Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ағылшын экономисі (1937–2021)
English economist (1937–2021)
Джон Гарольд Уильямсон (7 маусым 1937 – 11 сәуір 2021) – «Вашингтон консенсусы» терминін енгізген британдық экономист. 1981 жылдан 2012 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін Петерсон халықаралық экономика институтында аға ғылыми қызметкер болып жұмыс істеді. Осы кезеңде ол 2001 жылы БҰҰ-ның дамуды қаржыландыру жөніндегі жоғары деңгейдегі тобының жоба жетекшісі болды. Сонымен қатар, 1996–1999 жылдары Дүниежүзілік банкте Оңтүстік Азия бойынша бас экономисті, 1972–1974 жылдары Халықаралық валюта қорының кеңесшісі, ал 1968–1970 жылдары Ұлыбританияның Қаржы министрлігінде экономикалық кеңесші қызметін атқарды. Ол сонымен қатар Рио-де-Жанейро католик университетінде (1978–1981), Уорвик университетінде (1970–1977), Массачусетс технология институтында (1967, 1980), Йорк университетінде (1963–1968) және Принстон университетінде (1962–1963) экономика профессоры болды. Ол 1989 жылы «Вашингтон консенсусын» анықтағандығымен танымал. Ол Дүниежүзілік банк, Халықаралық валюта қоры және АҚШ үкіметі дамып келе жатқан елдерге қатысты 10 ережені енгізді. Кейіннен ол осы ұсыныстардың қалай жүзеге асырылғанына және неолибералдардың оларды пайдалануына қатысты күшті қарсылық білдірді.
John Harold Williamson (June 7, 1937 – April 11, 2021) was a British born economist who coined the term Washington Consensus. He served as a senior fellow at the Peterson Institute for International Economics from 1981 until his retirement in 2012. During that time, he was the project director for the United Nations High Level Panel on Financing for Development in 2001. He was also on leave as chief economist for South Asia at the World Bank during 1996–99, adviser to the International Monetary Fund from 1972 to 1974, and an economic consultant to the UK Treasury from 1968 to 1970. He was also an economics professor at Pontifícia Universidade Católica do Rio de Janeiro (1978–81), University of Warwick (1970–77), Massachusetts Institute of Technology (1967, 1980), University of York (1963–68) and Princeton University (1962–63). He is best known for defining the "Washington Consensus" in 1989. He made 10 rules that were imposed by the World Bank, the International Monetary Fund and the US government on developing nations. He came to strongly oppose the way those recommendations were actually imposed and their use by neoliberals.
Ерте өмір және білім
Джон Гарольд Уильямсон 1937 жылы Херефорд қаласында дүниеге келген. Ол Херефорд ұлдар гимназиясын бітіріп, бастапқыда азаматтық инженерияны оқуға ниеттенген. Алайда, оның мектеп директоры оны экономиканы оқуға көндірді және ол Лондон экономика мектебіне түсуге шешім қабылдады. 1958 жылы ол экономика ғылымдары бойынша ғылым бакалавры дәрежесін алды. Бітіргеннен кейін Уильямсон екі жыл бойы міндетті әскери қызметтен өтті. Ол Уайтхоллдегі Әуе министрлігінің ғылыми кеңесшісінің бөлімінде операциялық зерттеулер жүргізді. Содан кейін Принстон университетінің аспирантурасына қабылданды және 1963 жылы экономика ғылымдарының докторы ғылыми дәрежесін алды. Оскар Моргенстерн, Уильям Баумол және Ричард Э. Квант сияқты танымал экономистермен өткен курстар оған үлкен әсер етті. "Патенттік лицензиялау және роялти шарттары" деген тақырыптағы диссертациясы патенттік лицензиялау саясаты мен роялти ережелері үшін жаңа теориялық негіздерді зерттеді.
John Harold Williamson was born in Hereford in 1937. He graduated from Hereford High School for Boys and had originally planned to study civil engineering. However, his headmaster convinced him to do economics and he decided to attend the London School of Economics. He graduated with a B. Sc. in economics in 1958. Following graduation, Williamson served two years of compulsory military service in the Royal Air Force. He conducted operations research at the Department of the Scientific Adviser to the Air Ministry in Whitehall. He then attended graduate school at Princeton University, graduating with a Ph. D. in Economics in 1963. He was influenced by courses he took with well known economists, including Oskar Morgenstern, William Baumol, and Richard E. Quandt. His dissertation, entitled “Patent Licensing and Royalty Terms”, explored proposed new theoretical foundations for patent licensing policy and royalty provisions.
Мансап
Уильямсонның алғашқы академиялық қызметі Йорк университетінде болды, онда ол микроэкономикадан сабақ берді. Сол кезде экономика кафедрасында тағы төрт профессор болды: Алан Т. Пикок, Джек Вайзман, Джон Хаттон және Дуглас Доссер. Йорктегі төртінші жылы Уильямсон Массачусетс технология институтының (МИТ) экономика кафедрасында қонақ профессор болды, онда ол Джозеф Стиглиц, Чарльз Киндлбергер, Пол Самуэльсон және Тони Аткинсонмен бірге жұмыс істеді. 1968 жылдың қазан айында Уильямсон корольдік қазынашылығының кеңесшісі болып тағайындалды. Ол Еуропалық экономикалық қауымдастықпен, әсіресе Франциямен қарым-қатынасты бақылауға жауапты болды. Ол британдық экспорт нарықтарының түрлі саясат ұсыныстарынан кейін қалай кеңейетіні туралы жаңа болжамдар жасады. Сондай-ақ, сэр Дуглас Аллен төрағалық еткен халықаралық валюта реформасы бойынша британдық пікірлерді қалыптастырған комитет болды. Валюта бағамдары қазынашылықтың басты назарында болды, себебі ХВҚ-ның арнайы тарту құқығы жақында енгізілді. 2019 жылы IDEAS RePEc басылымдары мониторы бойынша ол барлық уақыттағы ең ықпалды 2000 экономист қатарына енді.
Williamson's first academic posting was at the University of York, where he taught microeconomics. At the time, there were four other professors on the economics department: Alan T. Peacock, Jack Wiseman, John Hutton, and Douglas Dosser. In his fourth year at York, Williamson became a visiting professor in the department of economics, Massachusetts Institute of Technology (MIT), where he worked alongside Joseph Stiglitz, Charles Kindleberger, Paul Samuelson, and Tony Atkinson. In October 1968, Williamson was appointed an adviser to the H. M. Treasury. He was in charge of overseeing relations with the European Economic Community, particularly France. He developed new forecasts on how British export markets were predicted to expand following various policy recommendations. There was also a committee, chaired by Sir Douglas Allen, that formed British views on international monetary reform. Exchange rates were the main focus of the Treasury, as the IMF's Special Drawing Rights had recently been introduced. He is ranked by IDEAS RePEc publications monitor in 2019 as among the 2,000 most influential economists of the world of all time.
Валюталық бағамдар
Уильямсонның мансабының басым бөлігі жыртылатын тіреу теориясын жасауға арналды. Кейін ол өзінің ғылыми еңбегінің негізгі үлесі валюта бағамдарына қатысты зерттеулері екенін айтты. Бұл жүйе валютаның кезең-кезеңмен құнсыздануын, валютаның құнсыздануына қатысты күтулердің өзгеруін және облигация иелерін өтеуге жеткілікті мөлшердегі пайыздық ставкаларды қамтыды. Оның ұсынысы қазіргі қолданылатын тіреу жүйесімен қарама-қайшы болды, онда ставка қысқа мерзімде бекітіледі. Оның жыртылатын тіреу теориясы экономистер арасында жақсы қабылданды. Оксфорд университетінің Крист-Черч колледжінің профессоры сэр Рой Харрод оған жоғары мәртебелі қызмет ұсынды, бірақ Уильямсон одан бас тартты. Түзету механизмі негізінен монетарлық саясат болды, сондай-ақ тікелей валюта бағамына араласумен толықтырылды. Ол сол кездегі институт директоры Фред Бергстенмен бірге Латын Америкасы елдеріне осы процестің көмегімен валюталарын тұрақтандыруға көмектесудің жолдарын іздестірді. Ол аралық валюта бағамы режимдерінің жаһандану үдерісі күшейген сайын бәсекеге қабілеттілікті сақтайтынын, сонымен қатар саяси тұрғыдан да тиімді екенін айтты. 1985 жылдан бастап Уильямсон Қаржы министрлігінің орынбасары Ричард Дарманмен бірге оптималды валюта бағамдарының ("мақсатты аймақтар") кешенді жүйесін әзірлеуде жұмыс істеді. 1987 жылғы Лувр келісімінде G5 елдері C. Фред Бергстен мен Джон Уильямсонның мақсатты аймақтар жүйесіне қатысты ұсыныстарының ықпалымен референттік валюта бағамдарының жүйесін қабылдады. Зерттеулер көрсеткендей, Уильямсон Лувр келісімінен кейінгі мақсатты аймақтар туралы ұсынысы арқылы күтулерді өзгерту туралы бағасында көбінесе дұрыс болды. Бірақ көп ұзамай мақсатты аймақтар еркін жүзбелі валюта бағамының тиімділігіне байланысты алынып тасталды. Уильямсон осы тұжырымды аралық валюта бағамы теориясы арқылы сынға алды. Ғылыми мансабының көп бөлігінде ол бекітілген және жүзбелі валюта бағамдарының арасындағы "аралық" валюта бағамы теориясы бойынша жұмыс істеді. Ол капиталды либерализациялау және екіполюсті валюта бағамын сынады. Рудигер Дорнбуш (MIT) осы ұсынысты "BBC" (диапазон, себет және жыртылу) деп түйіндеді. Уильямсон "Тепе-теңдік валюта бағамдарын бағалау" (1994) еңбегінде "негізгі тепе-теңдік валюта бағамы" (FEER) тұжырымын енгізді, ол валюта бағамының бұрмалануы төлем балансы дағдарысына қалай әкеп соғатынын сипаттайды. Халықаралық валюта қоры (ХВҚ) өз валюталық саясатының негізі ретінде FEER-ді қолдана бастады. Жеке секторда да FEER қабылдау кеңінен таралды, ең ірісі – Goldman Sachs ұсынған тиімді валюта бағамы (GSDEER). 1990 жылдары Уильямсон саясатқа бағытталған еңбектерін жалғастырды. 1996 жылы Уильямсон Дүниежүзілік банктің Оңтүстік Азия бойынша бас экономисі болды. Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас хатшысы Кофи Аннан оны Латын Америкасындағы саяси реформаны бағалауға шақырды. Мексика президенті Эрнесто Зедильо басқарған жоба Дүниежүзілік сауда ұйымы мен Халықаралық еңбек ұйымының рөлін кеңейту мүмкіндіктерін бағалауды қамтыды. Есептің қорытындылары, Дамуды қаржыландыру жөніндегі жоғары деңгейдегі комиссияның (2001) есебі келесі конференцияда талқыланды. Комиссия экономикалық өсім мен теңдікті қамтамасыз ету үшін дамушы елдердің теңгерімді бюджетке қол жеткізуі, макроэкономикалық тәртіпті сақтауы және адам капиталына инвестицияларды қолдауы қажет екенін анықтады. Бұл Zedillo есебі Біріккен Ұлттар Ұйымының климаттық өзгерістер конференцияларын ұйымдастыруды ұсынды. 2018 жылы ол климаттық өзгерістер экономика үшін ең маңызды мәселе екенін мәлімдеді. Зейнеткерлікке шыққаннан кейін Уильямсон өсіммен байланысты бағалы қағаздар туралы кітап жазды. Онда белгілі бір бағалы қағаздар үшін тұрақты пайыздық мөлшерлемелердің орнына елдің өсуімен тікелей байланысты пайыздық мөлшерлемелер болуы керек екені айтылады. Мұндай құрал инвесторларға экономикалық өсімге тікелей мүдделі болуға мүмкіндік береді.
Much of Williamson's early career focused on developing a theory of the crawling peg. He has since stated that his primary contribution to the discipline has been his research on exchange rates. The system entailed gradual devaluations of the currency, changing expectations that the currency will devalue and interest rates would be sufficiently high to compensate bondholders. His proposal contrasted with the existing adjustable peg, in which the rate is pegged in the short run. His theories on the crawling peg were well received among economists. Sir Roy Harrod of Christ Church, Oxford University offered him a prestigious post, which Williamson declined. The main mechanism of adjustment was monetary policy, supported by direct exchange rate intervention. He worked with Fred Bergsten, then the institute's Director, on ways of helping Latin American countries stabilize their currencies through this process. He argued that intermediate exchange rate regimes maintain competitiveness in increasingly globalized economies, while also being politically favorable. Beginning in 1985, Williamson worked with Deputy Secretary of the Treasury Richard Darman to develop a comprehensive system of optimal exchange rates ("target zones"). At the 1987 Louvre Accord, the G 5 industrialized nations adopted a system of reference exchange rates that was influenced by proposals of C. Fred Bergsten and John Williamson for a target zone system. Research has shown that Williamson was largely correct in his assessment of altering expectations through his proposal of post Louvre target zones. Shortly thereafter, however, the target zones were replaced due to the belief that free floating exchange rates would have been preferred. Williamson challenged this notion through his theories on intermediate exchange rates. For much of his academic career, he worked on a theory of "intermediate" exchange rates as an intermediate between fixed exchange rates and floating exchange rates. He was a critic of capital liberalization and the bipolar exchange rate. Rüdiger Dornbusch (MIT) summarized this proposal as a "BBC" (band, basket, and crawl). Williamson further coined the concept of “fundamental equilibrium exchange rate” (FEER) in Estimating Equilibrium Exchange Rates (1994) to describe how exchange rate misalignments resulted in balance of payments crises. The IMF began using FEERs as the basis of its exchange rate policies. There were also adoptions of FEERs in the private sector, most notably the Goldman Sachs desirable effective exchange rates (GSDEERs). In the 1990s, Williamson continued his policy oriented contributions. In 1996, Williamson became Chief Economist for South Asia, World Bank. He was invited by the United Nations Secretary General Kofi Annan to assess policy reform in Latin America. The project, headed by President of Mexico Ernesto Zedillo, involved assessing options for expanding the roles of the World Trade Organization and the International Labour Organization. The findings of the report, the Report of the High level Panel on Financing for Development (2001) were discussed at a subsequent conference. The panel found that to secure economic growth and equity, developing countries needed to achieve balanced budgets, ensure macroeconomic discipline, and support human capital investments. This Zedillo Report also recommended that the United Nations organize a series of climate change conferences. In 2018, he stated that climate change was the number one concern facing economics. Following his retirement, Williamson wrote a book on growth linked securities. It argues that, instead of fixed interest rates, certain securities should bear an interest rate that positively correlated with the growth of a country. Such an instrument would allow investors to have a vested interest in the economic growth.
Вашингтондық келісім
1989 жылы ол "Вашингтон консенсусы" терминін Халықаралық валюта қоры, Дүниежүзілік банк және АҚШ Қаржы министрлігінің дамушы нарықтар үшін ұсынған реформалардың сипаттамасы ретінде қолданды. Бұл термин "Вашингтонның саясат реформасы туралы не білдіретіні" (1990) атты жарияланымда пайда болды, онда Вашингтонға негізделген институттардың көзқарастарына сәйкес елдер не істеу керектігі баяндалды. Бұл мәселе Халықаралық экономика институтында өткен конференциядан кейін кеңінен танылды. Аллан Мелцер, Ричард Файнберг және Стэнли Фишер сияқты көптеген қатысушылар бұл идеяны қолдады. Алайда, Руди Дорнбуш бұл ұсынысқа қарсы шығып, "Уильямсон Вашингтонға бас иді" деп мәлімдеді. Термин танымал болды және қазіргі күні де Уильямсон сипаттаған түрінде де, өзгеше формада да қолданылып келеді. Уильямсон бұл ережелердің тұрақты институттар мен ынтымақтастық арқылы экономикалық тұрақтылықты қамтамасыз етуге бағытталғанын айтты. Оның саясаты Рональд Рейган мен Маргарет Тэтчердің неолибералды саясатымен байланысты болғанымен, ол оларды жақтырмады. Оның орнына, Уильямсон бұл Латын Америкасы елдеріне ұсынылған бірқатар ұсыныстар екенін, талап емес екенін мәлімдеді. Кейбір саясаткерлер, әсіресе Бразилияның бұрынғы қаржы министрі Луис Карлос Брессер Перейра, терминнің бастапқы контекстінен тыс қолданылғанын мойындады. Ол сондай-ақ, оның саясаты арқылы экономикалық тұрақтандыруды қолдау міндетті түрде неолибералды емес екенін атап өтті. Кейіннен ол "Дүниежүзілік банк Вашингтон консенсусы туралы не ойлауы керек?" (2000) еңбегінде Вашингтон консенсусына жаңартылған саясат ұсыныстарын қосты. Ол сол кезде бұл саясаттың Латын Америкасының кейбір елдері үшін орынды болғанын, бірақ көптеген басқа елдер үшін тиімсіз екенін көрсетті. Соңғы кезде экономистер терминнің бастапқы мағынасының, әсіресе капитал есебін ашу мәселесінде дұрыс түсінілмегенін мойындады. Уильямсон және тағы басқалар дамушы елдер үшін капиталды халықаралық үйлестіру арқылы бақылау қажеттігін айтты. Нарсис Серра, Шари Шпигель және Джозеф Э. Стиглиц атап көрсеткендей, "Вашингтон консенсусы "базарлық фундаментализммен" байланысты болды, яғни нарықтар экономикалық проблемалардың көпшілігін, тіпті барлығын өздігінен шеше алады деген көзқарас, ал Уильямсон осы пікірден мұқият алшақтады". 2012 жылы ғалымдар Қытайдың экономикалық өсуін сипаттау үшін жаңа терминді талқылады. Бизнесмен Джошуа Купер Рамо Қытайдың экономикалық дамуын Вашингтон консенсусына балама ретінде көрсету үшін "Пекин консенсусы" терминін енгізді. Ол ұсынған үш принцип: 1. инновацияға ұмтылыс, 2. ЖІӨ-мен қатар басқа да өлшемдер арқылы тұрақты өсуге баса назар аудару және 3. өзін-өзі анықтау саясаты. Ал Уильямсон "Пекин консенсусы" бес негізгі тұстан тұрады деп санайды: 1. кезеңдік реформалар, 2. инновация, 3. экспортқа бағытталған өсу, 4. мемлекеттік капитализм және 5. авторитарлық билік. Осы өзгерістерге байланысты Уильямсон батыс елдері экспортқа бағытталған өсу, капиталды сақтықпен бақылау және фискалдық саясат арқылы өз саясатын түзетуі керек деп мәлімдеді.
In 1989, he coined the term "Washington Consensus" to describe policy reforms that the International Monetary Fund, World Bank, and U. S. Treasury advocated for emerging market economies. The term arose from a publication, “What Washington Means by Policy Reform” (1990) that described what countries should do according to the convictions of Washington based institutions. It became more widely known after a conference at the Institute for International Economics. Many of those who attended, including Allan Meltzer, Richard Feinberg, and Stanley Fischer, were receptive to the idea. The proposal notably received pushback from Rudi Dornbusch, who proclaimed "Williamson surrendered to Washington." The term gained popularity and continues to be used today, both as Williamson described and in its current day form. Williamson claimed that the guidelines were meant to establish economic stability through stable institutions and cooperation. His policies had also been connected to the neoliberal policies of Ronald Reagan and Margaret Thatcher, whom he disliked. Instead, Williamson argued that these were a series of recommendations—not requirements—for Latin American countries. Some politicians, notably the former finance minister of Brazil Luiz Carlos Bresser Pereira, recognized that the term had been used outside of the original context. He also felt that advocacy for economic stabilization through his policies were not necessarily neoliberal. He later included an updated set of policy proposals to the Washington Consensus in “What Should the World Bank Think about the Washington Consensus?” (2000). He noted, at the time, that the policies were appropriate for some Latin American countries, but not for many others. More recently, economists have recognized that the term was misconstrued from its original meaning, notably with regard to the opening of the capital account. Williamson et al. argued for prudential capital controls for developing countries through international coordination efforts. As Narcís Serra, Shari Spiegel, and Joseph E. Stiglitz, noted "the Washington Consensus has come to be associated with ‘market fundamentalism,’ the view that markets solve most, if not all, economic problems by themselves—views from which Williamson has carefully distanced himself." In 2012, scholars debated over a new term to describe China's economic growth. Business executive Joshua Cooper Ramo coined the term Beijing Consensus to frame China's economic development as an alternative to the Washington Consensus. The three guidelines he proposed were: 1. a commitment to innovation, 2. emphasis on sustainable growth through measures alongside GDP, and 3. a policy of self determination. In turn, Williamson argued that the Beijing Consensus comprised five major points: 1. incremental reform, 2. innovation, 3. export led growth, 4. state capitalism, and 5. authoritarianism. In light of this change, Williamson argued Western countries should modify their policies through export led growth, prudential capital controls, and fiscal policies.
Өсуге байланысты бағалы қағаздар
2006 жылы Уильямсон елдің жалпы ішкі өнімінің (ЖІӨ) өсуімен байланысты облигациялардың артықшылықтарын сипаттайтын мақала жариялады. Бұл – эмитенттің (үкіметтің) инвесторға сол елдің ЖІӨ өзгергеніне байланысты табыс төлеуге міндеттенетін бағалы қағаздарды білдіреді. Яғни, инвестор осы "акция тәрізді" мүмкіндік арқылы елдің өсуіне қатысады. Уильямсон бұл облигациялар елдердің капитал қашуынан сақтануына көмектесетінін айтты. Бұл идеяны басқа да көрнекті экономистер, оның ішінде Нобель сыйлығының лауреаттары Роберт Шиллер мен Джозеф Стиглиц та жетілдірді. Уильямсон Шиллердің зерттеулеріне сүйене отырып, 2007-2009 жылдардағы әлемдік қаржы дағдарысы мен 2010 жылғы Еуропалық қарыз дағдарысынан кейін экономикалық тұрақтылықтың одан да маңыздырақ болғанын талқылады.
In 2006, Williamson published an article describing the benefits of bonds linked to the growth of a country's gross domestic product (GDP). These refer to securities where the issuer (a government) promises to pay the investor returns based on the changes to that country's GDP. In other words, the investor obtains a stake in a country's growth through this "equity like" feature. Williamson argued that these bonds would help countries obtain stability from capital flight. The idea was also developed by other distinguished economists, including Nobel Prize Laureates Robert Shiller and Joseph Stiglitz. Williamson built on the research conducted by Shiller to discuss how, in the wake of the global financial crisis of 2007–9 and the European debt crisis of 2010, economic stability has become all the more important.
Жеке өмір
Уильямсон Денис Розмари Раушпен (ту. 1940) Бразилия география және статистика институтының (Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística) ғалымымен үйленді. Оның үш баласы бар: Андре Уильямсон (ту. 1968), Дэниел (ту. 1969) және Тереза (ту. 1975). 2012 жылы Уильямсон PIIE-ден зейнеткерлікке шықты. Оның Festschrift, Global Economics in Extraordinary Times: Essays in Honor of John Williamson (2012) атты құрастырылған еңбегін, бұрынғыда АҚШ Ұлттық қауіпсіздік кеңесінде Генри Киссинджердің көмекшісі және АҚШ Қазынашылық департаментінің халықаралық істер жөніндегі көмекші хатшысы болған К. Фред Бергстен редакциялады. Уильямсон Мэриленд штатының Шеви Чейс қаласында тұрды. Ол португал тілін еркін білді. Уильямсон 2021 жылдың 11 сәуірінде 83 жасында Шеви Чейстегі үйінде көп жүйелі атрофиядан көз жұмды.
Williamson married Denise Rosemary Rausch (b. 1940), a scholar at the Brazilian Institute of Geography and Statistics (Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística). He has three children: André Williamson (b. 1968), Daniel (b. 1969), and Theresa (b. 1975). In 2012, Williamson retired from the PIIE. His Festschrift, Global Economics in Extraordinary Times: Essays in Honor of John Williamson (2012), was edited by C. Fred Bergsten, former assistant to Henry Kissinger on the U. S. National Security Council and assistant secretary for international affairs at the U. S. Department of the Treasury. Williamson resided in Chevy Chase, Maryland. He was fluent in Portuguese. Williamson died from multiple system atrophy at his home in Chevy Chase on April 11, 2021, at age 83.