Кіріспе

Лондонның мектеп кеңесі (LSB) – жергілікті басқару институты және бүкіл Лондонды қамтитын алғашқы тікелей сайланған орган болды. 1870 жылғы «Бастауыш білім беру туралы» заң (33 және 34 Vict. c. 75) Англия мен Уэльстің барлық халқына білім беруді қамтамасыз еткен алғашқы заң болды. Ол сайланған мектеп кеңестерін құрды, олар ерікті мектеп орындары жеткіліксіз болған жағдайда бастауыш мектептерді салуға және басқаруға құқылы болды; сондай-ақ олар оқуға міндеттеуге де қабілетті еді. Көптеген жерлерде мектеп кеңестері округтік аудандарға немесе азаматтық қауымдастықтарға негізделген, бірақ Лондонда кеңес Метрополитендік жұмыс басқармасының бүкіл аумағын қамтыды – бүгінде Орталық Лондон деп белгілі аймақ. 1870 жылдан 1904 жылға дейін LSB Лондондағы ең ірі білім беру ұйымы болды және ол құрған инфрақұрылым мен саясат, орган таратылғаннан кейін де Лондон мектептеріне ұзақ уақыт бойы маңызды әсер етті.

Мектеп кеңесінің мүшелері

Бүкіл басқарма үш жыл сайын сайланды, алғашқы сайлау 1870 жылғы қарашада өтті. LSB бастапқыда он бөлімнен сайланған қырық тоғыз мүшеден тұрды, олар Лондонның сайлау округтеріне немесе 1855 жылғы Метрополис басқару заңы бойынша құрылған округтерге негізделген. Мүшелік саны уақыт өте келе артты: 1876 жылы Ламбетке қосымша мүше берілгенде 50-ге, 1882 жылы Челси өкілдігі бес мүшеге дейін өскенде 51-ге, ал 1885 жылы Ламбет екі кіші бөлімге бөлінгенде 55-ке дейін өсті: Ламбет Шығысы және Ламбет Батысы, тиісінше төрт және алты мүшеден. LSB сайлау жүйесі бірнеше жаңалықты қамтыды. Біріншіден, 1870 жылғы басқарма сайлауы жасырын дауыс беру арқылы өтті, бұл Ұлыбританияда осы тәсілді алғаш рет қолданған ірі сайлау болды. Екіншіден, жинақтау дауыс беру жүйесі сайлаушыларға олар дауыс беретін бөлімдегі орын санына тең дауыс берді. Сайлаушы өз дауыстарын бір кандидатқа қалауынша жұмсай алатындықтан, азшылық мүдделері көбінесе өкілдік табатын. LSB құрылған кезде Ұлыбританиядағы сайланған органдардың ең кең өкілеттіктерінің біріне ие болды. Ерекшелігі, әйелдерге мектеп кеңестеріне ерлермен тең құқықта дауыс беруге және сайлауға түсуге рұқсат етілді. 1870 жылғы алғашқы сайлауда үш әйел қатысты: дауыс беруде көш бастаған Элизабет Гарретт, сайлауда жеңіске жеткен Эмили Дэвис және Мария Георгина Грей. 1873 жылы екінші сайлау өткенде Гарретт пен Дэвис орнынан бас тартып, олардың орнына Джейн Агнес Чессар мен Элис Коуэлл келді, ал 1876 жылы Флоренс Фенвик Миллер, Элизабет Сурр, Хелен Тейлор және Элис Вестлейк сайланды. LSB-нің маңыздылығын көрсететін бір көрсеткіш – басқармаға сайлауға түскен белгілі тұлғалардың саны. Кеңеске сол кездегі жетекші ғалым Томас Хаксли, Джон Стюарт Миллдің келіні Хелен Тейлор және LSB-нің бірінші төрағасы болған Лорд Лоуренс сияқты тұлғалар тартылды. Бұған қоса, кеңес Чарльз Рид, Бенджамин Во және консервативтік кабинет министрі Уильям Генри Смит сияқты бірқатар саяси мансаптардың басталуына ықпал етті.

Мектеп кеңесінің жұмысы

Басқарманың бастапқы ниеті – Лондонның ең кедей балаларына жеткілікті мектеп орындарын ұсыну болды, олардың саны алғашқыда 100 мыңнан аспайды деп есептелген. LSB қабылдаған саясат – Лондонды заманауи, жоғары сапалы мектептермен қамтамасыз ету, сонымен бірге ата-аналарды заңмен балаларын білім беруге міндеттеу болды. Білім беру ұлттық деңгейде 1880 жылға дейін міндетті болмаса да, 1871 жылы басқарма бес пен он үш жас аралығындағы балаларын мектепке жіберуге ата-аналарды міндеттеген заң қабылдады. LSB өз мақсаттарына үлкен жетістіктерге қол жеткізді және көбінесе өз қызметтеріне деген сұранысқа ілесуге күресті. Мысалы, 1880-ші жылдардың соңына қарай басқарма 350 000-нан астам балаға мектеп орындарын ұсынып отырды. Бұл өсімнің себебі көбінесе мектеп ғимараттарының сапасы болды, ол көбінесе жекеменшік немесе қайырымдылық мектептерінен әлдеқайда жақсырақ болды. Басқарма Лондон қаласында 400-ден астам мектеп салуға жауапты болды. Осы процестегі маңызды тұлға – басқарманың бірінші бас архитекторы Эдвард Роберт Робсон. Робсон басқарма салған көптеген мектеп ғимараттарының жобасын жасады. Басқарманың саясаты – мектептерді тартымды ету және олар салынған аудандардың жалпы келбетін жақсартуға септігін тигізу болды. Мектептердің архитектурасы сол кезде көп сынға ұшырағанымен, мектептер көбінесе берік және практикалық құрылыстар болды, ал осы кезеңде салынған көптеген мектептер бүгінгі күнге дейін пайдаланылуда.

Басқарманы жою

Мектеп кеңестері Ұлыбританияда мектепке баратын балалардың санын арттыруда үлкен жетістіктерге қол жеткізгенімен, бюрократиялық және қымбат деп есептелді. Осыған байланысты, 1902 жылғы Білім беру заңымен кеңестер таратылып, олардың орнына жергілікті білім беру органдары құрылды. Лондонда 1889 жылы Метрополитендік жұмыс басқармасын алмастырған Лондон графтық кеңесі құрылды, ал 1904 жылы Лондондағы білім беруге жауапкершілік LCC-ге берілді. LSB 1904 жылғы 28 сәуірде соңғы отырысын өткізді, ал графтық кеңес 1 мамырда қызметін бастады. LCC өзі 1965 жылы таратылды, ал бұрынғы мектеп кеңесінің аймағындағы білім беру Ұлы Лондон кеңесінің комитеті болып табылатын Ішкі Лондон білім беру органына өтті. ILEA 1990 жылы таратылып, Ішкі Лондонның аудандық кеңестері білім беру органдарына айналды.