Кіріспе
Париждегі опера труппасы, Франция. Nouvel Opéra Comique de Dominique, Théâtre de la Foire Saint Laurent. Опера комикінің тарихындағы репертуарының негізгі бөлігін құрайтын және компания тарапынан әрқайсысы 1000-нан астам рет қойылған келесі туындылар бар: Cavalleria Rusticana, Le chalet, La dame blanche, Le domino noir, La fille du régiment, Lakmé, Manon, Mignon, Les noces de Jeannette, Le pré aux clercs, Tosca, La bohème, Werther және Carmen. Соңғысы 2500 реттен астам қойылған.
Nouvel Opéra Comique de Dominique
Théâtre de la Foire Saint Laurent Mainstays of the repertory at the Opéra Comique during its history have included the following works which have each been performed more than 1,000 times by the company: Cavalleria Rusticana, Le chalet, La dame blanche, Le domino noir, La fille du régiment, Lakmé, Manon, Mignon, Les noces de Jeannette, Le pré aux clercs, Tosca, La bohème, Werther and Carmen, the last having been performed more than 2,500 times.
Шығу тегі
Орта ғасырлардан бері танымал жеңіл театрлық ойын-сауықтар Париждің маусымдық жәрмеңкелерінің, әсіресе Фуар Сен-Жермен мен Фуар Сен-Лоранның бір бөлігі болды. Олар фарстар, арқанмен жүгіру, акробатика, қуыршақтар қойыны, сондай-ақ музыкалық қойылымдар, вадевильдер мен халық әндерін қамтыды. Көрермендер әртүрлі әлеуметтік топтардан келді. Бірақ 1672 жылы Жан-Батист Лүлли басшылығымен король Людовик XIV-нің Académie royale de Musique (әдетте Опера деп аталады) құрылуымен, жәрмеңке труппаларының музыка қолдануы едәуір шектелді. 1697 жылы корольдің әйелі Мадам де Ментенонды паскылдайтын "Жалған ұяңдық" комедиясын орындағандары үшін "Бургон" қонақ үйіндегі итальяндық актерлер Парижден қуылғанда, жәрмеңке театрлары итальяндықтардың репертуарының көп бөлігін тез қабылдады, оған опералар мен трагедиялардың пародилері де кірді. Опера мен Комеди Франсез театрлары жәрмеңке театрларын бәсекелес деп қарады, сондықтан шектеулер тағы да қатаң түрде сақталды. Фуар Сен-Жермен мен Фуар Сен-Лоран труппалары 1699 және 1706 жылдары полициядан ескерту алды. 1708 жылы кезбе кәсіпкерлер Шарль Алард пен Морис Опера директоры Пьер Гюйенеден әншілер, бишілер, музыканттар мен декорацияларды пайдалану құқығын сатып ала алды, бірақ бұл ұзаққа соқпады, өйткені Гюйене 1712 жылы қайтыс болды, Операны 400 000 ливрге жуық қарызбен қалдырды. Алард актерлердің сөздерін үлкен карточкаларда көрсету арқылы үнсіз қойылымдарға көшті. Содан кейін актерлер көрермендердің қатысуымен вадевиль әуендерін қосуға тырысты: музыканттар танымал әуен орындайтын, ал көрермендер ән шырқап, актерлер үнсіз қалатын. Бұл одан әрі күшейді, сөздер үлкен туға жазыла бастағанда.
Құрылтай және ерте тарихы
1713 және 1714 жылдары бірнеше жәрмеңкелік труппалар қайтыс болған Гюйене кредиторларымен жаңа келісімдер сериясын жасасты, олар осы кезде өте қымбат Операның басқарушылары болды. Жылдық төлемге труппалар әндер мен билермен араластырылған жеңіл комедияларды орындауға және декорациялар мен театр машиналарын пайдалануға құқық алды. 1716 жылы труппалардың жетекшілерінің бірі Кэтрин Вандерберг қосымша құқықтар сатып алып, Жақ Филипп д’Орневал, Алексис Пирон және Луи Фузельер сияқты авторлардың көбірек түпнұсқа туындыларын ұсынуға кірісті. 1743 жылы импресарио Жан Монне Опера Комикті басқару құқығы үшін Операға 12 000 ливр төледі. Ол театрды жаңартып, Фаварттан басқа, сахна режиссері болған комедия актері Превилл, декоратор Франсуа Буше, балетмейстер Дюпре және оның шәкірті Жан Жорж Новерре сияқты өте талантты суретшілер тобын біріктірді. Жан-Филипп Рамо оркестр жетекшісі болған болуы мүмкін. Алайда, компания тым табысты болды, және Опера 1745 жылы Моннеге берілген құқықты жаңартпауға шешім қабылдады. Лионда қысқа уақыт жұмыс істегеннен кейін, Дижонда (1746) және Лондонда (1749) сәтсіз қойылымдар ұйымдастырғаннан кейін, ол 1751 жылдың желтоқсанында Опера Комик құқығын қайта сатып алып, 1757 жылға дейін оның директоры болып қалды. Екінші рет директорлық қызметін атқару кезеңінде Монне Фаварт пен Новерребен жұмысын жалғастырды, ал Буше 1752 жылы Фойр Сен-Лоран труппасы үшін жаңа, ірі театрды жобалап, салдырды. Театр кейіннен Бержера көшесіндегі Hôtel des Menus Plaisirs ғимаратының бір бөлігіне орналастырылды, онда ол 1781 жылы Опера тарапынан пайдаланылды, содан кейін 1795 жылы сол жерде құрылған Париж консерваториясының алғашқы концерт залы ретінде қолданылды. Жаңа театр өте маңызды болды, өйткені ол труппаға жәрмеңке жұмыс істемейтін кезде де қойылымдар қоюға мүмкіндік берді. Моннедің досы Жан Жозеф Ваде 1753 жылдың шілдесінде алғаш рет сахналанған және итальяндық туындының аудармасы ретінде жарнамаланған «Трокерлер» операсының либреттосын жазды. Музыканың өзі Антуан Довернье жазған түпнұсқа туынды болды және музыка үлкен рөл атқаратын, итальяндық стильдегі жаңа туындылар дәуірін ашты. Осы кезеңдегі труппа композиторларының қатарында Эгидио Дюни, Франсуа Андре Даникан Филидор, Пьер Александр Монсиньи және Жан Пьер Солие (30 қараша 1809) болды.
1762 жылдан 1807 жылға дейін
1762 жылдың 3 ақпанында Опера Комик Итальяндық комедиямен біріктіріліп, Боронғостан қонақ үйіне көшті, бұрынғы тәуелсіздігінен айырылғанымен, беделін арттырды. 1780 жылы король жарлығымен компания Opéra Comique деп атала бастады, алайда Comédie Italienne және Théâtre Italien аттары көп жылдар бойы баспасөз және жұртшылық тарапынан жиі қолданыла берді. 1783 жылы компания тағы бір рет Salle Favart-қа (архитекторы Жан Франсуа Хёртье; шамамен 1100 орындық) көшіп келді, ол қазіргі театр тұрған жерде орналасқан. Сол шағылыста Гретридің шығармалары ерекше көзге түсті. Театрларды ашуға қойылған шектеулерді алып тастаған 1791 жылғы заңнан кейін опера театрларының саны артып, Фейдо театрымен бәсекелестік туды, ол 1801 жылы бірігу арқылы аяқталды. 1807 жылы Наполеон театрлардың еркіндігін шектеді, соның нәтижесінде Опера Комик Париждегі төрт маңызды театрдың бірі болып танылды.
XIX ғасыр
Француз опера комигі, кем дегенде 19 ғасырда, «комик» болуы міндетті емес еді, классикалық мағынада бақытты аяқталуы немесе қазіргі заманғы түсінік бойынша күлкілі болуы да шарт емес; бұл термин жұмыстың өте кең ауқымын қамтыды. Опера комигі тарихындағы көрнекті композиторларға Обер, Галеви, Берлиоз және Бизе жатады. Россини Парижге келгеннен кейін, Опера комигіндегі жаңа туындылар итальяндық вокал стилі мен техникасын қабылдады, бұл орындаушылардың шеберлігін арттырды, алайда «репертуардың өзі Россинидің итальяндық ықпалына қарсы тұрушы бекініс болды». 1840 жылы Опера комигі компаниясы екінші Саль Фавартта (архитектор Луи Шарпентье; 1500 орындық) орналасты, ол 1838 жылы өртенген алғашқы театрдың орнына салынған. Жаңа ғимараттың ашылуы Герольдтың «Le Pré aux clercs» операсының қайта қойылымымен аталып өтті. 1850-ші және 1860-шы жылдары Театр Лирик репертуарлық саясатта, әсіресе жаңа тапсырыстарды беруде бәсекелестік тудырды. Көбінесе аптаның көптеген кештері қойылымдар өтті, тек үлкен мерекелерде ғана қойылым болмады. Жылдық жалдауға қораптарды алуға болады, ал көптеген абоненттер бай адамдар еді. 1848 жылға дейін абоненттердің үштен бірі аристократиядан болса, содан кейін театр көбінесе орта тапқа арналған мекемеге айналды. 1848 жылдан кейін Эмиль Перрин репертуарды әдеби және мазмұнды туындылармен жаңартпақ болды. 1864 жылға дейін репертуарда музыкалық нөмірлер арасында сөйлеу диалогы болуы міндетті болды. Опера комигі Берлиоздың «Фаусттың кінәсі» (1846), Томас «Миньон» (1866) және Бизенің «Кармен» (1875) сияқты маңызды француздық туындылардың тұңғыш қойылымдарын сахналады. Ғасырдың соңында театр өзінің танымал туындыларын қайта жаңғыртты, Театр Лириктің репертуарынан (1872 жылы жабылған) қойылымдарды қайта қойды және Оффенбахтың «Гофманның ертегілері» (1881), Делибестің «Лакме» (1883), Массенің «Манон» (1884), «Эсклармонде» (1889) және «Вертер» (француздық тұңғыш көрсетілімі 1893 жылы), сондай-ақ Шарпентьенің «Луиза» (1900) сияқты жаңа туындыларды сахналады. 1887 жылдың 25 мамырында Саль Фавартта болған өрт салдарынан 84 адам уланудан қаза тапты. Ғимарат қиратылды, директор Леон Карвальо отставкаға кетуге мәжбүр болды, бірақ кейіннен ол кінәсінен босатылып, 1891 жылдан 1897 жылға дейін компанияны басқарды. Үшінші Саль Фаварт (архитектор Луи Бернье) 1898 жылдың 7 желтоқсанында президент Феликс Фурдің қатысуымен ресми түрде ашылды.
ХХ ғасыр және одан кейінгі кезеңдер
Опера мен комедиялық опера арасындағы айырмашылықтар бірте-бірте жойылғанда, Париждегі екі маңызды театр бәсекелестікке түсті. Алайда, Salle Favart инновациялық туындылардың премьерасын көрді: Дебюссидің «Пелләс және Мелисанда» (1902), Дюкастың «Ариана және Көк Жұпар» (1907), Равельдің «Испан сағаты» (1911) және Пуччини мен Фалланың туындыларының француз тіліндегі тұңғыш қойылымы. 1900 мен 1950 жылдар аралығында Опера Комикте 206 композитордың 401 шығармасы орындалды, олардың 222-сі әлемдік премьера (136) немесе Париждегі тұңғыш қойылым (86) болды. 1939 жылы қаржылық қиындықтар Опера Комиктің Операмен біріктіріліп, «Лирикалық Ұлттық Театрлар Одағы» құруына әкелді. Осы кезеңдегі ерекше премьераларға Пуленктің «Тиресияның кеуделері» (1947) және «Адам дауысы» (1959) кірді. Дегенмен, Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін Опера Комиктің ең талантты әртістері, мүліктік құндылықтары мен репертуары Операны дамыту үшін біртіндеп алынып қойылды. Опера Комик 1950-ші жылдары қайта жандана бастады, «Ромео мен Джульетта», «Орфей және Эвридика», «Көзі тірі король» және «Жаннеттің тойы» спектакльдерін қайта қойып, сонымен қатар «Көк Жұпардың қамалы», Ландовскидің «Қоштасу» және Даллапикколаның «Түндегі ұшу» туындыларын жаңа аудиторияны тарту және өнер қауымдастығының назарын аудару үшін ұсынды. 1978 жылдан бастап театр өз репертуарынан («Дәрігерге қарсы») және «Вертер» сияқты туындыларды қайта қоя бастады, сондай-ақ тәуекелдік репертуарды ұсынды: 1984 жылы «Ағылшын мысық», Денисовтың «Күндердің көбігі», сонымен қатар халықаралық жұлдыздардың қатысуымен қойылымдар, оның ішінде Джесси Норманның 1984 жылы Дидо рөліндегі өнері. Компания өз тәуелсіздігін қайта алып, 1990 жылы Salle Favart-қа қайта оралды, бірақ жеткіліксіз бюджетпен. Оның бюджеті көптеген провинциялық француз опера театрларына қарағанда аз болғанымен, тәуелсіз Опера Комиктің алғашқы директоры Тьерри Фуке теңгерімді бағдарламаны жүзеге асыруға тырысты, бірақ 1994 жылы оны Пьер Медесенге тапсырды, ол 1998 жылы «Пелләс және Мелисанда» жаңа қойылымымен жүз жылдық маусымды ұйымдастырды. Жеке демеушілердің қолдауын жоғалту 2000 жылдан бастап Жером Савари басшылығымен музыкалық комедия мен опереттаға бағытталған саясатқа әкелді. Қазіргі уақытта театр әр маусымда 7 немесе 8 опера немесе комедиялық операны (олардың кейбіреулері бірлескен өндірістер) қойып, оған қосымша концерттер, рециталдар мен көрмелер ұйымдастырады. Көптеген басқа опера театрлары сияқты, Опера Комик кинотеатрларға (Франция және Еуропа бойынша) тікелей эфирде қойылымдарды ұсынады; «Кармен» (2009 жылдың маусымы) және «Беатриче мен Бенедикт» (2010 жылдың наурызы). 2013 жылы опера сыншысы Париж лирикалық театрларының «соңғы жеті маусымда [Опера Комик] ерекше стильді қалыптастыруда және қойылымдарының тұрақты сапасын қамтамасыз етуде ең табысты болды» деп жазды. 2015 жылдың жазында театр 18 айға жабылып, костюм бөлімін, Бизе залын және Бойелдье залын қоса алғанда, толықтай қайта жаңартудан өтті. Жабылу кезінде УЕФА кубогында веб-опера және жанкүйерлер аймағы ұйымдастырылды, онда көрермендер таныс комедиялық опера әндерін орындауға шақырылды. Жұмыстар аяқталғаннан кейін театр 2017 жылы қайта ашылды.
Opéra-Comique компаниясы пайдаланатын театрлар
Театр Даталары пайдаланылған Көрмелердегі жазбалар, маусымдық 1714 – 1762 Сент-Жермен және Сент-Лоран көрмелерінде жұмыс істеді Hôtel de Bourgogne 3 ақпан 1762 – 4 сәуір 1783 Comédie Italienne-ге біріктірілді; театр 16 ғасырдың соңында салынған Salle Favart (1-ші) 28 сәуір 1783 – 20 шілде 1801 Бірінші Salle Favart 13-14 қаңтар 1838 жылы өртеніп қирады Salle Feydeau 16 қыркүйек 1801 – 22 шілде 1804 Théâtre Feydeau-мен біріктірілді; компания аты Opéra Comique деп сақталды Salle Favart (1-ші) 23 шілде 1804 – 4 шілде 1805 (3-23 қазан 1804 күндері Salle Olympique-тен басқа) Salle Feydeau 2 қыркүйек 1805 – 12 сәуір 1829 Salle Ventadour 20 сәуір 1829 – 22 наурыз 1832 Нево-Вентадур көшесінде, ол Opéra Comique үшін салынған Salle de la Bourse 24 қыркүйек 1832 – 30 сәуір 1840 1827 жылы салынған, сондай-ақ Théâtre des Nouveautés деп те аталды Salle Favart (2-ші) 16 мамыр 1840 – 25 мамыр 1887 (26 маусым – 4 шілде 1853 күндері Salle Ventadour-дан басқа); екінші Salle Favart 25 мамыр 1887 жылы өртеніп қирады Salle du Théâtre Lyrique 15 қазан 1887 – 30 маусым 1898 Шатоле алаңы Théatre du Château d'Eau 26 қазан – 30 қараша 1898 Salle Favart (3-ші) 7 желтоқсан 1898 – қазіргі уақыт 1977 жылы тарихи ескерткіш деп жарияланды. 2017 жылы ашылу спектаклі «Фантазио» Шатоле театрында қойылды. Дереккөздер: «Opéra Comique» және «Paris».
Директорлар
Келесі тізімдегі ақпарат Wild, Levin және Wolff еңбектерінен құрастырылған.
Пайдаланған дереккөздер
Чарлтон, Дэвид (1986). Гретри және Опера Комик өсімі. Кембридж: Кембридж университетінің баспасы. Кук, Элизабет (1992). "Моне, Жан" Сади 1992, 3-том, 436-бет. Фаузер, Аннегрет; Эверист, Марк (ред.) (2009). Музыка, театр және мәдени алмасу: Париж, 1830–1914 жж. Чикаго: Чикаго университетінің баспасы. Гурре, Жан (1985). Париж операсы залдарының тарихы, 83-бет. Париж: Гай Треданиэль. Харрис Уоррик, Ребекка; Чарлтон, Дэвид; Джонсон, Джанет; Лэнгем Смит, Ричард; Питт, Чарльз (1992). "Париж" Сади 1992, 3-том, 855–879-беттер. Джонсон, Виктория (2008). Революцияның артында: Париж операсының Ескі Режимнің соңынан қалай сақталғаны. Чикаго: Чикаго университетінің баспасы. Левин, Алисия (2009). "Қосымша: Париждегі музыкалық театрлар туралы деректі шолу, 1830–1900" Фаузер және Эверист 2009, 379–402-беттер. Питу, Спир (1983). Париж операсы: опералар, балеттер, композиторлар және орындаушылар энциклопедиясы (3 томдық). Вестпорт, Коннектикут: Гринвуд баспасы. Сейди, Стэнли (ред.) (1992). Гров операның жаңа сөздігі (4 томдық). Лондон: Макмиллан. Симеоне, Найджел (2000). Париж – Музыкалық атлас. Нью-Хейвен: Йель университетінің баспасы. Уоррак, Джон; Вест, Юэн (1992). Операның Оксфорд сөздігі. Оксфорд: Оксфорд университетінің баспасы. Уоррак, Джон; Вест, Юэн (1996). Операның қысқаша Оксфорд сөздігі. Оксфорд: Оксфорд университетінің баспасы. Уайлд, Николь (1989). XIX ғасырдағы Париж театрларының сөздігі: театрлар мен музыка. Париж: Aux Amateurs de livres. (жұмсақ мұқаба). WorldCat-те форматтар мен басылымдарды қараңыз. Уайлд, Николь (1992). "Гюенет, Пьер" Сади 1992, 2-том, 586-бет. Уайлд, Николь; Чарлтон, Дэвид (2005). Париж комедиялық опера театры: репертуар 1762–1972 жж. Спримонт, Бельгия: Editions Mardaga. Вольф, Стефан (1953). Коммикалық операның жарты ғасыры (1900–1950). Париж: Андре Бон.
Қосымша көздер
Эларт, Джоан (2004). Жоғары Нормандияда сақталған музыкалық қорлардың каталогы. І том: Руан қалалық кітапханасы. 1-том: «Өнер театры» қоры (XVIII және XIX ғасырлар), «Аймақтық музыкалық мұра» жинағы (француз тілінде). Руан: PURH.