Кіріспе

Медициналық жағдай – адам организмінде кездесетін медициналық симптом. Фотофобия – жарықты көру арқылы қабылдауға қалыпты емес төзімсіздіктің медициналық белгісі. Медициналық симптом ретінде фотофобия – ауруға немесе фобияға байланысты емес, жарыққа ұшырағанда немесе көздің физиологиялық сезімталдығының нәтижесінде көздерде дискомфорт немесе ауыру сезімі тудырады. Дегенмен, бұл термин кейде жарықтан негірсіз немесе иррационалды қорқынышқа, мысалы гелиофобияға да қолданылады. Фотофобия термині грек тіліндегі φῶς (phōs) – "жарық" және φόβος (phóbos) – "қорқыныш" сөздерінен алынған.

Емдеу

Жарыққа сезімталдықты емдеу көз, жүйке жүйесі немесе басқа да себептерге байланысты, оның түпкі себебіне бағытталған. Егер фотофобияны тудыратын фактор немесе түпкі себебі анықталып, емделсе, жарықтан қорқу жойылуы мүмкін. Кейде көзілдірік линзалары қолданылады.

Жасанды жарық

Фотофобиясы бар адамдар тіпті орташа деңгейдегі жасанды жарықтан көздерін ауыртып, жасанды жарық көздерінен бұра қашуы мүмкін. Фотофобиямен ауыратын адамдар үшін жасанды жарықтың бөлмедегі жалпы деңгейі де төзбес болуы мүмкін, сондықтан олар жарық көзін әлсіздетіп немесе алып тастайды, немесе бөлмеден тыс жарықтың сынғаны арқылы жарықтандырылған, көңілдірек жарық бар бөлмеге көшеді. Балама ретінде, олар қараңғы күн көзілдірігін, шеткі жарықты сүзгілейтін күн көзілдірігін, дәл боялған көзілдірікті және/немесе кең қалқанды күн шапқыларын немесе бейсболкаларды кие алады. Фотофобияның кейбір түрлеріне жарық спектрінің жасылдан көк түске дейінгі бөлігін бұрмаламай немесе көруге кедеріс келтірмейтін дәл боялған линзаларды қолдану көмектеседі. Фотофобияны жеңілдетудің басқа жолдары – реңді контактты линзаларды және/немесе көзді тарылтатын рецепт бойынша жазылған көз тамшыларын пайдалану, осылайша көзге кіретін жарық мөлшерін азайту. Дегенмен, мұндай стратегиялар нақты жағдайларда қалыпты көру үшін қажетті жарық мөлшерімен шектелуі мүмкін. Бұлшықет спазмдарынан немесе жарықтан/мигреньнен туындаған көз ауруын жеңілдету үшін кеңейтетін тамшыларды да қолдануға болады, бұл адамға қараңғы немесе көңілдірек бөлмеде "мигреньді басып өтуге" мүмкіндік береді. Stringham және Hammond еңбегінде, «Тамақ ғылымы» журналында жарияланған, лютеин мен зеаксантин тұтынудың көру қабілетіне тигізетін әсерлері зерттелген және жарқырауға сезімталдықтың төмендеуі туралы мәлімделген.

Мүгедектік

Фотофобия жарық қолданылатын жерлерде жұмыс істеуге адамның мүмкіндігін толығымен жоюы немесе шектеуі мүмкін, егер оған көзілдірік тағуға рұқсат сияқты қолайлы жағдай жасалмаса. Сондықтан фотофобиясы бар адамдар түнде жұмыс істеуге немесе түнде жұмыс орнында жайлырақ сезінуі мүмкін. Алайда, сыртқы түнгі жарықтандыру да фотофобиясы бар адамдар үшін жағымсыз болуы мүмкін, себебі тұрғын үйлерді, коммерциялық және өнеркәсіптік аймақтарды жарықтандыру үшін қолданылатын әртүрлі жарық көздері бар, мысалы, LED (жарықдиодты) шамдар. Көліктік құралдарда, әсіресе пикаптар мен жол талғамайтын көліктерде қолданылатын аса қуатты LED фараларының таралуы автокөлік жүргізушілері, велосипедшілер және жаяу жүргіншілер арасында фотофобия жағдайларының көбеюіне әкеп соқты.