Кіріспе

Шарль Кинботе – Владимир Набоковтың "Бейіртпелі от" романындағы сенімсіз баяндаушы.

Академиялық жұмыс

Кинботе – марқұм Джон Шейдтің «Бейіртпелі от» поэмасының алды сөзі, түсіндірмелері мен көрсеткіштерін жазған ғалым, олардың барлығы бірге Набоковтың романының мәтінін құрайды. Шейдтің мәтініне бастапқыда ғылыми, бірақ көбінесе ақылдан адасқан түсініктемелер жазу барысында Кинботенің жазуы өзіне деген құштарлық пен алыпсапырандықтардың күлкілі қоспасын көрсетеді: ол өзін патшалық тұлға, Зембланың қуылған королі және іс жүзінде Шейдті өлтірген қаскөйдің нақты нысаны деп есептейді. Ғылыми анықтамалар мен түсіндірмелерді пайдалана отырып, Кинботе ең алдымен өзінің әңгімесін Шейдтің поэмасына түсініктеме берумен байланыстырады, содан кейін поэманың көлеңге түсуіне және оның, мүмкін, шындықтан алыс әлемінің назар ортасына шығуына мүмкіндік береді; Кинботе Джон Шейдтің Зембланың қуылған королі туралы өлең жазады деп үміттенгендіктен, бұл өзгеріс оған қандай да бір қанағат әкеледі.

Зембла

Кинботтың "алыстағы солтүстік жері" романда бар ма, жоқ па белгісіз. Бір интерпретация бойынша, Кинбот - Шейдпен бір университетте оқытатын, шығыс еуропалық ғалым, мүмкін Всеслав Боткин. Боткин танылуға өте құштар, ал көптеген қызметкерлер оны қысымға алады. Тек Шейд ғана оған аянып, кейде Кинботты олар тұратын колледж қаласы Нью-Уайдың төңірегінде ұзақ серуендеуге шақырады.

Құрылым және "Сырттық от" авторы

Романның рефлексивті құрылымы, онда Кинботе де, Шейд те соңғы сөзді айта алмайды, сонымен қатар өлеңде Кинботенің әңгімесіне жасалған нақты сілтемелер, сыншыларға «Pale Fire» романының авторлығы туралы әртүрлі теорияларды талқылауға мүмкіндік береді, оның ішінде Шейд Кинботені ойлап тапқан және түсіндірмелерді өзі жазған деген теория, ал оған қарсы Кинботе Шейдті ойлап тапқан деген теория. Брайан Бойдтың «Pale Fire: Көркемдік жаңарудың сиқыры» кітабы авторлық және интерпретациялық мүмкіндіктерді толыққанды зерттейді, соңында Шейд пен оның қызы Хейзелдің өмірден өткеннен кейін мәтінге араласуына қатысты тұжырымға келеді. Мэри Маккарти 1962 жылы «Жаңа Республика» журналындағы «Көктемнен келген жарқын шарт» деген мақаласында («Pale Fire» романын «ғасырдың ұлы өнер туындыларының бірі» деп атаған) кітаптың авторы профессор В. Боткин екенін айтты. Набоков өзі де бұл пікірді қолдады, тіпті 1962 жылғы күнделігінің соңындағы сұхбатқа жауаптар тізіміне қосты: «Кез келген оқырман келесі егжей-тегжейлі мәліметтерге назар аудармаса таңғалармын: 1) жағымсыз комментатор бұрынғы патша емес, тіпті доктор Кинботе де емес, ал профессор Веслав Боткин, орыс және ақылсыз адам».

Мәдениеттің әсері

"The X Files" телесериалының "Jose Chung's From Outer Space" эпизодындағы бір кейіпкер Кинботе деп аталған.