Кіріспе

Нигерияның Лагос штатының астанасы, швед сауда компаниясы.

Икеджа – Нигерияның оңтүстік-батысындағы Лагос штатының астанасы. 2006 жылғы халық санауы бойынша халқы 313 196 адамды құрайды. 1980-жылдардың басында әскери билік орнағанға дейін Икеджа жақсы жоспарланған, таза және тыныш тұрғын және коммерциялық қала болды, онда сауда орталықтары, дәріханалар және үкіметтік резервациялар бар еді. Ол Лагос қаласынан солтүстік-батысқа қарай 17 шақырым қашықтықта орналасқан. Мұртала Мұхаммед атындағы халықаралық әуежай қалада орналасқан. Икеджа Фемі Кутидің «Африка киелі орны» мен Лагбаджаның «Анамекені» сияқты тікелей музыка ойнатылатын екі орынға да үй иесі. Ikeja City Mall – Лагос штатының материгіндегі ең ірі сауда орталығы. Икеджаның жеке радиостанциясы бар, ол ағылшын тілінде (Eko FM) және йоруба тілінде (Radio Lagos) хабар таратады.

Тарих

Икеджа, бұрын "Акеджа" деп аталатын, Ота ауорий халқының құдайының бірінің құрметіне аталған. Бұл жерді бастапқыда ауорий халқы қоныстанды, ал 19 ғасырдың ортасына дейін аймақ құлдарды тонауға ұшырады. 20 ғасырдың басында Икеджа Лагостың ауыл шаруашылығына арналған артқы аймағына айналды. 1901 жылы Лагос-Ибадан темір жолының салынуы және Лагостың порты ретінде дамуы Икежаны сол қаланың тұрғын және өнеркәсіптік маңындағы ауданына айналдырды. 1960 жылдардың ортасында өнеркәсіптік аймақ құрылды, ал 1976 жылы Икеджа Лагос штатының астанасы болды.

Үкімет және инфрақұрылым

Икеджаның жергілікті басқарушы әкімшілік штаб-пәтері Икеджа жергілікті басқару мекемесінің ішінде орналасқан. 2019 жылғы маусым айының мәліметі бойынша, Икеджаның жергілікті басшысы (мэрі) – инженер Можед Балогун. Нигерияның Федералдық Әуежайлар Басқармасының штаб-пәтері Муртала Мұхаммед әуежайының аумағындағы Икеджада орналасқан. Нигерия үкіметінің Апаттарды Тергеу Бюросының штаб-пәтері Икеджада орналасқан. Нигерияның Азаматтық Авиация Агенттігі (NCAA) әуежай аумағындағы Aviation House-та орналасқан; бұл бұрын тек Лагос кеңсесі болған.

Әуе компаниялары

Бірнеше әуе компаниясының бас кеңсесі Икеджада орналасқан. Arik Air бас кеңсесі Муртала Мухаммед әуежайы аумағындағы Arik Air авиациялық орталығында орналасқан. Aero Contractors әуе компаниясының бас кеңсесі де Муртала Мухаммед әуежайы аумағында орналасқан. Икеджадағы бас кеңсесі бар басқа әуе компаниялары: Overland Airways, Air Peace, Associated Aviation және Dana Air. Сонымен қатар, Virgin Atlantic әуе компаниясының Нигериядағы кеңсесі Икеджадағы "The Place" ішінде орналасқан. Бұрын Нигерия әуе компаниясының бас кеңсесі Airways House-та болған. Ол таратылғанға дейін Afrijet Airlines әуежай аумағындағы NAHCO ғимаратында орналасқан. Bellview Airlines әуе компаниясының штаб-пәтері Bellview Plaza-да орналасқан. Икеджада бас кеңсесі болған, бірақ қазір тоқтатылған басқа әуе компанияларына Air Nigeria (бұрынғы Nigerian Eagle және Virgin Nigeria Airways), Sosoliso Airlines және ADC Airlines кіреді, Air Nigeria Etiebets Place-тің 9-қабатында орналасқан.

Теледидар студиялары

Икеджа Нигерияның ең маңызды телестудияларына, мысалы, Channels TV және African Independent TV-ге, сондай-ақ олармен байланысты жарнама агенттіктеріне отан берген қала.

Компьютерлік ауыл

Икеджада үлкен компьютер базары орналасқан, ол көпшілік арасында Отигба деп аталады. 1997 жылы бар болғаны 10 дүкеннен тұратын шағын базар ретінде басталган, ал қазіргі базарында 3000-нан астам дүкен бар. Көптеген сатушылар компьютер сату және жөндеу қызметтерін ұсынады, сонымен қатар түрлі кеңсе техникасы мен электрондық құрылғыларды сату және жөндеу қызметтерін табуға болады. 2019 жылға қарай Компьютер ауылындағы кішкентай дүкендер бірнеше қабатты сауда орталықтарына дейін өсті. Көптеген бір қабатты ғимараттар кеңейтіліп, ірі ғимараттарға айналды, онда ұялы телефондар, ноутбуктер, принтерлер және басқа да электрондық құрылғыларды сататын және жөндеумен айналысатын бірнеше дүкендер орналасқан. Нигерияның ірі банктерінің көпшілігі осы базар маңында филиалдарға ие. Базар жоспарланбағандықтан, дамуында қиындықтар туды, ал кейбір жергілікті тұрғындар базардың кеңеюіне наразылық білдірді. Аймақтағы жол қозғалысы тығырылып, тұраққа орын табу қиынға соқты. Сонымен қатар, электрмен жабдықтау инфрақұрылымы, бұрыннан бері сенімді болмаған, жаңа базардың арқасында одан да жүктеліп, әлеуетті клиенттерге жұмыс істейтін компьютерлік өнімдерді көрсету үшін көп мөлшерде электр энергиясын қажет етеді.

Пісіру зауыты

Гиннес сыра зауыты өзінің әйгілі сырасын Икеджада шығарады. Көрінетін болса, орташа нигериялық адам орташа ирландиялықтан көбірек мөлшерде осы сусынды ішеді. Зауыт алкогольсіз және халал солодты сыраны да өндіреді, ол "Лагос өмір салтының" бір бөлігі болып табылады.

Фармацевтикалық өнеркәсіп

Батыс Африканың фармацевтикалық өндірісінің 60% Нигерияда жүзеге асырылады. Нигериялық фармацевтикалық өндірушілердің көп бөлігі өндірістің негізгі орнын Икеджада орналастырған. Бұл May & Baker компаниясын да қамтиды, ол дәрі-дәрмек өндіруші үш ірі компанияның бірі.

Түрлі

Икеджадағы шалап төселген аудан 2014 жылғы Нолливудтың «Оджужа» триллерінің түсірілім алаңы ретінде С.Дж. Обаси таңдады. Икеджада сондай-ақ Иподода орналасқан Оба Момоду Ило (Обада) базары деп аталатын ірі сауда орталығы бар. Бұл базарда саудагерлер өнімдерін, ет, балық, астық және басқа да азық-түлік тауарын көрсететін және сататын көптеген дүкендер мен импровизацияланған сауда орындары бар.

Мұражайлар

Калакута мұражайы Нигерияның музыка әлемінде Боб Марлидің Ямайкадағыдай елеулі рөл атқарған марқұм музыкант Фела Кутиді еске алады. Бұл ғимарат музыкант үшін Лагостағы екінші үйі болды, себебі 1977 жылғы ақпан айында әскерлер оның Сурулередегі алғашқы үйін өртеп, отбасы мүшелерін зорлап, Кутидің анасын – беделді кәсіподақ жетекшісін – ауыр жарақаттады, осы жарақаттан ол көз жұмды. Кути Икеджада жаңа үй салды, бірақ ол қайтыс болғаннан кейін тозығы жетіп, 2012 жылы мұражайға айналдыруға қолдау керек болды. Кутидің қабірі мұражайдың жанында орналасқан. Мұражайдың ішкі қабырғалары тарихи фотосуреттермен, плакаттармен, картиналармен, суреттермен, пластинка мұқабаларымен және газет кесінділерімен безендірілген. Феланың музыкалық аспаптарының ішінде оның әсем боялған, ерекше тенор саксофоны қойылған. Феланың аяқ киімдері мен көйлектері қатар тізілген, сондай-ақ сахналық костюмдері мен Еуропа және АҚШ-тағы гастрольдерінде киген тері пальтосы да көрсетілген. Мұражайда шатырлы кафе бар, ал келушілер кондиционерлі, жеке ваннасы бар бірнеше бөлмелердің бірінде түнеп қалуға мүмкіндік алады.

Парктер мен алаңдар

Жалобия демалыс паркі мен бақтары Вероника Адепожу ханым мен оның екі қызына тиесілі. Үшеуі де білікті ландшафт дизайнерлері, олар өз өнерінің барлық мүмкіндіктерін бір гектарға жуық жерде көрсетеді. Бұл орын өте әдемі түсіріледі, сондықтан тойлар мен басқа да мерекелер үшін үнемі брондалады. Мұндай шаралардың арасында Жалобия Лагостың қалың жұрттығы мен шулы-шулы ортасындағы тыныштық оазисі деп мақталады.

Музыкалық паб

Икеядағы Жаңа Африка ғибадатханасы – атауынан көрінетіндей ғибадатхана емес, ол Фела Кути ұрпақтары басқаратын музыкалық клуб. Ол тікелей музыка ойнағанда ерекше сүйкімділігін ашады; сонымен қатар, Лагостағы жалғыз заңды түрде марихуана шегуге рұқсат етілген орын. Африка ғибадатханасы 1997 жылы қайтыс болғанға дейін бірнеше апта бұрын Феланың екінші үйі болды, содан кейін ол тозығына ұшырады. 2000 жылы ашылған Жаңа Африка ғибадатханасын оның үлкен қызы Йени мен үлкен ұлы Фемидің жетекшілігімен отбасы салған. Олардың басты мақсаты – Фела мен ғибадатхананың жергілікті қоғамға және постколониалдық Африканың жалпы дамуына қосқан үлесін құрметтеу және сақтау болды. Жаңа Африка ғибадатханасындағы көптеген шаралар тегін. Феми өзінің "The Positive Force" тобымен әр бейсенбі және жексенбіде, гастрольде болмағанда өнер көрсетеді. Оның кіші інісі Сеун әр айдың соңғы сенбісінде Egypt 80 тобымен өнер көрсетеді. Жаңа клубтың көлемі алғашқы ғибадатханадан төрт есе үлкен және екі жарым мың адамға арналған. Клубтың шығындары тағам, сусындар және тауарлар сату арқылы өтеледі. Кіру ақысы әдетте 500 найра, шамамен жарты АҚШ доллары. Клубта кішкентай кітапхана, бильярд үстелдері, демалу орындары бар, сондай-ақ білім беру және қоғамдық жұмыстар ұйымдастырылады.

Температура

Күнделікті орташа ең жоғары температура 90°F-тан асып түсетін ыстық маусым 4,4 айға созылады, желтоқсанның 12-сінен сәуірдің 25-іне дейін. Икеяда жылдың ең жылы айы наурыз айы, орташа ең жоғары температурасы 91°F, ал ең төменгі температурасы 78°F. Күнделікті орташа ең жоғары температура 84°F-тан төмен болатын суық маусым 3,2 айға созылады, маусымның 23-інен қыркүйектің 30-ына дейін. Икеяда тамыз айы жылдың ең суық айы болып есептеледі, орташа ең төменгі температурасы 74°F, ал ең жоғары температурасы 82°F.