Кіріспе

Перси Уильям Килбрайд (16 шілде 1888 – 11 желтоқсан 1964) – американдық кейіпкерлік актер. Ол мансабының басым бөлігін ауылдық "хиктер" бейнесінде ойнауға арнады, ең әйгілісі – "Ма және Па Кеттл" көркем фильмдеріндегі Па Кеттл рөлі.

Ерте өмір

Килбрайд Калифорния штатының Сан-Франциско қаласында, Мэриленд штатында туған Элизабет (Келли) және канадалық Оуэн Килбрайдтың ұлы ретінде дүниеге келді.

Мансап

Килбрайд 1900 жылы 12 жасында Сан-Францискодағы Орталық театрда шақырушы бала ретінде театр өнерінде жұмыс істей бастады. Сан-Франциско сахнасында бес жылдан кейін, ол Бостон, Олбани, Сиракуз, Трентон және Филадельфиядағы труппаларда жеңіл комедиялық рөлдерді ойнады, соңынан Бродвейде актер болуға кетті. Ол алғаш рет «Екі қаланың әңгімесінде» 18 ғасыр француздық денди рөлін сомдады. Беннидің айтуынша, Перси Килбрайд экранда да, экраннан тыс да бірдей болды: тыныш және мейірімді, бірақ қағидалы, ол өзі сарайы деп санайтын жалақыдан артық немесе кемін алудан бас тартты. Килбрайд Беннидің фильмінен кейін Олсен мен Джонсонның «Қабыс үй» (1943) комедиясында маңызды рөлді ойнады. 1945 жылы ол «The Southerner» фильмінде пайда болды. 1947 жылы ол Марджори Мейнмен бірге «Жұмыртқа және мен» фильмінде Фред МакМюррей мен Клодетт Колберттің шаруа өміріне бейімделген әуесқой жұп ретінде ойнады. Мейн мен Килбрайд халықтық көршілер Ма және Па Кеттл рөлінде танымал болды, көрермендердің реакциясы танымал Ма және Па Кеттл сериясын тудырды. Па Кеттл Килбрайдтің ең танымал рөліне айналды: жай мінезді және едәуір жалқау Па сирек дауысын көтеріп, әрқашан достарына көмектесуге дайын болды – басқа достарынан қарыз алып немесе өзінің үнді достары Геодук пен Кроубарға кез келген жұмыс тапсырып. Universal жыл сайын тек бір «Кеттл» фильмін шығаруды талап еткендіктен, көктем айларында шығарылмаған фильмдердің қоры жиналды. 1952 жылдың ақпанында түсірілген «Ма және Па Кеттл Вайкикиде» тағы үш жыл бойын жарық көрген жоқ. Килбрайд 1953 жылы «Ма және Па Кеттл үйге қайтады» фильмін түсіргеннен кейін сериядан шықты. Ол 1954 жылы «Ма және Па Кеттл үйде» деген атпен шықты. Кеттл тек Па Кеттл рөлінен ғана зейнетке шықты, актерлік өнерден емес. Фильмдер табысты болғанымен, «Килбрайд оларды түсіруден қатты ләззат алды», - деп жазды журналист Фрэнк Скалли, «бірақ олар оған үйде де, басқа жерлерде де маңызды рөлдерден айырылды. Ол «Тексастың қайтуы» рөліне таңдалды, бірақ басшылық «Кеттлді» қоғамдық санадан шығару қиын болады деп ойлағандықтан Уолтер Бреннанға берілді». 1953 жылғы сұхбатында Килбрайд Па Кеттл рөлін ойнағаннан кейін мансабының монотондығын талқылады: Мен сахнада оқыдым, онда мен әртүрлі рөлдерді ойнадым. Актер болудың қызығы осы: жаңа кейіпкерлерді жасаудың қиындықтарын жеңу. Бірақ Па Кеттл әрқашан бірдей. Ол кез келген нәрсені жасай алады, ешқандай себеп-салдарды анықтаудың қажеті жоқ. Оны қайта-қайта ойнауда ешқандай қызығушылық жоқ. Менге телесериалдарға түсуге ондаған ұсыныс келіп түсті, бірақ мен олардың барлығын да қабылдамадым. Мен бір рет түсірілімге қатыса аламын, бірақ бір кейіпкерге ғана байланыстырып алмаймын. Килбрайд 1950 жылға дейін Па Кеттл рөлінен ажырасуға тырысты, басқа фильмдерде кейіпкерлік рөлдерді ойнады, бірақ ол «Кеттл» фильмдерінде соншалықты танымал болды, сондықтан ол сол рөлді тек ойнай бастады. Бір ерекшелігі – 1952 жылғы үй техникасын жарнамалаған өнеркәсіптік фильм; Килбрайдтың құрғақ сөйлеуі, орынды түрде, ылғалсыздандырғышқа дауыс берді. Килбрайд Лос-Анджелестегі Уитли даңғылында, Голливуд бульварынан жақын жердегі пәтерде жалғыз өмір сүрді. Па Кеттл тіпті оның жеке өміріне де қауіпті әсер етті: «Мен үй сатып алып, тұрақтанған уақытқа жеттім, бірақ мен Кеттл вирусының мені шалдықтыратынын білемін, егер ол газонды қырқып, веранданы сүртіп немесе шамды ауыстырып алса».

Өлім

1964 жылдың 21 қыркүйегінде Килбрайд пен тағы бір актер Ральф Белмонт Голливудта көшеден өтіп бара жатқанда көлік қағып кетті. Белмонт сол жерде қаза тапты; ал Килбрайд үш айдан кейін бас жарақаттарынан туындаған атеросклероз және соңғы сатыдағы пневмониядан қайтыс болды. Оған 11 қарашада Лос-Анджелестегі Good Samaritan ауруханасында миға операция жасалған. Бірінші дүниежүзілік соғыстың қатысушысы Килбрайд Калифорния штатының Сан-Бруно қаласындағы Голден-Гейт ұлттық зиратына жерленді. Ешқашан үйленбеген Килбрайд өзінің мүлкін төрт жүрегі жақын туысына және бір жеңгесіне қалдырды.