Кіріспе

Бұрандалы шлюп – бұрандамен қоздырылатын соғыс шлюпі. Олар 19 ғасырдың ортасында, бу машинасының енгізілуі және флоттардың осы жаңа технологияға өтуі кезінде кеңінен танымал болды.

Британдық шлюп - желкен дәуіріндегі кеме

Желкенді кемелер дәуірінде, теңіз кемелерін сипаттау үшін көптеген терминдер қолданылды. Британ тілінде "sloop" терминінің мағынасы контекстке байланысты өзгереді. "Слуп" терминіне байланысты негізгі шатасудың себебі – коммерциялық кемелерде "слуп" дегені бір мачтасы алдыңғы және артқы жағына орнатылған кемеге сіңірілген және қазір де солай қолданылады. Егер бұл термин британдық әскери кемесіне қатысты болса, оның мағынасы кемедегі офицерлер мен матростардың санына тікелей байланысты болды. Корольдік теңіз флотының классы бойынша, командир ретінде капитанды қажет етпейтін кез келген кеме "слуп" деп аталды. Бұл көбінесе 20 зеңбіректен аз қаруы бар кемелерге қатысты. Осы жүйе бойынша, көптеген фрегаттар қару-жарақтары мен теңізшілерінің көп бөлігін жоғалтып, көліктік мақсатта пайдаланылуы мүмкін болғандықтан, "слуптар" ретінде қайта жіктелетін. Осы логика, әдетте бесінші немесе алтыншы рангілі кемелерді қайта жабдықтау арқылы жасалатын өрт кемелеріне де қатысты. 17 ғасырдың соңында "слуптар" көбінесе кетчпен жабдықталған бомбалық кемелер немесе әдетте кемемен жабдықталған өрт кемелері болды. 1756 жылы Жеті жылдық соғыс басталғаннан кейін, көптеген "слуптар" үш мачталы болу үшін жобаланды.

Бумен жұмыс

Пропеллермен қозғалатын бу кемелері, дөңгелекті кемелерден кеме винттері (пропеллерлер) арқылы ажыратылды. Пропеллермен жүретін басқа да әскери кемелердің ішінде ауыр бу корветтері мен жеңіл қарулы кемелер болды.

АҚШ-та

1860 жылдардағы американдық жағдайда "sloop" сөзінің жалпы мағынасы: бір палубада толық борты бар үш мастты тікбұрышты кеме. Бұл термин кең мағынада қолданылса, CSS Alabama сияқты үш мастты кемеге де қатысты болуы мүмкін, ол барк болған және толық борты болмаған. 1843 жылдың қыркүйегінде суға түсірілген "Принстон" кемесі – әлемдегі алғашқы бұрандалы бу кемелерінің бірі. Ол бұрынырақ коммерциялық қайықтарға бұранда қолданған Джон Эрикссон жобалаған. "Принстон" да революциялық болды, себебі оның қозғалтқыштары су сызығының астында орналасқан, ал қару-жарағына өте ірі калибрлі ұнтақталған темірден жасалған зеңбірек кірген. Бұл зеңбірек 4,5 дюймдік броняны тесіп өте алатыны дәлелденді. "Принстонның" табысы АҚШ Әскери-теңіз күштерін жылжыту құралы ретінде бұрандаға көшуге итермеледі. 1857 жылы АҚШ 5 үлкен бұрандалы шлюпке тапсырыс берді. USS "Хартфорд" осылардың жақсы мысалы болды. "Бруклин" де осы тапсырысқа жатты, ол бұрандалы шлюпты танымал етті. 1858 жылы жеті кішкентай бұрандалы шлюпке тапсырыс берілді. USS "Мохикан" және "Наррагансетт" осы жеті кемеге мысал болатын.