Кіріспе
Ресей, Саха Республикасындағы село.
Этимология
Ол Өймөкөн өзенінің атымен аталған, ал оның аты эвен тіліндегі "хеium" сөзінен шыққан деген хабар бар, бұл сөз "мұз қалмаған су алабы; балықтар қыстайтын жер" дегенді білдіреді. Дегенмен, тағы бір дерек эвен тіліндегі "хеium" (hэjум, хэюм; "хеium" жазылу қатесі болуы мүмкін) сөзі, яғни "мұздай тоңған көл" деген мағынаны білдіретін сөзден шыққан болуы мүмкін екенін көрсетеді.
География
Оймяконның жанында екі негізгі аңғар орналасқан. Бұл аңғарлар қала ішінде желді ұстап, суық климатты қалыптастырады. Мұндағы температура жылдың көп бөлігінде өте төмен болады, көктем мен күзде жиі қар жауады, бірақ жаз және қыс айларында сирек жауады – қыста Сибір антициклонының әсерінен, ал жазда температура көбінесе жоғары болады. Егер температурадан төмен болса, мектептер жабылады.
Тарих
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Аэропорт ауданында Аляска-Сибирь (ALSIB) әуе жолы үшін әуеайлақ салынды, ол американдық Ленд-Лизи бағдарламасы арқылы келген ұшақтарды Шығыс майданға жеткізуге пайдаланылды. Оймякон тарихи «Сүйек жолының» жанында орналасқан. Соңғы он жылдықтарда Оймякон халқы күрт азайды. Ауылдың халқы шамамен 2500 адамға жеткен, бірақ 2018 жылы ол 900-ге дейін кеміді. Жергілікті экономика көбінесе тері саудасы және мұз балық аулауға негіделген.
Дін
Оймякон тұрғындарының көп бөлігі православиелік христиан немесе дінге сенбейтін адамдар. Айий сенімі мен шаманизм де осы аймақта кездеседі.
Климат
Өте субарктикалық климаты бар (Кёппен климаттық жіктелімі Dfd), Оймякон суықтың солтүстік полюсі деп саналатын жерлердің бірі ретінде танымал, екіншісі – әуемен алыста орналасқан Верхоянск қаласы. Метеостанция Оймякон мен Томтор арасындағы аңғарда орналасқан. Станция теңіз деңгейінен биіктікте және айналадағы таулар, биіктігінде, аңғарда суық ауаның жиналуына себеп болады: шын мәнінде, соңғы зерттеулер аймақтағы қысқы температура биіктікпен бірге дейін көтерілетінін көрсетеді. Жер беті мұңқаяды (үзіліссіз мәңгілік тоң). Қала алаңында 1924 жылғы қаңтардағы ресми емес деген көрсеткішті еске алатын ескерткіш орнатылған. Бұл 2012 жылы Австралияның "60 минут" бағдарламасында көрсетілді. 1933 жылғы 6 ақпанда Оймякон метеостанциясында температура тіркелді. Бұл Солтүстік жарты шарда тіркелген ең төменгі температураға жақын болды (Верхоянск 1892 жылғы 5 және 7 ақпанда тіркелген). Тек Антарктида мен Гренландияда одан төменгі ресми температуралар тіркелді (ең төменгі температура – 89,2 °C ( 129 °F), 1983 жылғы 21 шілдеде Восток станциясында тіркелді). Ресми емес рекордтық суық температура көмірқышқыл газының сублимациялық нүктесінен шамамен жоғары. Кейбір жылдары қыркүйектің соңында температура төмендеп, сәуірдің ортасына дейін нөлден төмен қалады. Оймяконда 26 қазан мен 16 наурыз аралығында температура нөлден жоғары болған емес. Оймяконның желтоқсан, қаңтар және ақпан айларындағы орташа ең төменгі температурасы кейде төмен түседі: 1931 жылғы қаңтардың ең суық айында айлық орташа температура болды. Жаз айлары да кейде суық болуы мүмкін, бірақ маусым, шілде және тамыз айларында температура ешқашан төмен түспейді, ал маусым мен шілдеде температура ешқашан төмен түспейді. Оймякон мен Верхоянск – әлемдегі қаңтар айында күн сайын температураны тіркеген жалғыз екі тұрақты мекендеген жер. Керісінше, шілде айындағы күн сайын температура нөлден жоғары болады. Жылдың әр күнінде температура нөлден төмен болады, 9 шілдедегі ең төменгі температура болды. Ал 4 қаңтардағы ең төменгі температура болды. Жаз айларындағы ең жылы ай 2022 жылғы шілде болды, орташа температурасы шамамен болды. 2022 жылғы 7 шілдеде ең жылы түн тіркелді, ал 2010 жылғы 28 шілдеде Оймякон рекордтық жоғары температураны тіркеді, бұл температураның ауытқуы болды. Верхоянск, Якутск, Делянкир, Тегюльте және Канаданың Форт Вермилион қалалары әлемдегі температура амплитудасы жоғары жерлердің арасында. Алясканың Форт Юкон қаласы бұл шектен 1 °C кем. Сонымен қатар, Оймякон Верхоянскпен бірге әлемдегі ең жоғары температура амплитудасын бөліседі, ал Верхоянск Форт Юконмен бірге Солтүстік поляр шеңберінен жоғары ең жоғары температураны (38 °C; 100 °F) бөліседі. Климат өте құрғақ, бірақ орташа айлық температура жылдың жеті айында нөлден төмен болғандықтан, маңызды булану тек жаз айларында ғана жүреді. Жазғы айларда қысқа қарағанда ылғал көбірек. Қыстың қаталдығына байланысты Оймяконның өсімдіктерге төзімділік аймағы 0a. Дегенмен, Дахурия шыршасы сияқты ағаштардың аз саны өсе алады.
Although winters in Oymyakon are long and extremely cold, summers are mild to warm, sometimes hot, with cool to cold summer nights. The warmest month on record was July 2022 with an average temperature of In June, July and August temperatures over are not rare during the day. On 7 July 2022, the warmest night on record was observed, with an overnight minimum of On 28 July 2010, Oymyakon recorded a record high temperature of , yielding a temperature range of Verkhoyansk, Yakutsk, Delyankir, Tegyulte and Fort Vermilion, Canada are the only other known places in the world that have a temperature amplitude higher than Fort Yukon, Alaska, falls 1 degree C short of this threshold. Also, Oymyakon is tied with Verkhoyansk for the highest temperature amplitude in the world, and Verkhoyansk is tied with Fort Yukon for the warmest temperature above the Arctic Circle ever (38 degrees C; 100 degrees F). The climate is quite dry, but as average monthly temperatures are below freezing for seven months of the year, substantial evaporation occurs only in summer months. Summers are much wetter than winters. Due to its harsh winters, the plant hardiness zone in Oymyakon is 0a. A small number of trees such as the Dahurian larch can still grow nonetheless.