Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жиналыстар, әлеуметтік шаралар немесе іс-шаралар үшін пайдаланылатын үлкен бөлме. Жиналыс залы.
Large room used for meetings, social affairs or events
the meeting room
Архитектурада зал – төбесі мен қабырғаларымен қоршалған салыстырмалы түрде үлкен кеңістік. Темір дәуірінде және орта ғасырдың басында Солтүстік Еуропада, мед залы – әмірлер мен олардың ішкерлері тамақтанып, ұйықтаған жері еді. Кейін орта ғасырларда үлкен зал – қамалдар мен ірі үйлердегі ең үлкен бөлме, онда көбінесе қызметшілер ұйықтаған. Үй жоспарлары күрделене бастағанда, зал билеуге және үлкен мерекелерге арналған үлкен бөлме болып қала берді, көбінесе онда қызметшілер де ұйықтаушы еді. Әдетте ол басты есіктің ішінде орналасқан. Қазіргі британдық үйлерде кіреберіс залы, тіпті ол негізінен дәліз болса да, алдыңғы есіктің жанындағы маңызды элемент болып табылады. Бүгінде үйдің (кіреберіс) залы – есік немесе вестибюльдің жанындағы кеңістік, ол тікелей және/немесе жанама түрде бөлмелерге апарады. Егер үйдің есігінің ішіндегі зал созылған болса, оны өткел, дәліз (испан тіліндегі El Escorial және 100 жылдан кейін Касл Ховардта қолданылған corredor) немесе дәліз деп атауға болады.
In architecture, a hall is a relatively large space enclosed by a roof and walls. In the Iron Age and early Middle Ages in northern Europe, a mead hall was where a lord and his retainers ate and also slept. Later in the Middle Ages, the great hall was the largest room in castles and large houses, and where the servants usually slept. As more complex house plans developed, the hall remained a large room for dancing and large feasts, often still with servants sleeping there. It was usually immediately inside the main door. In modern British houses, an entrance hall next to the front door remains an indispensable feature, even if it is essentially merely a corridor. Today, the (entrance) hall of a house is the space next to the front door or vestibule leading to the rooms directly and/or indirectly. Where the hall inside the front door of a house is elongated, it may be called a passage, corridor (from Spanish corredor used in El Escorial and 100 years later in Castle Howard), or hallway.
Тарих
Жылы климатты аймақтарда байлардың үйлері көбінесе ауланың айналасында салынса, солтүстік аймақтарда сарайлар үлкен залдың төңірегіне орналастырылды. Бұл зал отбасының барлық мүшелері тамақ ішіп, жұмыс істеп, ұйықтаған орын еді. Мұндай үйлердің кең таралған мысалы – ұзын үй. Күрделі жұмыстар ғана залдың шетіндегі бөлек бөлмелерде жасалатын. Бүгінге дейін «зал» термині ауылдық үйлерді, мысалы, зал үйін, немесе әсіресе Велден залын және усадьба үйлерін белгілеу үшін қолданылады. Кейінгі орта ғасырлық Еуропада сарайдың немесе әулет үйінің басты бөлмесі – үлкен зал болатын. Орта ғасырлық ғимаратта зал от жағатын орын еді. Жылыту технологиясы жетілдіріліп, жеке өмірге деген қалау арта келе, залдан жұмыстар басқа бөлмелерге көшірілді. Бірінші кезекте, үй иесі жеке жатын бөлмелері мен асханаларға көшті. Уақыт өте келе, қызметшілер мен балалар да өздеріне жеке бөлмелер алды, ал жұмыс жобаларына да арнайы бөлмелер берілді, зал арнайы шаралар үшін қалды. Уақыт өте келе, ол жатақхана, ас үй, қонақ бөлмесі сияқты қызметтерін бөлек бөлмелерге немесе, ас үй болған жағдайда, бөлек ғимаратқа бөліп алды. Еуропада байлар бірнеше бөлмелерді пайдаланғанда, бастапқыда кең таралған формасы – енфилада, яғни бір-бірімен тікелей байланысқан бөлмелер болатын. 1597 жылы Джон Торп бірнеше байланысқан бөлмелерді дәліз бойындағы бөлмелерге, әрқайсысы жеке есік арқылы кіретін бөлмелерге ауыстырған алғашқы сәулетші болды (мысалы, Тунис, Қайыруандағы Ұлы мешіттің намаз залы). Зал шіркеуі – негізгі бөлігі мен бүйірлік дәліздері шамамен бірдей биіктіктегі шіркеу. Көптеген шіркеулерде кездесулер мен басқа да іс-шаралар үшін қолданылатын шіркеу залы бар.
In warmer climates, the houses of the wealthy were often built around a courtyard, but in northern areas manors were built around a great hall. The hall was home to the hearth and was where all the residents of the house would eat, work, and sleep. One common example of this form is the longhouse. Only particularly messy tasks would be done in separate rooms on the periphery of the hall. Still today the term hall is often used to designate a country house such as a hall house, or specifically a Wealden hall house, and manor houses. In later medieval Europe, the main room of a castle or manor house was the great hall. In a medieval building, the hall was where the fire was kept. As heating technology improved and a desire for privacy grew, tasks moved from the hall to other rooms. First, the master of the house withdrew to private bedrooms and eating areas. Over time servants and children also moved to their own areas, while work projects were also given their own chambers leaving the hall for special functions. With time, its functions as dormitory, kitchen, parlour, and so on were divided into separate rooms or, in the case of the kitchen, a separate building. In Europe, as the wealthy embraced multiple rooms initially the common form was the enfilade, with rooms directly connecting to each other. In 1597 John Thorpe is the first recorded architect to replace multiple connected rooms with rooms along a corridor each accessed by a separate door. (example: the prayer hall of the Great Mosque of Kairouan in Tunisia). A hall church is a church with a nave and side aisles of approximately equal height. Many churches have an associated church hall used for meetings and other events.
Қоғамдық ғимараттар
Осыған ұқсас даму жолымен, кеңсе ғимараттары мен ірі ғимараттарда (театрлар, кинотеатрлар сияқты), кіреберіс залы көбінесе фойе деп аталады (француз тілінде "отшатыр" деген мағынаны білдіреді). Атриум, кейде мемлекеттік ғимараттарда кіреберіс залды атау үшін қолданылатын термин, римдік үйлердің орталық ауласы болған.
Following a line of similar development, in office buildings and larger buildings (theatres, cinemas etc. ), the entrance hall is generally known as the foyer (the French for fireplace). The atrium, a name sometimes used in public buildings for the entrance hall, was the central courtyard of a Roman house.