Кіріспе

Кипр таулары (Κερύνειο Όρος; Girne Dağları) – Кипр аралының солтүстік жағалауымен шамамен созылатын ұзын, тар тау тізбегі. Ол негізінен қатты кристалды әктастан және біршама мәрмәрден тұрады. Оның ең биік шыңы – Сельвили тауы. Пентадактил (Пентадактил; Πενταδάκτυλος; Бешпармак) – Кипр тауларының тағы бір атауы, алайда Britannica Пентадактилді соңғысының "батыс бөлігі" деп, яғни Мелоунтадан батысқа қарай жатқан бөлігі деп сипаттайды.

Тарих

Таулардың теңізге жақын орналасуы оларды Кипрдің солтүстік жағалауы мен орталық жазығына көз сақшы мұнаралары мен қамалдар салуға ыңғайлы жерлерге айналдырды. Бұл қамалдар көбінесе 10-дан 15-ғасырлар аралығында Византиялықтар мен Лузиньяндықтармен салынған. Әулие Иларион, Буффавенто және Кантара қамалдары тау шаңырағында орналасқан және орта ғасырларда Кипр тарихының көп бөлігінде стратегиялық маңызға ие болды.

Аңыздар

Пентадактил таулары туралы көптеген аңыздар бар. Бірінде бір ауылдың мақтаншақ азаматы жергілікті патшайымға ғашық болып, оған үйленуге өтініш білдіреді. Патшайым осы қайратсыз жігіттен құтылуды қалап, оған сол кездегі қауіпті сапар – Карпадағы Апостол Андреас монастырының бұлағынан су әкелуін өтінді. Сол адам жолға шығып, бірнеше аптадан кейін сол құнды суға толы бір қаппен оралды. Патшайым оның сәттілікке жеткенін көріп, қатты таңқалды, бірақ әлі де оған үйленуден бас тартты. Ашуға еріккен ол суды жерге төгіп, бір жұдырық сазды алып, патшайымның басына лақтырып жіберді. Ол қашқанда, саз үйіршігі жазықтың арғы жағына ұшып, Кирения тауларының басына түсті. Ол осы күнге дейін сол жерде тұр, ал оның үстінде сол жігіттің ашулы бес саусағының іздері көрінеді. Тағы бір мәшһүр аңыз – Византия батыры Диген Акритас туралы. Дәстүр бойынша, Диген Акритас Кипрді сарациндерден азат ету үшін келгенде, теңізден шығу үшін тауды қысып ұстаған, және осы – оның қол іздері. Сондай-ақ, ол сарациндердің кемелеріне жете алу үшін Кипрдің арғы жағына үлкен тас лақтырған. Сол тас Афродитаның туған жері Пафосқа түсіп, қазірге дейін «Гректер тасы» немесе Петра Ту Ромиу деп аталады.