаттық қойылымы Корольдік Альберт залында өтті, оны Брэдли Уолш жүргізді. Алдымен Шер ән орындады.

Британияның таланты

2007 жылдан бері Корольдік санат шоуының бір нөмірі британдық көрермендер ITV телеарнасының «Britain's Got Talent» дарын шоуы арқылы таңдалып келеді. Көрермендердің телефон арқылы дауыс беруі әр жартылай финалдағы ең танымал нөмірді анықтайды, ол финалға өтеді, ал судьялар таңдаған екінші нөмір де финалға қатысады. Финал тікелей эфирде көрсетіледі және барлық нөмірлер көрермендердің дауысы үшін қайтадан өнер көрсетеді.

Орындар

Жалпы 17 театр 93 Корольдік әртүрлілік қойылымдарын және 1912 жылғы Корольдік командалық қойылымды сахналады. Барлығы 93 қойылымның 75-і Лондон театрларында, ал 7-і басқа қалалар мен елді мекендерде өтті. Ескерту: Төмендегі кестеде театр бағанында қала немесе елді мекен көрсетілмеген жағдайда, орын Лондон қаласында орналасқан. ТеатрNo. Жылдар Лондон Палладиум 43 1930–1937, 1946–1948, 1950, 1952, 1954, 1957, 1962, 1964–1978, 1980, 1987–1990, 2008, 2010, 2013–2014, 2017–2019 Лондон Колизеуі 10 1919, 1923, 1928, 1938, 1945, 1949, 1953, 1958, 2004, 2006 Театр Роял, Дрюри Лейн 7 1979, 1981–1983, 1985–1986, 1991 Доминион Театры 7 1992–1996, 2000–2001 Виктория сарайы Театры 6 1927, 1951, 1955, 1960, 1984, 1997 Король Альберт залы 6 2012, 2015, 2021–2024 Опера үйі Театры, Блэкпул 3 1955, 2009, 2020 Гипподромы, Лондон 2 1921–1922 Альгамбра Театры 2 1925–1926 Уэльс принці Театры 2 1961, 1963 Хаммерсмит Аполло 2 2002, 2016 Палас Театры, Лондон 1 1912 Палас Театры, Манчестер 1 1959 Лицей Театры 1 1998 Бирмингем Гипподромы 1 1999 Эдинбург фестивалі Театры 1 2003 Уэльс Мыңжылдық орталығы, Кардифф 1 2005 Ливерпуль Империя Театры 1 2007 Театр Лоури, Салфорд Квейс, Салфорд 1 2011

Рейтингтер

1960 жылдары шоудың теледидарлық нұсқасы Ұлыбританияда 1960–1963 жылдары, 1965 және 1967–1968 жылдары жыл бойы бірінші орынды иеленді. Шоу 1964 жылы 6-шы, 1966 жылы 3-ші, ал 1969 жылы 2-ші орынға тағайындалды. 1970 жылдары шоу 1975 жылы жылдық рейтингтерде бірінші орынды иеленді, 1970 жылы 8-ші, 1971 жылы 4-ші, 1976 жылы 9-шы және 1977 жылы 3-ші орынды алды. Рейтингтер BARB дереккөздерінен алынды.

Airdate (Эфирге шығу күні) Көрермендер (млн.) Телеарна Түнгі үлес
20 желтоқсан 1998 11.24 BBC One
4 желтоқсан 1999 10.60 ITV 41.0%
17 желтоқсан 2000 7.92 BBC One
28 қараша 2001 11.55 ITV 47.0%
15 желтоқсан 2002 8.19 BBC One 30.9%
26 қараша 2003 8.56 ITV 36.8%
15 желтоқсан 2004 6.60 BBC One 31.0%
12 желтоқсан 2006 7.98 BBC One 33.7%
16 желтоқсан 2009 9.56 ITV 37.4%
16 желтоқсан 2010 8.90 BBC One 33.0%
3 желтоқсан 2012 9.24 33.7%
9 желтоқсан 2013 8.30 31.3%
8 желтоқсан 2014 7.64 28.7%
8 желтоқсан 2015 4.94 24.3%
13 желтоқсан 2016 5.13 22.0%
19 желтоқсан 2017 4.86 22.1%
11 желтоқсан 2018 5.01 21.7%
10 желтоқсан 2019 5.06
8 желтоқсан 2020 4.27
19 желтоқсан 2021 4.74
20 желтоқсан 2022 3.60
17 желтоқсан 2023 4.05