Кіріспе

Соңғы Саксония сайлаушысы (1763–1806), Саксонияның бірінші патшасы (1806–1827)

Фредерик Август I (Friedrich August I; Fryderyk August I; 23 желтоқсан 1750 – 5 мамыр 1827) – 1763 жылдан 1806 жылға дейін Саксонияның соңғы сайлаушысы (Фредерик Август III ретінде) және 1806 жылдан 1827 жылға дейін Саксонияның бірінші патшасы болған Веттин әулетінің мүшесі. Ол 1807–1815 жылдары Варшава герцогы және Польша тағына заңды талапкер болды. Фридрих Август өзінің саяси карьерасы бойында 1795 жылы бөлінгеннен кейін құлап қалған Польша мемлекетін қайта жаңғыртуға және қалпына келтіруге тырысты. Бірақ ол мұнда сәттілікке жете алмады және қалған өмірі бойы өзін кінәлі санады. Дегенмен, Польшаның тәуелсіздігін қайта орнатуға жасаған тырыстары оны поляк халқына жақындастырды. Лейпцигтегі Август алаңы оның құрметіне аталған.

Отбасылық негіздер

Фредерик Август – Саксонияның курфюрсті Фредерик Кристиан мен Баварияның ханшайымы Мария Антония Вальпургистің екінші (бірақ тірі қалған ең үлкен) ұлы болды. Әкесі 1763 жылы шешек ауруынан қайтыс болғанда ол кәмелетке толмағандықтан, анасы 1768 жылға дейін регент болып қызмет атқарды. Оның емілген ағасы, Франциск Ксавье, оның өкілі ретінде тағайындалды. Әкесінің тарапынан ол Польшаның екі патшасынан, ал анасының тарапынан Польшаның бірінші расталган герцогы Семовиттен тегін алып келді.

Польша тағына бас тарту

Фредерик Августтың екі ізашары Польша патшалары болған, бірақ оның жас болуына байланысты ол 1764 жылғы Польша-Литва король сайлауына үміткер ретінде қарастырылмады. Дегенмен, Польша Сеймі Польша Конституциясын бекіткен кезде Фредерик Август патша Станислав II Августтың мұрагері деп жарияланды. Сонымен бірге, Саксон патшалық үйінің басшысы Польша тағына мұрагер етіп бекітілді (Польша Конституциясының VII бабы). Фридрих Август 1798 жылы Станислав қайтыс болғаннан кейін тәжді қабылдаудан бас тартты, себебі ол 1772 жылы Польшаны бөлісе бастаған Австрия, Пруссия және Ресеймен қарым-қатынасқа түсіп қалудан қорқыныш сезінді. Шындығында, Польшаның осы көрші елдер арасында толық бөлінуі 1795 жылға дейін аяқталған еді.

Киелі Рим империясының ыдырауына дейінгі сыртқы саясат

1791 жылдың тамызында Фридрих Август Пилниц сарайында Киелі Рим императоры Леопольд II және Пруссия королі Фридрих Вильгельм II-мен кездесу ұйымдастырды. Бұл қадамның мақсатының бірі – Франциядағы революциялық қозғалысқа қарсы тұрып, француз монархиясына қолдау көрсету болды. Фридрих Августтың еркек балалары болмағандықтан, оның орнына кіші інісі Антоний патшалыққа отырды.