Кіріспе

Англиялық актриса (1865–1948)

Мэри Луиза Вебстер (туған кезде Уити; 19 маусым 1865 – 29 мамыр 1948), кәсіби тұрғыда Мей Уити, ал кейіннен қайырымдылық қызметі үшін Дэме Мей Уити деп танылған, ағылшын сахна және кино актрисасы. Ол Дам атағын алған екі әйел ойыншының бірі болды. 1930 жылы британдық актерлер кәсіби одағы «Equity» оның үйінде құрылды. Оның кинодағы рөлдерінің ішінде Альфред Хичкок түсірген «Леди жоғалып кетті» (1938) триллеріндегі Фрой ханым рөлі бар, ол пойызда жоғалып кеткен гувернанта кейпіндегі британдық тыңшы. Батыс Энд сахнасында және британдық фильмдерде сәтті мансаптан кейін, ол 72 жасында Голливуд фильмдеріне көшті.

Өмірбаян

Уити Англияның Ливерпуль қаласында, газет иесі Уильям Альфред Уитидің (1837–1876) және Мэри Луизаның (қыз есімі Эштон, 1837–1894) отбасында дүниеге келген. Оның әкесінің әкесі Майкл Джеймс Уити, Ливерпульдегі бас полицей және «Ливерпуль Daily Post» газетінің негізін қалаушы болған. Ол 1881 жылы Ливерпульде алғаш рет сахнада өнер көрсетті, кейін Лондонға көшіп, Вест-Эндте танымал болды. 1892 жылдың 3 тамызында ол Лондонның Сент-Джайлс шіркеуінде актер және режиссер Бен Вебстерге үйленді. 1895 жылы олар АҚШ-қа сапар шекті, онда Уити Бродвейде өнер көрсетті. Олардың алғашқы баласы дүниеге келген сәтте қайтыс болды. Олардың жалғыз тірі қалған баласы, 1905 жылы Нью-Йоркте туған қызы Маргарет Вебстер, АҚШ және Ұлыбритания азаматтығын алған продюсер болды. Ол Актрисалар Франшиза Лигасының (AFL) төрағасы қызметін атқарды. Уити өмірінің соңына дейін сахнада өнер көрсетті. 1910 жылдың наурыз айында ол Харли Гранвилл Баркердің төрт актілі комедиясында – «Мадрас үйінде» Амелия Мадрас рөліне өтіп, орта жастағы және қарт кейіпкерлерді сомдай бастады. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол AFL-де белсенді қатысып, Әйелдердің Төтенше Корпусын ұйымдастыруға көмектесті. 1922 жылдың наурыз айында ол «Гордость и предубеждение» қойылымында королева алдында миссис Беннет рөлін ойнады. Ол күйеуі, Мистер Дарси рөлін сомдаған Бен Вебстермен бірге ойнады.

Құрметтер

1918 жылғы Жаңа жылдық наградалар салтанатында ол Бірінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі қайырымдылық қызметі үшін – Үш өнер саласындағы әйелдер жұмыспен қамту қоры мен Британ әйелдер ауруханалары комитетіне қосқан үлесі үшін Британ империясы орденінің Дама қолбасшысы (DBE, заңды түрдегі әйелінің аты Мэри Луиза Вебстер ретінде тіркелді) атағын алды. Ол опера әншісі Нелли Мелбамен бірге сахна және кино актрисалары арасында алғаш рет даме титулына ие болды.

Кинодағы мансабы және өлімі

Уити 72 жасында Голливудтағы кино дебютін жасады, 1935 жылғы сахналық рөлін "Түн түсіп кетуі керек" (1937) атты Голливуд фильмінде қайта ойнады, онда Роберт Монтгомери мен Розалинд Рассел да ойнаған. Ол "Оскар" сыйлығына ие болды. Бұл оған бірнеше қосалқы рөлдерге жол ашты, соның ішінде Альфред Хичкоктың "Леди жоғалып кетті" (1938) фильміндегі жоғалып бара жатқан ханым, мисс Фрой рөлі. 1939 жылы Уити АҚШ-қа тұрақты көшіп келді, бірақ ол ешқашан АҚШ азаматы болған жоқ; және ол сахнада да, Голливуд фильмдерінде де ойнады, көбінесе бай әйелдерді сомдады. "Миссис Минивер" (1942) фильміндегі Леди Белдон рөлі оған "Үздік екінші пландағы әйел рөлі" номинациясында екінші "Оскар" сыйлығын әкелді. Ол өмірінің соңына дейін актерлікпен айналысты және 1948 жылдың 29 мамырында Беверли-Хиллсте, Калифорнияда 82 жасында қатерлі ісіктен қайтыс болды. Оның күйеуі бір жыл бұрын ота кезінде көз жұмған. Ол күйеуіне арналған тақтамен бірге Лондонның Ковент-Гардендегі Сент-Полс шіркеуіндегі ескерткішпен мәңгі есте қалды.

Сахналық рөлдер

Күндер алғашқы қойылым күндері. Күн (жыл, ай, күн) Атауы Авторы(лары) Қала Театр Рөлі 1890 02 14 Үй дау-жанжалы Уолтер Фрит Лондон Комедиясы Хелен Жолифф 1890 07 04 Әурелігі жоқ нәрселер Жастин Хантли Маккарти Лондон Шафтесбери Принцесса Николас 1891 01 07 Жеке сұрау F. C. Burnand (Альберт Валабрегтің "Отбасы қауіпсіздігі" романы негізінде) Лондон Royal Strand Миссис Бакли 1891 02 14 Көтерілген Марк Мелфорд Лондон Royal Strand Сабина Медвей 1891 04 01 Линда Грей Сэр Чарльз Л. Янг Лондон Принцесс Леди Браутон 1891 04 15 Біздің қыздарымыз Т. Г. Уоррен және Уилли Эдуин Лондон Royal Strand Нелли Мейхью 1891 07 01 Миссис Аннесли Дж. F. Cooke Лондон Критерий Эстель Брэндрет 1891 07 27 Тағдыр мен бақыт, немесе кіші серіктес Джеймс Дж. Блад Лондон Принцесса Грейс Хеслук 1892 01 06 Шоуменнің қызы Фрэнсис Ходжсон Бернетт Лондон Роялти Линда Хёрст 1892 02 16 Күміс қалқан Сидней Грунди Лондон Vaudeville Люси Престон 1892 05 10 Каприз Жастин Хантли Маккарти, Альфред де Мюсседен алынған "Un Caprice" Лондон Vaudeville Матильде 1892 05 25 Асыл өнер Эйл Норвуд Лондон Терри Герти Фуллалов 1892 05 26 Маусымда Лэнгдон Элвин Митчелл Лондон Vaudeville Сибил Марч 1892 09 14 Біздің жігіттер Генри Джеймс Байрон Лондон Vaudeville Мэри Мелроуз 1893 01 28 Гувер Роберт Рис (E. G. Lankester псевдонимімен жазған) Лондон Vaudeville Аурелия 1893 02 16 Қашқан Уолтер Фрит Лондон Терри Миссис Амхерст 1893 06 09 Кіші ұл Р. С. Сивьер Лондон Гайети Эвелин Брукфилд 1893 06 19 Түннің оқиғалары Мейрик Милтон, Педро Кальдерон де ла Барканың "Los Empenos de Seis Horas" романынан бейімделген Лондон Royal Strand Дона Бьянка 1893 12 21 Сұлулықтың сынақтары Чарльз С. Фосетт, В. Б. Макселлдің "Her Fatal Beauty" романы негізінде Лондон Royal Strand Этель Камминг 1894 07 02 Біздің флоттың ханымы Миссис Х. Масгрейв Лондон Royal Strand Марджери Сильвестр 1895 03 12 Сүйікті мұра Фред У. Сидни Лондон Royal Strand Китти О'Рурк 1895 04 15 Фанни Джордж Роберт Симс және Сесил Рэли Лондон Royal Strand Грейс Дормер 1895 04 15 Артқа тайғанушы Осмонд Шиллингфорд Лондон Royal Strand Миссис Агата Доломит 1895 06 27 Луи XI Дион Бусико, Саймир Делавиннің бейімделуі Лондон Лицей Мари 1895 07 12 Лиондық пошта Чарльз Ридер, Эмиль Моро, Жиродин және Делакурдың "Лиондық хатшысы" романынан бейімделген Лондон Лицей Жули Лесурк 1895 07 15 Корсика ағайындары Дион Бусико, Александр Дюманың "Корсика ағайындары" романынан бейімделген Лондон Лицей Эмили де л'Эспарре 1895 07 24 Макбет Уильям Шекспир Лондон Лицей Адамжанна 1896 12 03 Оранж ханшайы Фред Джеймс Лондон Лицей Луиза, Оранж ханшайы 1896 12 10 Ескі ән Rev. Фримен Уилс және А. Фитцморис Кинг Лондон Критерий Синьора Сара Розетти 1897 12 23 Құпия қызмет: Оңтүстік Конфедерацияның романы Уильям Жилет Лондон Адельфи Эдит Варни 1898 12 03 Шкафтық махаббат Генри В. Эсмонд Лондон Корт Розамонд Пиллинер 1899 06 06 Бөтелкелі дала Эдвард Мартин Лондон Терри Грейс Тиррел 1899 09 04 Соңғы тарау Джордж Х. Броадхурст Лондон Royal Strand Кэтрин Блейк 1901 05 11 Тофф Джим Фред Райт Лондон Аполло Примоза 1908 01 20 Айрин Уайчерли Энтони П. Уортон Нью-Йорк Астор Кэрри Хардинг 1910 03 01 Сезімталдар Джордж Мередит Лондон Дюк Йорк Леди Дрезден 1910 03 10 Мадрас үйі Харли Гранвилл Баркер Лондон Дюк Йорк Амелия Мадрас 1910 04 05 Уэллс Трелони Артур Уинг Пинеро Лондон Дюк Йорк Мисс Трафалгар Гоуэр 1910 11 18 Үйге оралу Сисели Гамильтон Лондон Алдвич Миссис Дейли 1911 05 08 Бірінші актриса Кристабель Маршалл Лондон Кингсвей Пэг Воффингтон 1911 05 12 Баронның тілігі Чарльз Янг Лондон Плейхаус Клотильда, Маркиза де Марсей 1912 02 01 Аюлар көшбасшылары Р. С. Картон Лондон Комедия Гринсдалдың ескі әйелі 1912 02 09 Эдит Элизабет Бейкер Лондон Принцесса Миссис Стотт 1912 08 12 Дайын ақша Джеймс Монтгомери Лондон Жаңа Миссис Джон Тайлер 1913 03 31 Ақша мәселесі (алғаш рет Глазгода "Білімді кесу" деген атпен қойылған) Сисели Хамильтон Лондон Little Миссис Ченнинг 1913 03 11 Ашық терезе А. Е. В. Мейсон Лондон Сент-Джеймс Леди Клуфф 1913 10 04 Ұлы Лорд Эдвард Феррис және Бертрам П. Мэтьюс Лондон Савой Графиня Мализе 1914 09 08 Мүмкін емес әйел С. Хэддон Чемберс Лондон Савой Миссис Талкот 1915 04 15 Жасыл ту Кебл Говард Лондон Vaudeville Миссис Кестевен 1915 10 16 Ирис араласады Джон Гастингс Тернер Лондон Кингсвей Мэри Камберс 1916 02 28 Заңның қолы Артур Буркье, Эжен Бриенің "Кызыл шапаны" романынан бейімделген Лондон Ең патшайымның әпкесі Миссис Вагре 1916 05 28 Мәңгілік қар Майкл Орм [Аликс Августа Грин псевдонимі] Лондон Критерий Мэри Чартуэлл 1917 04 09 Үшінші қабаттың артқа өтуі Жером К. Джером Лондон Плейхаус Айдақ, миссис Шарп, үйдің ханымдары 1917 07 27 Уэллс Трелони Артур В. Пинеро Лондон Жаңа Мисс Трафалгар Гоуэр 1917 09 07 Уэллс Трелони Артур В. Пинеро Лондон Жаңа Мисс Трафалгар Гоуэр 1922 03 01 Сиқырлы коттедж Артур Пинеро Лондон Дюк Йорк Миссис Корселлис 1922 03 24 Мақтаныш пен әділдік Эйлин Х. А. Сквайр және Дж. С. Сквайр, Джейн Остин романынан бейімделген Лондон Палас Миссис Беннет 1922 05 18 Өмір - ойын Майкл Орм [псевдо. Аликс Августа Грин] Лондон Кингсвей Леди Раундс 1922 12 04 Жою Агнес де Ллана Лондон Роялти Элла Синглтон 1924 09 18 Ақымақ Чаннинг Поллок Лондон Аполло Миссис Генри Гиллиам 1925 05 11 Менің ханымның киімі Эдвард Кнблок Лондон Адельфи Ла Гриза 1925 06 22 Наурыз Қоян (Темпераменталистер) Гарри Вагстафф Гриббл Лондон Кіші Миссис Жанет Родни 1925 09 22 Миссис Чейнидің соңғысы Фредерик Лонсдейл Лондон Сент-Джеймс Миссис Эбли 1927 12 27 Сильвия Джеймс Диренфорт Лондон Vaudeville Миссис Консидин 1928 04 19 Менімен келің Базил Дин және Маргарет Кеннеди Лондон Жаңа Леди Алетэя Зайднер 1929 06 01 Сибариттер Х. Деннис Брэдли Лондон Артс Леди Байфлит 1929 07 24 Какофония Франсис А. Кэмптон Лондон Артс Леди Блэкни 1929 09 05 Жақсы Брутс Дж. М. Барри Лондон Плейхаус Миссис Коад 1929 12 03 Бас директор Уильям Р. Уокс Лондон Принц Уэльс [аты жоқ рөл] 1929 12 03 Әуесқойлар Х. Деннис Брэдли Лондон Роялти Леди Байфлит 1930 12 26 Бизнес некесі Анонимді Лондон Корт Миссис Мейбли Джонс 1931 10 12 Әрқашан Джульетта Джон Ван Друтен Лондон Аполло Флоренция 1931 10 12 Әрқашан Джульетта Джон Ван Друтен Нью-Йорк Эмпайр Флоренция 1932 08 16 Көріңіз, біз тіріміз Джон Ван Друтен Лондон Сент-Джеймс Дэйм Фрэнсис Эверс 1932 10 02 Қайырлы болсын, шаршамаңызша Энн Стивенсон Лондон Шафтесбери Ана 1933 08 08 Шұбатта шындық Уолтер Хадд Лондон Артс Окли 1933 08 08 Ұзақ Рождестволық кеш Торнтон Уайлдер Лондон Артс Ана Байярд 1933 08 01 Көл Дороти Массингхэм (Мюррей Макдональдпен бірге) Лондон Артс Милдред Сурреж 1933 08 01 Көл Дороти Массингхэм (Мюррей Макдональдпен бірге) Лондон Вестминстер Милдред Сурреж 1933 11 29 Адам ұсынады Уоррен Четам Строд Лондон Уайндхэм Миссис Рейлтон 1934 05 03 Войси мұрасы Харли Гранвилл Баркер Лондон Садлерс Уэллс Миссис Войси 1934 06 14 Түнде кездесу Марджори Шарп Лондон Глоб Миссис Крауборо 1934 07 04 Майтлендс Рональд Маккензи Лондон Уайндхэм Мэй Мейтленд 1934 11 08 Оған осылай болды Дэвид Боэм Лондон Дюк Йорк Миссис Слоун 1935 03 11 Сақина шебері Кейт Уинтер Лондон Шафтесбери Миссис Уэст 1935 04 07 Бір адам келуі керек Джордж Портер Лондон Комедия Миссис Джон Браун 1935 05 31 Түнде міндетті түрде түсу Эмлин Уильямс Лондон Герцогиня Миссис Брамсон 1935 12 01 Үш эхо фермасы Ноэль Лэнгли Лондон Уайндхэм Оума Герарт 1936 09 28 Түнде міндетті түрде түсу Эмлин Уильямс Нью-Йорк Этель Барримор Миссис Брамсон 1938 01 10 Сіздің адал күйеуіңіз Горац Джексон Нью-Йорк Бродхерст Миссис Скурлок 1938 05 23 Біздің кәсіптерімізге көшкен Эдвард Кноблок Лондон Лицей [өзі] 1940 05 09 Ромео мен Джульетта Уильям Шекспир Нью-Йорк 51-ші көше Джульеттің медбикесі 1941 04 08 Троян әйелдері Эврипид Нью-Йорк Корт Гекуба 1945 10 09 Тереза Томас Джоб, Эмиль Золаның "Терез Ракин" романы негізінде Нью-Йорк Билтмор Миссис Ракин.