Кіріспе
2001 жылы 21 қыркүйекте Францияның Тулуза қаласындағы АЗФ (AZote Fertilisant – азотты тыңайтқыш деген француз тілді аббревиатура) тыңайтқыш зауытында жарылыс болды. Бұл зауыт Total тобының Grande Paroisse филиалына тиесілі еді. 221-222 ангарда 300 тонна аммоний нитраты сақталған (максималды сыйымдылығы 2000 тонна). Зауыттың барлығы қирады, жарылыс орнында шамамен 5 метр тереңдігі және 2,5 метр диаметрі бар кратер пайда болды. Болатты конструкциялар жарылыс ошағынан шамамен алыс жерлерде табылған. Жарылыс Рихтер шкаласы бойынша 3,4 балға тең болды, ал оның күші 20-40 тонна ТНТ-ге баламалы еді. Айналадағы төбелердің акустикалық ерекшелігі мен күшті дауыс салдарынан жарылыс бірнеше жерде болған деп хабарланды. Полиция алғашқыда кем дегенде бес бомба бір уақытта жарылған деп ойлады. Жарылыстардың нақты саны әлі де даулы мәселе. Зауыт қалаға жақын орналасқан: ең көп тұрғындары бар Ле-Мирайл ауданы шамамен алыс жерде орналасқан. Тулуза тұрғындарының шамамен он пайызы эвакуациялауға мәжбүр болды.
On 21 September 2001, an explosion occurred at the AZF (French initialism for AZote Fertilisant, i. e. nitrogen fertiliser) fertiliser factory in Toulouse, France, belonging to the Grande Paroisse branch of the Total group. Three hundred tonnes of ammonium nitrate was stored (the maximum capacity was 2,000 tonnes) in hangar 221 222. The entire factory was destroyed, making a crater with a depth of about and a diameter of Steel girders were found away from the explosion site. The blast measured 3.4 on the Richter scale, with an estimated power equivalent to 20 40 tons of TNT. Due to the acoustics of the hills and the loud sound, the explosion was reported as occurring in multiple places. Police at first believed that at least five bombs had simultaneously gone off. There is still controversy over the exact number of explosions. The factory was close to the city: one of the most inhabited areas, Le Mirail, is away. Around ten percent of the inhabitants of Toulouse had to be evacuated.
Құрбандар
Апат салдарынан 31 адам қаза болды, шамамен 30 адам ауыр жарақат алды, ал 2500 адам жеңіл жарақаттан зардап шекті. Қала терезелерінің үштен екісі қирады, нәтижесінде 70 адам көз жарақатын алды. Сақтандыру компаниялары төлеген жалпы залал 1,5 миллиард еуродан асты.
Тергеу
2001 жылдың 4 қазанында Францияның сол кездегі Қоршаған орта министрі Ив Коше жарылыс "террористік шабуыл болуы мүмкін" деп мәлімдеді (жарылыс 11 қыркүйектегі шабуылдардан кейін он күн өткен соң болды) және жарылыста қаза тапқан зауыттың субподрядшысы Хасан Жандубиді тергеуге алынған тұлға ретінде атады. Француздық терроризмге қарсы органдарына Тулуза прокуроры Жандубидің үйін жарылыстан кейін бес күн бойы тінтіп қарауға тыйым салды. Полиция Жандубидің "мүмкін ислами фундаментализмге бейімділігі болған" деді, бірақ тінтіру аяқталған кезде, Жандубидің әйелі оның киімдері мен суреттерінің барлық іздерін жойғанын хабарлады. Билік бұл кешігу тергеуға зиян келтіргенін айтты. 2006 жылдың мамыр айында ресми тергеудің соңғы есебі жарияланды, онда химиялық оқиға туралы теория расталды: жарылыстан 20 минут бұрын 500 кг аммоний нитратымен араласқан натрий дихлороцианураты негізгі нитрат қабатына төгіліп кеткен.