Кіріспе

Романель-сюр-Лозанн (Romanel sur Lausanne;) – Швейцарияның Во кантонындағы Лозанна ауданында орналасқан муниципалитет.

Тарих

Романель-сюр-Лозанна алғаш рет 1184 жылы Роман деп еске алынады. Салынған аумақтың 5,2%-ын өнеркәсіптік ғимараттар, 14,2%-ын тұрғын үйлер мен құрылыстар, ал 12,5%-ын көлік инфрақұрылымы құрайды. Электрмен жабдықтау және сумен қамтамасыз ету инфрақұрылымы, сондай-ақ арнайы дамытылған басқа да аумақтар аумақтың 3,1%-ын, ал саябақтар, жасыл аймақтар мен спорт алаңдары 2,8%-ын құрайды. Орманды жерлердің 1,7%-ы тығыз орманмен жабылған, ал 2,1%-ы жеміс бақтарымен немесе шағын ағаш тоғайларымен жабылған. Егіс жерінің 55,6%-ы егін өсіруге, 1,4%-ы жайылымға, ал 2,8%-ы жеміс-жидек бақтарына немесе жүзімдіктерге пайдаланылады. Бұл муниципалитет Лозанна агломерациясының бір бөлігі болып табылады. 1960 жылға дейін ол Лозанна – Эхалленс тас жолы бойындағы бойлық ауылдан тұрды, кейіннен Лозаннаның ірі аймағының құрамына кірді.

Елтаңба

Қалалық гербтің сипаттамасы: қызыл фонға, қызыл және күміс жиекті бұлақ, сол түсті бас жағы.

Демография

Романель-сюр-Лозаннада 2008 жылы халықтың 19,4% шетелдік азаматтарды құрады. Соңғы 10 жылда (1999–2009 жылдары) халық саны 5,9%-ға өзгерді. Бұл өзгерістің 1,3%-ы көші-қонға, ал 7,8%-ы туысқа және өлім-жітімге байланысты болды. Халықтың көп бөлігі (2000 жылғы мәліметтер бойынша) француз тілінде сөйлейді (2737 адам немесе 89,2%), екінші ең көп таралған тіл – неміс тілі (128 адам немесе 4,2%), үшінші орында – итальян тілі (66 адам немесе 2,2%) тұр. Романш тілінде сөйлейтін 1 адам бар. 2000 жылы муниципалитетте 1295 үйленбеген және бұрын үйленбеген адам болды. 1503 адам некеде тұр, 92-сі жесір, ал 178-і ажырасқан. 2000 жылы муниципалитетте 1258 жеке тұрғын үй болды, әр үй шаруасында орташа есеппен 2,4 адам тұрды. 2000 жылы муниципалитетте 1316 пәтер болды. Ең көп кездесетін пәтерлер 3 бөлмелі (444 дана). Одан басқа 54 бір бөлмелі және 268 бес бөлмелі немесе одан да көп бөлмелі пәтерлер бар. Осы пәтерлердің барлығының 1254-і (95,3%) тұрақты түрде пайдаланылып, 45-і (3,4%) маусымдық, ал 17-сі (1,3%) бос болды.

Саясат

2007 жылғы федералды сайлауда ең көп дауыс жинаған партия SVP болды, ол дауыстардың 22,9%-ын алды. Келесі үш ең көп дауыс жинаған партиялар: SP (22,79%), Жасылдар партиясы (16,6%) және FDP (15,34%). Федералды сайлауда барлығы 904 дауыс берілді, сайлауға қатысу көрсеткіші 45,0% болды.

Экономика

2010 жылы Романель-сюр-Лозаннадағы жұмыссыздық деңгейі 4,3% құрады. 2008 жылы бірінші экономикалық секторда 13 адам жұмыс істеді және осы секторда шамамен 5 кәсіпорын жұмыс істеді. Екінші секторда 325 адам жұмыс істеді және осы секторда 33 кәсіпорын болды. Үшінші секторда 714 адам жұмыс істеді, осы секторда 94 кәсіпорын жұмыс істеді. 2000 жылы муниципалитетке 1020 жұмысшы келді, ал 1413 жұмысшы кетті. Муниципалитет жұмысшыларды тасымалдауда артықшылыққа ие, әрбір келген жұмысшыға қатысты 1,4 жұмысшы шығып кетеді. Романель-сюр-Лозаннаға келетін жұмыс күшінің 2,1%-ы Швейцариядан тыс жерлерден келген. Жұмыс істейтін халықтың 19,2%-ы жұмысқа қоғамдық көлікпен, ал 65,2%-ы жеке көлікпен барады. Оқу жылында аудандық округ барлығы 2648 балаға мектепке дейінгі күтім көрсетті, оның ішінде 1947 бала (73,5%) субсидияланған мектепке дейінгі күтім алды. Кантонның бастауыш мектеп бағдарламасы студенттердің төрт жыл оқуын талап етеді. Муниципалитеттегі бастауыш мектеп бағдарламасында 241 студент оқыды. Міндетті негізгі білім беру бағдарламасы алты жылға созылады және онда 170 студент оқыды. Сонымен қатар, үйде оқыған немесе басқа дәстүрлі емес мектепке барған 6 студент болды. 2000 жылы Романель-сюр-Лозаннаға басқа муниципалитеттен 47 студент келді, ал 345 тұрғын муниципалитеттен тыс жердегі мектептерге барды.