Кіріспе

IXI Limited – Unix бағдарламалық жасақтамасына маманданған британдық компания. Бұл компания Unix жүйесі үшін терезелік өнімдерді әзірлеп, сол кездегі барлық танымал Unix платформаларын қолдады. 1987 жылы құрылған компанияның кеңсесі Кембридж қаласында орналасқан. Оның ең танымал өнімі – X Window System негізінде құрылған графикалық интерфейске ие X.desktop жұмыс ортасы. IXI компаниясы 1993 жылдың ақпанында Santa Cruz Operation (SCO) компаниясымен сатып алынды.

Кембридждегі жоғары технологиялық кластердің пайда болуы

1970-ші жылдардың басында Кембридж жоғары технологиялық кластері деп аталатын, қарқынды өсіп келе жатқан компьютер саласындағы жаңа фирмалар желісінің орны болды, олардың көпшілігі Кембридж университетінде оқыған негізін қалаушылар мен қызметкерлерді жұмысқа тартты. Әсіресе, “Регионалдық зерттеулер” журналында жарияланған мақалада көрсетілгендей, IXI – Кембридждегі Acorn Computers компаниясының негізін қалаушылар, қызметкерлер немесе олармен байланысты болған көптеген компаниялардың бірі еді, олардың ең танымалсы – ARM Holdings. IXI-дің негізін қалаушысы Рей Андерсон университет түлегі болды және Кембридж аймағында орналасқан компьютерлік жүйелер фирмасы Torch Computers-тің ғылыми-зерттеу және әзірлеу директоры болды, ол Acorn жасаған BBC Micro үшін қосымша құрылғылар жасаумен танымал еді. Torch өнімдерінің ішінде жұмыс станциялары да болды.

Соңында Torch сәттілікке жете алмады, бірақ оның жұмысы Андерсонды идеяны жалғастыруға шабыстады, бұл технологиялық білімі жоқ адамдарға да осындай платформаларды пайдалануға мүмкіндік беретін болар еді. Осылайша, мұндай мүмкіндіктерді қолдауға қабілетті болғанымен, ол батырмалар, мәзірлер немесе терезе тақырып жолағының стилі сияқты қолданбаның пайдаланушы интерфейсін жобалау бойынша ешқандай талаптарды қамтымады, сондай-ақ стандартты терезе менеджерін, файл менеджерін немесе жұмыс үстелін де ұсынбады. IXI стандартының маңызды бөлігі – стандарттарды пайдалану арқылы, меншік шешімдеріне негізделген бәсекелестерді жеңу болды. Бұл жетістіктің бір бөлігі X. desktop-тың құралдар жиынтығымен байланысты болды, ол жүйе өндірушілеріне үстел ортасының сыртқы түрін және функционалдығын өздерінің қажеттіліктеріне сәйкес өзгертуге мүмкіндік берді. X. desktop өнімі оннан астам Unix нұсқасына орнатылып, сатылды. X. desktop-тың басты бәсекелесі – американдық Visix Software, Inc компаниясының Looking Glass өнімі болды. Ақырында X. desktop-тың миллионнан астам данасы қолданысқа енді. 1992 жылы IXI Ltd компаниясының кірісі шамамен 6 миллион долларды құрады. 1993 жылдың басында фирмада 50-ге жуық адам жұмыс істеді, сонымен қатар Кембриджтегі бас кеңсесінен өзге, АҚШ-тың Калифорния штатындағы Сан-Рамон қаласында және Жапонияның Токио қаласында кеңселері болды. 1993 жылғы 25 ақпанда жасалған хабарламада сатып алу шарттары жарияланбады, бұл X. desktop-қа бәсекелестік қауіп тудырды, бірақ CDE нақты шығуына дейін екі жылдық қосымша даму қажет болды. Осы кезеңде бірнеше жаңа өнімдер ұсынылды. IXI Panorama, сатып алудан шамамен бір ай өткен соң ұсынылған Motif негізіндегі терезе менеджері, X. desktop-пен немесе одан тыс жұмыс істей алатын; ол монитордың физикалық кеңістігінен әлдеқайда үлкен виртуалды кеңістікті құру және басқару қабілетіне ие болды. 1994 жылғы наурыз айында IXI Mosaic-пен кеңейтілді, бұл алғашқы танымал веб-браузердің, Mosaic-тың, SCO Global Access өніміне енгізілгенін көрсетті, ол Интернет шлюзі ретінде қызмет еткен SCO Open Desktop-тың өңделген нұсқасы болды. Осылайша, SCO және IXI Mosaic негізінде әлемдегі алғашқы коммерциялық веб-браузерді шығарды, IXI сонымен қатар пайдаланушылар үшін жиырмаға жуық түрлі Motif оқыту курстарын ұсынды. 1994 жылы қолжетімді болған IXI Wintif өнімі Premier Motif-ке негізделіп, Motif-тің Microsoft Windows 3.1 көрінісі мен сезімін беретін нұсқасын жасады, осылайша Windows пайдаланушылары Unix қолданбаларын шатасусыз немесе қосымша оқыту қажеттілігінсіз пайдалана алатын болды. Кейінгі нұсқада бұл мүмкіндік Windows 95-ке дейін кеңейтілді. Содан кейін 1995 жылы IXI бизнес-бөлімі SCO-ның тағы бір сатып алуымен, Лидсте орналасқан Visionware компаниясымен біріктіріліп, IXI Visionware құрылды. (IXI бұрын Visionware-мен 1988 жылдан бастап ынтымақтастық жасаған, Visionware технологиялары алғаш рет Systime Computers Ltd-де әзірленген кезде.) Кейінірек 1995 жылы біріктірілген бизнес-бөлім толыққанды аналық компаниясына еніп, SCO-ның Клиенттік интеграция бөліміне айналды, ол екі бұрынғы компанияның өнімдерін “Vision” брендімен шығарды. Tarantella, Inc. қиындықтарға тап болды және компанияның барлық жұмыскерлерін жұмыстан босатудан кейін 2003 жылдың жазында Кембриджтегі даму орталығы жабылды.

Тағдырлар

X. жұмыс үстелінің коды OEM провайдерлер CDE-ге көшкендіктен және көптеген қолданушылар Unix-ке негізделген жұмыс станцияларын толығымен тастап, Wintel платформаларына ауысқандықтан біртіндеп техникалық қолдау режиміне көшті. Рей Андерсон SCO компаниясында бірнеше жыл жұмыс істегеннен кейін, 1999 жылы Кембриджде Bango plc мобильді коммерция компаниясын құрды.