Кіріспе

Ресейдің Кемерово облысындағы қала
шошқа тұқымы

Этимология

Қала Кемерово ауылының атымен аталды, ал ауыл алғашқы қоныстанушылары Кемеровтардың тегімен аталған. "-Ово" жұрнағы жеке есім арқылы топонимге айналуын көрсетеді. Ауыл астында пайда болған Кемерово кеніне де осы атау берілді. 1925 жылы Кемерово және Шеглов ауылдарының бірігуінен Шегловск қаласы құрылды, ол 1932 жылы кенінің атымен Кемерово болып қайта аталды. Тағы бір болжам бойынша, атау түркі тіліндегі "кемер" сөзінен шыққан, ол "жартас, жаға, тік беткей" деген мағынаны білдіреді. Қала тұрғындары Кемероволық, Кемероволық әйел, Кемероволықтар деп аталады.

Әкімшілік және муниципалдық мәртебе

Кемерово облыстың әкімшілік орталығы болып табылады және әкімшілік бөліністер аясында Кемеров ауданының әкімшілік орталығы қызметін атқарады, бірақ оның құрамына кірмейді. Әкімшілік бірлік ретінде, ол облыстың басқару құзыретіндегі Кемерово қаласы болып жеке қарастырылады – аудандармен тең статусқа ие әкімшілік бөлім.

Халық депутаттары кеңесі

Кемерово қалалық халық депутаттары кеңесі – 36 депутаттан тұратын өкілді билік органы. Депутаттардың өкілеттік мерзімі бес жылды құрайды. 2011 жылдың 13 наурызында халық депутаттары кеңесіне сайлау өтті, оның нәтижесінде кеңестегі мандаттар келесідей үлестірілді: 31 – «Бірыңғай Ресей», 2 – «Әділ Ресей», 2 – «Ресей патриоттары». «Бірыңғай Ресей» партиясының өкілі және Кемерово қаласының 16-шы сайлау округінен сайланған депутаты Григорий Вержицкий төраға болып сайланды. Кемерово қалалық кеңесінің алпыс сегізінші сессиясында Вержицкийдің өз өтініші бойынша төрағалық лауазымынан босатылуы қабылданды. 2017 жылдан бастап қалалық кеңесті Николай Сенчуров басқарып келді. 2021 жылдан бері кеңесті Юрий Андреев басқарады.

Экономика

Кемеровоның индустрияландыруы көмір өндіру және көмірге қолжетімділік негізінде дамыған ауыр өнеркәсіптің арқасында жүзеге асты. Қала Совет кезеңінде салынған маңызды өнеркәсіптік орталық болып табылады, онда болат, алюминий және машина жасау зауыттарымен қатар химия, тыңайтқыш және басқа да өндіріс салалары да бар. Кеңес Одағының тарағаннан кейін қаланың өнеркәсіптері күрт төмендеп, жоғары деңгейдегі жұмыссыздыққа әкеп соқты. Қаладағы ірі компаниялардың бірі – Сібірлік Бизнес Одағы.

Әуе көлігі

Қалаға 2,5 шақырым оңтүстік-шығысқа қарай орналасқан Кемерово халықаралық әуежайы қызмет көрсетеді. Онда B класты жасанды жабынмен бір ұшу-қону жолағы бар, оның ұзындығы 3200 метрді құрайды. Әуежай Кузбасстың тумасы, ресейлік ғарышкер Алексей Леоновтың есімімен аталады. Әуежайға 101 және 126 номерлі автобус маршруттары қатынайды.

Темір жол көлігі

Кемерово Батыс Ресеймен Транс-Сибір темір жолының бір тармағы арқылы байланысты және Кемерово теміржол вокзалына ие.

Білім

Кемерово қаласында алты жоғары оқу орны бар: Кемерово мемлекеттік университеті, Кузбас мемлекеттік техникалық университеті, Кемерово тамақ өнеркәсібі институты (университет), Кемерово мемлекеттік медицина академиясы, Кемерово мемлекеттік мәдениет институты, Кемерово ауыл шаруашылығы институты және Кузбас экономика және құқық институты.

Спорт

Бандиге деген қызығушылық Ресейде кең таралған. 2011–12 жылғы Ресей Банди лигасының ашылу ойынын 26 000 адам тамашалады, осы ойында жергілікті «Кузбасс» клубы Мәскеудің «Динамо» клубына қарсы ойнады, ал «Кузбасс» Ресей Банди лигасының ең үздік клубтарының бірі. 2007 жылғы Банди әлем чемпионаты осы қалада өткізілді. Әйелдер бандисі Ресейде тек бірнеше жерде ғана дамыған. Қазір Кемерово оны дамытуға кірісіп келеді. Мәскеуде банди ойнауға болатын екі көпмақсатты жабық арена бар еді. Кемерово Ресейде банди үшін арнайы салынған алғашқы аренаны алды (қазір Хабаровскі мен Ульяновскіде де бар). «Кузбасс» клубы лигадағы матчтарды үлкен халық қызығушылығына байланысты «Химик» стадионында өткізеді. Аренаның сыйымдылығы 32 000 адамды құрайды. Жасанды мұз жабдықталғандықтан, Кемерово Ресейде бандиді дамыту үшін ең жақсы инфрақұрылымға ие. 2013 жылдан бері Кузбасста тұратын ұлттық диаспоралар арасында «бутадағы банди» турнирі өткізіліп келеді. «Кузбасс Кемерово» мотоциклдерден жылдамдықпен жүру командасы 1968 жылдан 1992 жылға дейін КСРО чемпионатына тұрақты қатысты. КСРО ыдырағаннан кейін команда таратылды. Дегенмен, команда 1988 жылы күміс медаль, ал 1986 және 1987 жылдары қола медаль жеңіп алды. Кейде Росто ДОСААФ автотрассасында мұз үстінде жылдамдықпен жүру жарыстары өткізіледі.

Климат

Кемеровоның орналасуы оған ылғалды континенттік климат (Köppen Dfb) сыйлайды, жазда ыстық, ал қыста ұзақ және аязды болады. Орташа температурасы қаңтар айында …-қа, шілде айында …-қа дейін өзгереді. Жылдық жауын-шашын мөлшері шамамен … мм құрайды.

Ту

Кемерово қаласының туы қала гербінің негізінде жасалған және оның символикасын қайталайды. Ол ені мен ұзындығы 2:3 пропорциясындағы екі жақты, тіктөртбұрышты мата. Туда Кемерово қаласы гербінен алынған бейнелер бейнеленген. Қызыл, қара, сары және ақ түстер қолданылған.