Кіріспе
Убертино Касале (1259 – шамамен 1329) – итальяндық францисканец, францискандықтар орденінің қатаң тармағы – спиритуалдардың (Михаил Чезеналықпен бірге) көшбасшыларының бірі.
Ubertino of Casale (1259 – c. 1329) was an Italian Franciscan and one of the leaders (together with Michael of Cesena) of the Spirituals, the stricter branch of the Franciscan order.
Өмір
Убертино Касале Монферрато қаласында дүниеге келген. Ол 1273 жылы Генуя провинциясының монастырында францискандық киім киіп, оқуын жалғастыру үшін Парижге жіберілді, онда тоғыз жыл тұрды, содан кейін Италияға оралды. 1285 жылы ол Римнің қасиетті орындарын аралады, содан кейін Риетиге жақын Греччоға барып, Рухани монахтардың патриархы деп есептелген Пармалық Иоаннмен кездесті. Кейін ол Тосканада және 1287 жылы Флоренцияда қоныстанды, онда Пьер Жан Оливидің ықпалына түсті. Ол Флоренциядағы Санта-Крочеде лекция оқыды, бірақ бірнеше жылдан кейін оны тастап, уағыз айтуға белсенді түрде кірісті, әсіресе Флоренцияда. Өте талантты, бірақ эксцентрикалық және мазасыз мінезді болғандықтан, ол көп ұзамай Тосканадағы Руханилардың жетекшісіне айналды. Руханилар кедейлікті міндетті деп жақтады және Әйгілі Франциск ережесін қатаң түсіндіруді қалады. Олар орден басшылығын және ережеге орташа көзқарас танытқан IX Григорий және III Николай папаларын, сондай-ақ Иоахим Фиоренің ілімін сынаған III Иннокентий папасын еретиктер деп айыптады. Сондықтан Убертиноны XI Бенедикт папасы алдына шақырды, Перуджада уағыз айтуын тыйым салды және Монте-Альверна монастырына жер аударды. Шексіздігінде Убертино "Арбор Витае Круцификсае Иису Кристи" (Иса Мәсіхтің айқышқа ілінген өмірінің ағашы) атты еңбегін жазды, онда Әйгілі Франциск ережесінің сөзбе-сөз мағынасын және Мәсіхтің кедейлігін жоғары бағалады. Ол өзіне түсініксіз ішкі дағдарыстарды шешуге көмектескен Анжела Фолиньолық мистикпен кездескенін айтады. Кітапта Убертино Руханилардың тағы бір қарсыласы VIII Бонифаций және XI Бенедикт папаларын Апокалипсистің бірінші және екінші аңдары деп атады. Бұл мәтін Виндесхайм конгрегациясының тұрақты канондары арасында кеңінен таралды және Джон Шонховеннің "De passione Domini" еңбегіне үлкен әсер етті. Убертиноның көптеген қолдаушылары мен жақтастары болды. 1307 жылы ол Анкона маркаларының Руханилардың қорғаушысы, кардинал Наполеон Орсини Франгипанидің капелланы және жақын адамы болып тағайындалды, бірақ 1294 жылдың желтоқсанында VIII Бонифаций сайланғаннан кейін бұл қорғаушылық тез тоқтатылды. 1308 жылы Орсини Германияға кеткенде, Убертино Францияға көшіп барды. Пікірсайыстар кезінде ол өз орденінің орташа көпшілігіне шабуыл жасап, өздерінің партиясы үшін жеке монастырлар мен провинцияларды талап етті. Бірақ бұл талап мүлдем қабылданбады, ал кедейліктің практикалық сақталу мәселесі 6 мамыр 1312 жылы шыққан "Exivi de paradiso" атты Бұйрықпен шешілді, бұл бұйрық Францискандық ережелерді қатаң сақтаушы Убертиноның poleмикалық жазбаларының нәтижесінде қабылданды.
Халықтық мәдениеттегі сілтемелер
Убертино Умберто Эконың "Гүлдің аты" (1980) тарихи романында және оның киноадаптациясында, онда Убертино рөлін Уильям Хики сомдайды, екінші дәрежелі, бірақ маңызды кейіпкер ретінде бейнеленеді.