Кіріспе

Британдық дворян (1802–1896)

Аугуста Холл, Ляновер баронессасы (21 наурыз 1802 – 17 қаңтар 1896), туған кезде Аугуста Уоддингтон аталған, Уэльс мұрагері, Уэльс өнерін қолдаушы ретінде ең белгілі.

Ерте өмір

Ол 1802 жылдың 12 наурызында Абергавенни маңында, Ллановердегі Тай Ухафтан Бенджамин Уоддингтон мен оның әйелі Георгина Порттың кіші қызы ретінде дүниеге келді. Ол Монмутширдегі Ллановер иелігінің мұрагері болды, онда ол және оның қарындастары анасының тәрбиесінде өсті және білім алды. Рим мен Лондондағы олардың үйлері мәдени орталықтарға айналды, ал олардың әлеуметтік айналымы кельт тақырыптары мен мәдениетіне де қызығушылық танытты. Леди Ллановерге жергілікті ақын Томас Прайс зор әсер етті, ол 1826 жылы жергілікті Эстеддфодта кездескен болатын. Карнхуанаук оған валли тілін үйретті; ол «Гвентиннің арасы» («Gwenynen Gwent») деген ақындық есімді қабылдады. Ол Cymreigyddion y Fenni ұйымының алғашқы мүшесі болды. Оның валли тілі еркін деңгейде болмаса да, ол валли мәдениетінің жақтаушысы болды. Ол Ллановер залындағы үй шаруашылығын валли дәстүрлеріне сәйкес құрды және барлық қызметкерлеріне валли атақтарын беріп, валли киімдерін кигізді. Оның күйеуі де Уэльстің мұрасын сақтау туралы оның алаңдауын бөлісті және валли халқының валли тілінде шіркеу қызметтерін тыңдай алуы үшін күш салды.

"Уэльстік киім"

1834 жылғы Кардифф Эстеддфодында ол 1836 жылы валлий және ағылшын тілдерінде жарық көрген «Уэльс тілін және Уэльс ұлттық костюмін сақтаудың пайдасы» атты эссесі үшін бірінші жүлдеге ие болды. Ол, мүмкін, Уэльс костюмдерінің суреттер сериясын тапсырыс берген, олар Оңтүстік Уэльстегі және Кардиганширдегі әйелдер киетін костюмдерді бейнелейді, олардың 13-і 1834 жылдан кейін қолмен боялған түспен басылып шығарылды (бірақ эссемен бірге жарияланбады). Бұл киімдер оның өзі мен достарына арнап, арнайы мерекелерде, әсіресе маскарадты кеште киетін киімдер жасау үшін еді. Ол Уэльстің әйелдерін 1830 жылдары танымал бола бастаған жеңіл, арзан мақтадан гөрі, үйде тоқылған Уэльс жүнінен киінгенін көруге ниеттенсе де, оның Уэльс костюмін киюге қызметшілерінен, отбасынан және достарынан басқа әсер еткенін көрсететін дәлелдер өте аз. Кейін Уэльстің ұлттық костюмі ретінде қабылданған нәрсеге оның әсер еткенін көрсететін нақты дәлелдер жоқ. Ол жүн матадағы дәстүрлі жолақтар мен клеткалы өрнектерді өндіруді қолдады және олардың жақсы үлгілері үшін Эстеддфодтарда сыйлықтар ұсынды, бірақ қатысушылар аз болды, оның жеке меншігіндегі Гвенфруд фабрикасының тоқымашысы көптеген сыйлықтарды жеңіп алды.

Басқа жетістіктер

1850 жылы ол әйелдерге арналған алғашқы валли тіліндегі журнал "Y Gymraes" ("Уэльс әйелі") құрылуына көмектесті. Оның басқа да қызығушылықтары аспаздық өнер (1867 жылы жарық көрген "The First Principles of Good Cookery") және халық музыкасы болды; ол Ллановер залында тұрақты арфистті жұмысқа алып, дәстүрлі валли үш арфасын жасау мен пайдалануға ынталандырды. Ол Уэльс қолжазбалары қоғамының және Лландовирдегі Уэльс колледжінің демеушісі болды, сондай-ақ Дэниел Сильван Эванстың валли тіліндегі сөздігін құрастыруға қаржы жұмсады. Ол Талиэсин Уильямс, Талиэсин аб Иоло және Иоло Морганв (Эдвард Уильямс) қолжазбаларын сатып алды (бұл қолжазбалар қазір Кардиффтегі Уэльс Ұлттық мұражайында сақталуда). Ол танымал арфашы, әнші және гитарашы Мария Джейн Уильямс, сондай-ақ "God Bless the Prince of Wales" шығармасымен әйгітөлген композитор Генри Бринли Ричардс сияқты валли музыканттарымен бірлесіп жұмыс істеді, өзі жеке валли әуендері жинағын жасады.

Тынығу қозғалысы

Оның тағы бір маңызды қызығушылығы – ұстамдылық қозғалысы болды. Осы мақсатта ол өзінің иелігіндегі барлық қоғамдық орындарың жапты, кейде олардың орнына қарапайым ұстамдылық мейрамханасын ашты, мысалы, Лланлендегі «Қызыл арыстанның» орнын алған «Y Seren Gobaith» («Үміт жұлдызы») ұстамдылық мейрамханасы. Ол алкогольдің зиянына қарсы өмір бойы ашық сыншы болды. Оның ұстамдылық жұмысымен тығыз байланысты дін – белсенді протестантизм еді, және ол Аберкарн аймағында екі кальвинистік методист шіркеуін салған, онда қызметтер уэльс тілінде өткізілді, бірақ литургия Англикандық ортақ дұға кітабына негізделген. Ол күйеуінен шамамен отыз жылға артық өмір сүрді, тоқсанға жуық жасқа дейін өмір бойы сақталды. Олардың қыздарының тек біреуі ересекке дейін жетті; ол – Аугуста, 1846 жылы Лланарттан Артур Джонсқа (1818–1895) үйленді, ол ежелгі католик отбасынан шыққан. Олардың үлкен ұлы Ивор Герберт, 1-ші барон Тройен, Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде либералдық парламент депутаты және генерал-майор болды.