Юта штатының солтүстік-батысындағы Бонневиль тұзды даласы – бұл көне Бонневиль көлінің қалдығы. Жылдамдық рекордтары орнатылатын, тегіс тұзды беткей. Саяхаттап көруге болады!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Солтүстік-батыстағы Юта штатындағы тұзды дала
Salt pan in northwestern Utah
Боневилл тұзды даласы – АҚШ, Юта штатының Тоуле округінде орналасқан, тығыз жиналған тұзды дала. Плейстоцен дәуіріндегі Бонневилл көлінің қалдығы, ол Ұлы тұзды көлдің батысындағы көптеген тұзды далалардың ең ірісі болып табылады. Бұл жерді Жерді басқару бюросы басқарады және Боневилл жылдамдық трассасында жер үстіндегі жылдамдық рекордтарымен танымал. Тұзды далаға қатынау барлығына ашық. Тұзды даланың ұзындығы шамамен 19 км (12 миль), ені 8 км (5 миль) және орталық бөлігіндегі тұз қабығының қалыңдығы 1,5 м (5 фут) болса, шеттеріне қарай 2,5 см (бір дюйм) дейін азайады. Онда 147 миллион тонна тұз бар деп есептеледі, оның шамамен 90% -ы ас тұзы. Геолог Гроув Карл Гилберт бұл аймақты 1830 жылдары Интермоунтин Вест аймағын зерттеген АҚШ армиясының офицері Бенджамин Бонневиллдің құрметіне атады. 1907 жылы Билл Ришель және екі жергілікті кәсіпкер тұздың көлік құралын жүргізуге жарамдылығын тексеру үшін Пирс-Арроу көлігін оның бетіне шығарды. 1910 жылы тұзды дала арқылы теміржол желісі салынды, ол алғашқы тұрақты өткел болды. 1914 жылы Тедди Тетзлафф бұл жерде алғашқы жер үстіндегі жылдамдық рекордын орнатты. Тұзды далада түсірілген фильмдердің арасында «Динозаврлармен серуендеу» арнайы бағдарламасы, «Үлкен Элдің балладасы», «Кейн Райдер», «Уорлок», «Тәуелсіздік күні» (1996) және оның жалғасы, «SLC Punk», «Cremaster Cycle» фильмінен «Cremaster 2», «The Brown Bunny», «Әлемдегі ең жылдам үнді», «Герри», «Жараттық ағашы», «Top Gear» және «Кариб теңізінің қарақшылары: Әлем соңы» фильмдері бар. Сонымен қатар, «Pontiac Bonneville» (Pontiac моторлық бөлімінің бұрынғы флагман седаны), «Triumph Bonneville» мотоциклі және «Bonneville International» медиа компаниясы осы тұзды даланың атымен аталады. Боневилл тұзды даласында жыл сайын АҚШ-тың ұшу садақ ату чемпионаты өтеді. Ұшу садақ атудың мақсаты – нысанаға тимесе де, садақтан мүмкіндігінше алысқа жебе ату. Сондықтан, тұзды даланың кең жазықтығы географиялық кедергілерсіз жебелердің ұшқан қашықтығын өлшеу үшін өте қолайлы орын. 1977 жылы (мерген Дон Браун) және 1982 жылы (мерген Алан Вебстер) әлемдік рекордтар осы жерде орнатылды, ал 1987 жылы (мерген Дон Браун) қол жеткізілген қазіргі әлемдік рекорд Невада штатындағы Смит-Крикке жақын орналасқан тұзды далада тіркелді.
The Bonneville Salt Flats are a densely packed salt pan in Tooele County in northwestern Utah, United States. A remnant of the Pleistocene Lake Bonneville, it is the largest of many salt flats west of the Great Salt Lake. It is public land managed by the Bureau of Land Management and is known for land speed records at the Bonneville Speedway. Access to the Flats is open to the public. The Flats are about 12 miles (19 km) long and 5 miles (8 km) wide, with a crust almost 5 ft (1.5m) thick at the center and less than one inch (2.5 cm) towards the edges. It is estimated to hold 147 million tons of salt, approximately 90% of which is common table salt.]] Geologist Grove Karl Gilbert named the area after Benjamin Bonneville, a U. S. Army officer who explored the Intermountain West in the 1830s. In 1907, Bill Rishel and two local businessmen tested the suitability of the salt for driving by taking a Pierce Arrow onto its surface. A railway line across the Flats was completed in 1910, marking the first permanent crossing. The first land speed record was set there in 1914 by Teddy Tetzlaff. Entertainment filmed at the Flats include portions of Walking with Dinosaurs Special The Ballad of Big Al, Knight Rider, Warlock, Independence Day (1996) and its sequel, SLC Punk, Cremaster 2 from Cremaster Cycle, The Brown Bunny, The World's Fastest Indian, Gerry, The Tree of Life, Top Gear and Pirates of the Caribbean: At World's End. Furthermore, the Pontiac Bonneville (former flagship sedan of the Pontiac motor division), the Triumph Bonneville motorcycle, and the Bonneville International media company are all named for the Flats. The Bonneville Salt Flats hosts the annual US Flight Archery Championships. The goal of flight archery is to shoot arrows from bows at the greatest distance possible without regard to hitting a target, and so the vast flat plane of the flats serves as an ideal location to measure the linear distance traveled by arrows without geographic interference. Both the 1977 (archer Don Brown) and 1982 (archer Alan Webster) world records were set there; while the current world record, achieved in 1987 (archer Don Brown), was set at the salt flats near Smith Creek, Nevada.
Қоршаған ортаны қорғау
Тұз қабығының қалыңдығы тұзды далаларды жарыстарда пайдалану үшін өте маңызды фактор болып табылады. Жерді басқару бюросы (BLM) осы мәселе бойынша бірнеше зерттеу жүргізді; 2007 жылғы зерттеу 1988 жылдан 2003 жылға дейін қабықтың қалыңдығында елеулі өзгеріс болмағанын көрсетсе, соңғы зерттеулер қалыңдығының азайғанын, әсіресе жарыстар өтетін солтүстік-батыс аймақта анықтады. Соңғы ондаған жылдарда тұзды даланың жалпы ауданы айтарлықтай қысқарды. Мұның себептері әлі анықталған жоқ, бірақ көптеген адамдар жақын орналасқан калий кеніндегі булану процесінің басты себеп екенін санайды. Жарыс ұйымдары, калий кеніші және BLM арасындағы ынтымақтастық 1998 жылы қыс мезгілінде тұзды далаға артық тұзды суды шығару бойынша пилоттық бағдарламаны бастауға әкелді. Тұзды далаға қайтарылатын тұзды су көлемін арттыру жоспарлары қабықтың қалыңдығының азаюын тоқтатуға, немесе адамдар пайдалану үшін тым жұқа болған жерлерде оны қалпына келтіруге үміттенуде.
The thickness of salt crust is a critical factor in racing use of the salt flats. The Bureau of Land Management (BLM) has undertaken multiple studies on the topic; while a 2007 study determined that there was little change in the crust's thickness from 1988 to 2003, more recent studies have shown a reduction in thickness, especially in the northwest area where racing occurs. The flats' overall area has contracted significantly over the past several decades. The cause or causes of this remain unclear, but many believe adjacent evaporative potash mining is the primary factor. Collaboration between racing organizations, the potash mine, and the BLM led to a pilot program begun in 1998 to release excess brine onto the salt flats during winter. Plans to increase the volume of brine returned to the salt flats are hoped to halt loss of crust thickness, or possibly restore it where it has become too thin to sustain human use.
Жер бетіндегі жылдамдық оқиғалары
Бонневилл тұзды алқаптарында жер үсті жылдамдық рекордтары мен жер үсті жылдамдық жарысы рекордтары бірнеше рет жаңаланды. Дөңгелекті көліктер үшін рекорд (449 миль/сағ) 2018 жылы осы жерде тіркелді, ал зымырандық немесе реактивтік қозғалтқышты көліктер үшін рекорд (630 миль/сағ; кейіннен жаңа рекорд орнатылды) 1970 жылы жасалды. 1914 жылдан бері тұзды алқаптарда автокөлік жарыстары өткізіліп келеді. Жарыс Бонневилл тұзды алқаптарының Бонневилл жылдамдық трассасы деп аталатын бөлігінде өтеді. Бонневилл тұзды алқаптарында жер үсті жылдамдығы бойынша бес ірі шара өтеді. Бонневилл "Жылдамдық аптасы" тамыздың ортасында, одан кейін қыркүйекте "Жылдамдық әлемі", ал қазан айының басында "Әлемдік финал" өтеді. Бұл үш шараға автомобильдер, жүк көліктері және мотоциклдер қатысады. "Баб мотоциклінің жылдамдық сынақтары" тек мотоциклдерге арналған. Әлемдік рекордтар қыркүйек айында Майк Кук атындағы жарыста күресіп бағаланады. Оңтүстік Калифорния уақытты есептеу қауымдастығы және Юта тұзды алқаптары жарыс қауымдастығы көп көліктерді қатыстыратын шараларды ұйымдастырып, жоспарлайды, бірақ барлық шараларды ұйымдастырушылар тұзды дайындауға және күтіп ұстауға көмектеседі. Тамыз айындағы "Жылдамдық аптасы" шаралары 2015 және 2022 жылдары тұздың нашар жағдайына байланысты тоқтатылды. Тұзды алқаптар жыл басындағы ауыр жаңбырлардың салдарынан суға батқан, бірақ биылғы жаңбырлар айналасындағы таулардан шөкпелердің түсуіне де себеп болды, бұл жер үсті жылдамдық жарыс трассасының бір бөлігіне әсер етті.
Land speed records and Land speed racing records have been set many times on the Bonneville Salt Flats. The record for wheel driven vehicles (449 MPH) was set there in 2018, and for rocket or jet propelled vehicles (630 MPH; since superseded) in 1970. Motorcar racing has taken place at the salt flats since 1914. Racing takes place at part of the Bonneville Salt Flats known as the Bonneville Speedway. There are five major land speed events that take place at the Bonneville Salt Flats. Bonneville "Speed Week" takes place mid August followed by "World of Speed" in September and the "World Finals" take place early October. These three events welcome cars, trucks, and motorcycles. The "Bub Motorcycle Speed Trials" are for motorcycles only. World records are contested at the Mike Cook ShootOut in September. The Southern California Timing Association and the Utah Salt Flats Racing Association organizes and plans the multi vehicle events, but all event promoters contribute to prepping and maintaining the salt. "Speed Week" events in August were canceled in 2015 and 2022, due to the poor condition of the salt in certain parts of the flats. The salt flats had been swamped by heavy rains earlier in the year, as usual, but this year the rains also triggered mudslides from surrounding mountains onto a section of the flats used for the land speed racing courses.
Жұлдыз шаңдары
2004 жылы Stardust ғарыш кемесі 2002 жылы 5535 Annefrank астероидінен және 2004 жылы Wild 2 кометасынан өткен соң, Бонневилл тұзды даласына қондыру үшін үлгі жинау капсуласын жіберді.
In 2004, the Stardust spacecraft released its sample return capsule for a landing in the Bonneville Salt Flats after its flybys of asteroid 5535 Annefrank in 2002 and comet Wild 2 in 2004.