Карл Зиглер: Неміс химигі және полимерлер саласындағы нобел сыйлықтың иесі
Karl Ziegler
Карл Зиглер – неміс химигі, 1963 ж. полимерлерді зерттегені үшін Нобель сыйлығын алған. Оның органометалдық қосылыстар жөніндегі еңбектері индустрияға үлкен пайда әкелді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Неміс химигі (1898–1973)
German chemist (1898–1973)
the German chemist
Карл Вальдемар Циглер (; 26 қараша 1898 – 12 тамыз 1973) – полимерлер саласындағы жұмысы үшін 1963 жылы Джулио Наттамен бірге Химия бойынша Нобель сыйлығын алған неміс химигі. Нобель комитеті оның "органометалл қосылыстары бойынша жасаған көрнекті еңбегін" бағалап, оның жаңа полимерлену реакцияларына жол ашқанын және өте пайдалы жаңа өнеркәсіптік процестерге негіз салғанын атап өтті.
Karl Waldemar Ziegler (; 26 November 1898 – 12 August 1973) was a German chemist who won the Nobel Prize in Chemistry in 1963, with Giulio Natta, for work on polymers. The Nobel Committee recognized his "excellent work on organometallic compounds [which] led to new polymerization reactions and paved the way for new and highly useful industrial processes".
Ерте өмір және білім
Карл Зиглер 1898 жылғы 26 қарашада Германияның Кассель қаласына жақын Хельса қаласында дүниеге келді. Ол лютеран пасторы Карл Зиглер мен Луиза Ралл Зиглердің екінші ұлы болған. Бастауыш мектепті Кассель-Беттенхаузенде бітірді. Физиканың алғашқы оқулығы Зиглердің ғылымға деген қызығушылығын оятты. Бұл оны үйде тәжірибелер жасауға және мектеп бағдарламасынан тыс көп оқуға жетеледі. Әкесі арқылы ол дифтерияға қарсы вакцинасымен танылған Эмиль Адольф фон Беринг сияқты көптеген белгілі тұлғалармен танысты. Оның қосымша оқулары мен тәжірибелері Германияның Кассель қаласындағы орта мектептің соңғы курсын үздік оқушы ретінде аяқтауына себеп болды. 1920 жылы Карл фон Ауверстің жетекшілігімен докторлық диссертациясын қорғады. 1933 жылы Зиглер "Vielgliedrige Ringsysteme" атты үлкен сақиналық жүйелер туралы алғашқы маңызды еңбегін жариялады, онда Рэггли-Зиглер сұйыту принципінің негіздері ұсынылды. 1936 жылы ол Халле-Сале университетінің Химия институтының профессоры және директоры болды, сонымен қатар Чикаго университетінде қонақ лекторы болып жұмыс істеді. 1940 жылдың қазан айында 2-дәрежелі Соғыс Еңбегі үшін крестпен марапатталды. 1943 жылдан 1969 жылға дейін Зиглер Мюльхайм-ан-дер-Рурдегі Макс Планк Көмір зерттеу институтының (Max Planck Institut für Kohlenforschung) директоры болды, бұл институт бұрын Кайзер Вильгельм Көмір зерттеу институты (Kaiser Wilhelm Institut für Kohlenforschung) деп аталған және Франц Фишердің ізбасары болды. Оның немерелерінің бірі, Кордула Витте, оның Нобель сыйлығын табыстау рәсіміне қатысқан, олардың қуанышпен билеген суреті сақталған. Көптеген жаңалықтар ашқан Карл Зиглер көптеген патенттердің де иесі болды. Макс Планк институтымен жасаған патенттік келісімнің нәтижесінде Зиглер байлыққа ие болды. Осы байлықтың бір бөлігімен ол институттың ғылыми зерттеулерін қолдау үшін шамамен 40 миллион неміс маркасынан Зиглер қорын құрды.
Karl Ziegler was born on 26 November 1898 in Helsa near Kassel, Germany and was the second son of Karl Ziegler, a Lutheran minister, and Luise Rall Ziegler. He attended Kassel Bettenhausen in elementary school. An introductory physics textbook first sparked Ziegler's interest in science. It drove him to perform experiments in his home and to read extensively beyond his high school curriculum. He was also introduced to many notable individuals through his father, including Emil Adolf von Behring, recognized for the diphtheria vaccine. His extra study and experimentation help explain why he received an award for most outstanding student in his final year at high school in Kassel, Germany. He received his Ph. D. in 1920, studying under Karl von Auwers. In 1933 Ziegler published his first major work on large ring systems, "Vielgliedrige Ringsysteme" which presented the fundamentals for the Ruggli Ziegler dilution principle. In 1936 he became Professor and Director of the Chemical Institute (Chemisches Institut) at the University of Halle Saale and was also a visiting lecturer at the University of Chicago. received the War Merit Cross 2nd Class in October 1940. From 1943 until 1969, Ziegler was the Director of the Max Planck Institute for Coal Research (Max Planck Institut fur Kohlenforschung) formerly known as the Kaiser Wilhelm Institute for Coal Research (Kaiser Wilhelm Institut fur Kohlenforschung) in Mülheim an der Ruhr as a successor to Franz Fischer. At least one of his grandchildren, Cordula Witte, attended his Nobel Prize reception as there is a picture of the two of them happily dancing. As a man of many discoveries, Karl Ziegler was also a man of many patents. As a result of his patent agreement with the Max Planck Institute, Ziegler was a wealthy man. With part of this wealth, he set up the Ziegler Fund with some 40 million deutsche marks to support the institute's research.