Кіріспе

Адамдарда кездесетін сүтқоректілер ақуызы.

Тромбопоэтин (THPO), сондай-ақ мегакариоциттердің өсуі мен даму факторы (MGDF) деп белгілі, адамдарда THPO генімен кодталған ақуыз. Тромбопоэтин – бауыр және бүйрекпен өндірілетін, қан тромбоциттерінің өндірісін реттейтін гликопротеин гормоны. Ол көптеген тромбоциттерді бөліп шығаратын сүйек кемігі жасушалары – мегакариоциттердің түзілуін және дифференциациялануын стимуляциялайды. Мегакариоцитопоэз – тромбоциттер өндірісіне алып келетін жасушалық даму процесі. Бұл генмен кодталған ақуыз мегакариоциттердің көбеюі мен жетілуіне, сондай-ақ тромбопоэзге қажетті гуморальды өсу факторы болып табылады. Бұл ақуыз миелопролиферативті лейкемия вирусының онкогенінің өнімі MLP/C MPL үшін лиганд болып табылады.

Генетика

Тромбопоэтин гені 3-ші хромосоманың ұзын қолшасында (q26.3-27) орналасқан. Осы гендегі бұзылыстар кейбір тұқым қуалайтын тромбоцитоз (қан тақыншаларының санының артуы) түрлерінде және кейбір лейкемия жағдайларында кездеседі. Ақуыздың алғашқы 155 аминқышқылы эритропоэтинмен гомологиялық байланыста болады.

Функциясы мен реттеуі

Тромбопоэтин бауырда паренхималық жасушалар мен синусоидты эндотелиялық жасушалар, сондай-ақ бүйректе проксималды иілімді түтікше жасушаларымен өндіріледі. Шамалы мөлшерде жолақты бұлшықет және сүйек миы стромалық жасушалары да оны шығарады.

Ашылу

Тромбопоэтин 1994 жылы бес тәуелсіз топ тарапынан клондалды. Оның анықталғанға дейін 30 жылға жуық уақыт бойы жасуша бетіндегі c Mpl рецепторымен байланысты екені болжанып келді, ал бұрынғы жарияланымдарда тромбопоэтин c Mpl лигандысы (c Mpl молекуласына байланысатын зат) ретінде сипатталған. Тромбопоэтин I класты гематопоэтикалық цитокиндердің бірі.