Кіріспе

Италиялық дәрігер және табиғат зерттеуші Джованни Антонио Скополи (кейде Иоганн Антониус Скополиус деп латыншаланады) (3 маусым 1723 – 8 мамыр 1788) – итальяндық дәрігер және табиғат зерттеуші. Оның өмірбаяуын жазған Отто Гулья оны «алғашқы ұлттық еуропалық» және «Австрия империясының Линнейі» деп атады.

Өмірбаян

Скополи Тренто епископтығына (қазіргі Трентино) жататын Валь ди Фьемедегі Кавалезеде, әскери комиссар Франческо Антонио мен Трентинодан шыққан патрициан отбасының суретшісі Клаудия Катерина Грамоланың (1699–1791) ұлы болып дүниеге келді. Ол Инсбрук университетінде медицина мамандығы бойынша білім алып, Кавалезе мен Венецияда дәрігер болып жұмыс істеді. Көп уақытын Альп тауларында өсімдіктер мен жәндіктер жинаумен өткізді, олардан ерекше коллекциялар жасады. Ол екі жыл бойы Секкау епископтың жеке хатшысы болды, содан кейін 1754 жылы Габсбургтер империясының кішкентай қалашығы Идриядағы сынап кендерінің дәрігері болып тағайындалды және 1769 жылға дейін сол жерде қалды. 1761 жылы ол "De Hydroargyro Idriensi Tentamina" атты еңбегін жарыққа шығарды, онда сынап кеншілері арасындағы сынаптан уланудың белгілері зерттелген. Скополи жергілікті табиғат тарихын зерттеуге уақыт жұмсап, "Flora Carniolica" (1760) және "Entomologia Carniolica" (1763) атты Карниоланың жәндіктері туралы маңызды еңбектер жариялады. Ол сондай-ақ "Anni Historico Naturales" (1769–1772) сериясын жариялады, онда әртүрлі коллекциялардан құстардың алғашқы сипаттамалары қамтылған. Оның соңғы еңбегі "Deliciae Flora et Fauna Insubricae" (1786–1788) болды, онда Пьер Соннераттың саяхаттары туралы есептерінде сипатталған Солтүстік-Батыс Италиядағы құстар мен сүтқоректілердің ғылыми атаулары бар. Скополи қазіргі заманғы таксономияның негізін қалаған швед ботанигі Карл Линнеймен хат алысты. Скополи Гилберт Уайттың "Сельборнның табиғи тарихы мен көнеліктері" еңбегінде жиі еске алынады.