Кіріспе

Нью-Орлеан класының ауыр крейсері. USS Minneapolis (CL/CA 36) – Екінші дүниежүзілік соғыс басталмас бұрын АҚШ Әскери-теңіз күштері үшін салынған, Миннесота штатының Миннеаполис қаласының атымен аталып, сол қаланың есімімен аталған екінші кеме. Ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Тынық мұхитында қызмет етті.

Құрылыс

Нью-Орлеанс классының крейсерлері 1922 жылғы Вашингтон теңіз келісімінің талаптары мен стандарттары бойынша салынған соңғы американдық крейсерлері болды. 10 000 тонна стандартты суыру және 8 дюймдік калибрлі бас қарулары бар мұндай кемелерді "келісім крейсерлері" деп атауға болады. Бастапқыда жеңіл крейсер ретінде жіктелген, бірақ оның жұқа бронясы болғандықтан, құрылысы басталғаннан кейін көп ұзамай, 8 дюймдік қаруларының арқасында ауыр крейсер ретінде қайта жіктелді. "Ауыр крейсер" термині 1930 жылғы Лондон теңіз келісімінде ғана анықталды. Ол 1931 жылдың 27 маусымында Филадельфия теңіз кеме жасаушылығында салынды; 1933 жылдың 6 қыркүйегінде суға түсірілді; Грейс Л. Ньютон ханымның қолдауымен; және 1934 жылдың 19 мамырында капитан Гордон У. Хейнс басқаруымен қолданысқа енгізілді.

Соғыс аралығы

1934 жылдың шілде-қыркүйек айларында Еуропа суларында сынақтан өткеннен кейін және Филадельфия әскери-теңіз кемесінде жасалған өзгерістерден соң, жаңа ауыр крейсер 1935 жылдың 4 сәуірінде Панама каналы мен Сан-Диегоға аттанды. 18 сәуірде ол 7-ші крейсерлік дивизияға (CruDiv 7), Скаут күштеріне қосылды. 1939 жылдың басындағы Кариб теңізіне жасаған саяхатынан басқа, ол 1940 жылы Перл-Харборға дейін Батыс жағалауда жұмыс істеді. Американдық теңіз тарихшысы Сэмюэл Элиот Морисон бұл шайқас туралы былай деп жазды: "Тассафаронга шайқасы – нағыз ащы шындық, еңкейген және басым крейсерлік күшті, жартылай күтпеген және нашар жойғыш күші жеңіске ұшыратты". Бірақ кемеге тиген зиянды жою жұмыстары мен шебер теңізшілердің біліктілігі оны судан шығарды және Тулагиға жеткізуге мүмкіндік берді. Сонда, жиі болатын әуе шабуылынан қорғану үшін пальма жапырақтарымен және бұталармен жасырынып, ол аралдағы 27-ші теңіз құрылыс батальонының теңізшілерінің көмегімен өз экипажымен уақытша жөнделді және Mare Island әскери-теңіз кеме жасақтау зауытында толық жөндеуге баруға мүмкіндік алды. Кемежайға қайта оралғанда, оның үшін жаңа мұрын бөлігі жасалды және келу уақытына орнатуға дайын болды. Сол жерде ол алдыңғы керуені қайта жаңартып, жаңа радарлар мен көптеген 20 мм және 40 мм зениттік қарулармен жабдықталды. 1943 жылдың тамызында Миннеаполис 20 айға созылған майдандық қызмет үшін Тынық мұхитына оралды, бұл қызметке Иво Джимадан басқа американдық күштердің барлық маңызды Тынық мұхиты операциялары кірді. Оның алғашқысы 5 қазанда Уэйк қаласын бомбалау болды, содан кейін 20 қарашадан 4 желтоқсанға дейін Гилберт аралдарындағы Макинге шабуыл жасау мен басып алуға қатысты. Желтоқсан айында ол Кваджалейн мен Маджуроға қарсы жасалған алдын ала шабуылдар кезінде авианосецтер тобын қорғады және 1944 жылдың ақпан айының ортасына дейін Маршалл аралдарын басып алуға қатысты. Авианосецтер Мариан және Каролин аралдарын бомбалағанда, Миннеаполис Палау, Трук, Сатаван, Понапе және басқа да маңызды жапондық базаларына жасалған шабуылдар арқылы оларды күзетті. Соңғы шабуылдар Голландияға (қазіргі Жаяпура) қонумен үйлестірілді.

Филиппин теңізіндегі шайқас

Мамыр айында Миннеаполис Маджурода Мариана аралдарына шабуылға дайындалды, 14 маусымда Сайпанға алдын ала бомбалау жүргізді. Операцияны бұзуға үлкен жапон күштері келе жатқаны туралы хабар келгенде, Миннеаполис 19-20 маусымдағы Филиппин теңізіндегі шайқаста әуе кемелерін қорғау үшін TF 58 тобына қайта қосылды. Американдық авиаторлар тағы да маңызды жеңіске жеткенде, Миннеаполис әуе кемелерін қорғады және зениттік отпен қамтамасыз етті. Кемеге жақын жерге бомба түскеніне қарамастан, экипажы оны қайта жөндеді.

Гуам

8 шілде мен 9 тамыз аралығында Миннеаполис Гуамды жаудан қайтарып алуға көмектескен теңізшілерге күшті қаруларын жұмылдырды. Жақыннан қолдау атысы, түнгі мазалау және сұраныс бойынша ату арқылы ол 3-ші теңізшілер дивизиясының қолбасшысы генерал Аллен Х. Тернадждің алғысына бөенді: "Бұл операцияның табысына үлкен үлес қосты – жақсы атқарылған жұмыс". 6 қыркүйек пен 14 қазан аралығында Палау аралдарын басып алуға да осындай маңызды көмек көрсетті, ал оның осы кезеңнің соңындағы операциялары Лейтеге шабуылға тікелей дайындық жүргізуге бағытталды. 17 қазанда ол Лейте шығанағына кірді және шабуылға қарсы бірінші қарсылық кезінде бес жау ұшағын құлатты.

Суригао бұғазындағы шайқас

Жапондықтар Лейте шығанағы үшін шайқасқа айналатын үш бағытты теңіз шабуылын бастаған кезде, 24 қазанда «Миннеаполис» басқа крейсерлер мен ескі соғыс кемелерімен бірге контр-адмирал Джесси Б. Олдендорфтың бомбалау тобына тағайындалды. Олармен бірге сол түні Суригао боғазы арқылы аттанды, алдымен шалқар PT катерлері мен эсминецтер жаумен кездесу белгілерін анықтауға дайын тұрды. Жапондық кемелер бағанмен келе жатқанда, олар кішірек кемелердің қанаттан жасаған шабуылдарын елемей, тікелей Олдендорфтың шайқас шебіне беттеді, ол зор үйлесімді оқ жаудырып, жапондық ескі соғыс кемесі «Ямасироны» тез батырды. Шайқас шебі, «Миннеаполис» қоса, ауыр крейсер «Могамиді» және эсминец «Сигурені» (кейіннен сол күні «Могами» ұшақтармен батырылды) жарақаттады. Адмирал Олдендорф Суригао боғазындағы шайқаста «Т-дан өту» классикалық маневрын орындады, жаудың жеке отына өзінің жаппай отымен жауап берді. Филиппиндегі әуе кемелерін күзету және бомбалау міндеттерін жалғастыра отырып, «Миннеаполис» 1945 жылдың 4-18 қаңтарында Лингаен шығанағына шабуыл жасап, Лузонға және 13-18 ақпанда Батан мен Коррегидорға қонуға қатысты. Наурыз айында Окинаваға шабуыл үшін 54-ші жедел әскер тобына (TF 54) тағайындалды. Ол бірден Керама Реттоға оқ атып, Окинаваға шабуыл кезінде кемелерге қауіпсіз баспана беру үшін бірінші болып басып алды. 1 сәуірде негізгі шабуыл басталғанда, «Миннеаполис» жапондық Нaha әуежайын бомбалады, оны жау үшін пайдасыз етуге жеткізді, содан кейін жер күштері радиоарнасы арқылы нысаналарын көрсеткенде атыс бастады. Бірнеше ай бойы осындай қимылдардан кейін, оның зеңбіректерi тым тозығы жетіп, ауыстыру қажет болды, және ол 12 сәуірде теңізге шығуға дайындалды. Сол күні оның шығуы Окинава операциясының ең ірі әуе шабуылымен кешіктірілді, оның барысында ол төрт камикадзені түсірді және тағы үшi теңізге құлағанын көрді. Түн батқаннан кейін, ол жөндеуге және зеңбіректерiнiң қаптамасын ауыстыруға Брементонға (Вашингтон штаты) беттеді. Жаңадан қимылға дайын, ол жауынгерлық қимылдар аяқталғанда Субик шығанағында (Филиппин) болды. Ол 9 қыркүйекте Кореядағы жапондықтардың капитуляциясын қабылдаған адмирал Томас К. Кинкейдтің туын көтеріп, содан кейін Сары теңізде патрульдеуге шығып, Теку және Қытайдың Цинхуандао қалаларына теңіз жаяу әскерлерінің қонуын қамтамасыз етті. Ол үйіне қайтып келе жатқан ардагерлерді батыс жағалауға жеткізгеннен кейін, 1946 жылдың 14 қаңтарында Панама каналы мен Филадельфияға бағыт алды. Мұнда ол 21 мамырда резервке қойылды және 10 ақпанда қызметтен шығарылды. 1959 жылдың 14 тамызында ол Union Metals and Alloys Corp компаниясына сатылып, металл тескілеуге жіберілді.

Марапаттар

Миннеаполис екінші дүниежүзілік соғыстағы қызметі үшін 17 ұрыс жұлдызына ие болды, осылайша ол екінші дүниежүзілік соғыстың ең көп награда алған американдық кемелерінің бірі болды.