Кіріспе

Американдық бейсболшы (1900-1948)

Льюис Роберт "Хак" Уилсон (26 сәуір 1900 – 23 қараша 1948) – 12 маусым бойы «Нью-Йорк Джайентс», «Чикаго Кабс», «Бруклин Доджерс» және «Филадельфия Филлис» командаларында ойнаған американдық бейсболшы. Оның бойының кішкентай болуына қарамастан, 1920 жылдардың соңы мен 1930 жылдардың басында ол ойынның ең күшті соққышыларының бірі болды. 1930 жылы «Кабс» командасында өткізген маусымы бейсбол тарихындағы ең есте қаларлық жеке маусымдық көрсеткіштердің бірі саналады. Оның ең жарқын жетістіктері: 56 хоум-ран, бұл 68 жыл бойы Ұлттық лиганың рекорды болды; және 191 рет ойыншыларды есепке алу, бұл көрсеткіш әлі де ешкімге жете қойған жоқ. Сол кездегі бір спорт журналисі: «Бірнеше жыл бойы бұл кішкентай, мықты адам Рут сияқты алыпқа бәсекелес болды» деп жазды. Уилсонның қатыгездігі мен шамадан тыс алкоголь ішуі оны сол дәуірдегі ең әйгілі спортшылардың біріне айналдырды, бірақ оның ішімдікке құмарлығы мен төбелес жасауы, сөзсіз, оның спорттық мансабының ерте аяқталуына және соңында ерте қайтыс болуына себеп болды. 1979 жылы ол Бейсбол Даңқы залына енгізілді.

Ерте өмір және кіші лигалар

Льюис Роберт Уилсон 1900 жылғы 26 сәуірде Пенсильвания штатының Питтсбургтен солтүстікке қарай орналасқан Элвуд-Сити қаласындағы болат зауытында дүниеге келді. Оның анасы, 16 жасар Дженни Коун, Филадельфиядан жұмыссыз көшпенді болған; әкесі, 24 жасар Роберт Уилсон, болат жұмысшысы еді. Оның ата-анасы ешқашан үйленбеген, екеуі де ішімдікке құмар болған, ал 1907 жылы анасы 24 жасында аппендициттен қайтыс болды. 1916 жылы Уилсон мектепті тастап, локомотив зауытында жұмыс істеді, аптасына төрт доллар жалақымен балғамен соқты. Оның ерекше дене бітімі сол кезде ерекшелік саналғанмен, қазіргі кезде оның үлкен басы, кішкентай аяқтары, қысқа аяқтары және кең, жалпақ бетінің алкогольдік фетальды синдромның белгілері екені анықталды. 1921 жылы Уилсон Мартинсбургке, Батыс Вирджинияға көшіп, "D" класындағы "Блю Ридж" лигасының "Мартинсбург Таушылары" командасына қосылды. Бірінші кәсіби ойынында үй базасына сырғып келе жатып аяғын сындырып алғаннан кейін, ол қақпашы позициясынан аутфилдке ауыстырылды. 1922 жылы 34 жастағы кеңсе қызметкері Вирджиния Риддлбургермен танысты, олар келесі жылы үйленді. 1923 жылы "B" дивизионындағы "Портсмут Траккерс" командасы сапында ойнап, Вирджиния лигасында .388 орташа көрсеткішпен соққы беруде көш бастады. Маусым соңында "Нью-Йорк Джайентс" командасының бас жаттықтырушысы Джон МакГроу оның трансферін Портсмуттан 10 500 долларға (қазіргі шарттармен санағанда) сатып алды. Шілде айының ортасына қарай ол Ұлттық лигада (НЛ) соққы беруде екінші орынға ие болды. Маусымды .295 орташа, 10 хоум-ран және 57 ұпаймен (RBIs) аяқтады, ал "Нью-Йорк" командасы НЛ чемпиондығын жеңіп алды. Уилсонның лақап атының пайда болуын түсіндіру үшін бірнеше әңгіме бар: бірінде "Нью-Йорк" газеті лақап атын табу жөнінде бәйге ұйымдастырды; жеңімпаз "Хак" аты болды, себебі ол көптеген жанкүйерлерге танымал күрескер Георг Хакеншмидтты еске салды. Бірақ ол мамыр айында өте нашар ойнап, сол жақ алаңда Ирланд Мюзельмен алмастырылды. 2 шілдеде ол бір иннингте екі хоум-ран соқты, бұл 1922 жылы Кен Уильямс орнатқан үлкен лига рекордын теңестірді, бірақ оның нашар ойнауы жалғасты. Тамыз айында МакГроу журналистерге "Уилсонды асығыс қылып жіберген қателік жасағанын" айтып, оны "Джайентс" командасының екінші лигадағы "Толедо Мад Хенз" командасына жіберді. Маусым соңында кеңседегі қателік немесе мүмкін, қасақана әрекетсіздік салдарынан ол "Толедо" тізімінде қорғалмаған қалды, ал соңғы орында тұрған "Чикаго Кабс" командасы оны трансферлік тізімнен алды. "Олар мен бірге ойнаған ең жақсы аутфилд ойыншысын жіберді, - деді "Джайентс" командасының оң жақтағы ойыншысы Росс Яунгс, - және олар бұл қателіктеріне өкінетін болады". 1925 жылғы Әлем сериясында "Сенаторлар" мен "Питтсбург Пайретс" командалары арасында Уилсонның ұлы Роберт дүниеге келді.

"Кабс" командасының даңқты жылдары

Уилсон 1926 жылы «Кабс» командасының орталық қорғаушысы ретінде бұрынғы деңгейіне қайта оралды және тез арада Чикаго жанкүйерлерінің сүйіктісіне айналды. 24 мамырда ол Wrigley Field тарихындағы ең ұзақ қашықтыққа ұшқан хоум-ранның бірін соғып, орталық алаңқа түсірді, нәтижесінде «Кабс» командасы «Бостон Брэйвс» командасын жеңіп алды. Сол кешкісін ол тағы да жаңалықтарда болды – тыйым салынған спики-басқарыны полиция шабуылдаған кезде, артқы терезеден қашуға тырысқанда ұсталды және бір доллар айыппұл төледі. Ол маусымды лигадағы ең көп – 21 хоум-ран, 36 дабл, 109 RBI, .321 batting average және .406 on-base percentage көрсеткіштерімен аяқтады. 1927 жылы да жақсы өнер көрсетті, Уилсон тағы да лигадағы хоум-рандар бойынша көшбасшы болды. Команда маусымның соңғы айына дейін бірінші орында болғанымен, кейін күйреп, төртінші орында қалды. Уилсон .318 batting average, 30 хоум-ран және 129 RBI көрсетті. 1928 жылы ол үшінші рет NL лигасында 31 хоум-ранмен, 120 RBI және .313 batting average көрсеткіштерімен жеңіске жетті, нәтижесінде «Кабс» үшінші орынға көтерілді. Полиция жанжалды тоқтатып, тәртіп орнатуға тырысқанға дейін алаңға шамамен 5000 көрермен жиналды. Келесі жылы ол «Цинциннати Редс» командасының питчері Рэй Колптың сөзіне ренжіді. Бірінші базаға жеткен соң, ол «Редс» командасының дугатына шабуылдап, оларды бөліп алуға үлкермей тұрып, Колпты бірнеше рет ұрып соқты. Кейін сол күні кешке теміржол станциясында Уилсон «Цинциннати» командасының ойыншысы Пит Донохьюмен сөз таласып, төбелес жасады. Бірақ «Кабс» командасының президенті Уильям Вик аға оның әйелі Вирджинияны шақырып, оны бұл әрекеттен бас тартуға көндірді. Содан кейін Ширс «Чикаго Бэрз» командасының Джордж Трафтоннан жеңілді. Жеңілген боксшымен төбелес жасаудың қажеті жоқ деді Уилсон. Уилсонның «той-думанға құмарлығы» да жақсы белгілі. Биограф Клифтон Блю Паркер оны «20-жылдардың бейсболшысының жарқын бейнесі» деп сипаттады, ол «Американың шамадан тыс кезеңіне дайын». Оның ішімдікке және той-думанға деген сүйіспеншілігі «Кабс» командасының иесі Уильям Риглиге ұнамады, ол алкогольді ішуді жек көретін. (Уилсон ешқашан мас күйінде ойнамайтынын айтты: «көңілі ауырғанда, иә; мас, жоқ»). Менеджер Джо Маккарти Уилсонды Риглиден қорғау және оны тепе-тең ұстау үшін көп еңбек етті. «Басқа ешбір менеджер сияқты Джо Хакты жақсы түсінді, оның сәтсіздіктерін кешірді және жақсы ойнағанда мақтап, сыйлады. Джо ойыншыларына қатаң болуы мүмкін, бірақ ол Хакқа ешқашан қатаң болған емес, ал Хак оған бұрынғыдан да жақсы ойнап, өтемақы төледі». 1929 жылы Уилсон .345 batting average, 39 хоум-ран және лигалық рекордтық 159 RBI көрсетті. Ойыннан кейін Маккарти ескерткіш бейсбол сұраған бір балаға: «Ертең келіп, Уилсонның артына тұр, сонда қалағанша топтарды жинай аласың!» деді. «Атлетикс» келесі күні тағы да жеңіске жетіп, бес ойыннан кейін серияны жеңіп алды.

1930 жылғы шың

Уилсонның 1930 жылғы маусымы, арнайы австралиялық жүнмен оралған серпімді доптың көмегімен, бейсбол тарихындағы ең жақсы бір маусымдық соққы көрсеткіштерінің бірі саналады. Шілде айының ортасына қарай ол 82 RBI (реалды соққымен ұру) жинады. Тамыз айында ол 13 хоум-ран соғып, 53 RBI (реалды соққымен ұру) жинады, ал 17 қыркүйекте 174 RBI (реалды соққымен ұру) көрсеткішіне жетіп, үш жыл бұрынғы Лу Геригтің үлкен лига рекордын бұзды. 1999 жылы Бейсбол комиссары бейсбол тарихшысы Джером Холцманның матчтар бойынша статистикалық талдауынан кейін, Уилсонның 1930 жылғы RBI (реалды соққымен ұру) көрсеткішін 191-ге дейін арттырды. Аталған талдау Чарли Гриммге дұрыс емес есептелгенін көрсетті – шілде айының 28-і күні өткен екі ойынның бірінде Уилсонның соққысынан туған RBI (реалды соққымен ұру) Гриммге жатқызылған. Уилсонның 191 RBI (реалды соққымен ұру) көрсеткіші бейсболдың ең ұзақ сақталған рекордтарының бірі болып табылады; тек Гериг (185) және Хэнк Гринберг (184) оған жақындады, соңғы 75 жылда оған күрделі сын жолданған жоқ (соңғы кездегі ең жақсы көрсеткіш – Мэнни Рамирес 1999 жылы 165 RBI (реалды соққымен ұру) көрсеткен). «Редс» командасының қақпашысы Клайд Сукфорт Уилсонға 1930 жылы тағы бір хоум-ран соққанын есептеуге тиіс екенін айтты. «Бір күні Цинциннатиде ол орындықтардың ең жоғарғы қатарына дейін соқты, соншалықты күшпен соқты, доп тікелей алаңға қайтып келді. Төреші дұрыс бұрыштан қарап тұрмады және доп экранға тиіп кері қайтқан деп шешті. Мен Цинциннатидегі ойыншылардың резервтік алаңында отырдым, әрине, біз ештеңе айта алмадық. Бірақ Хак сол жылы 57 хоум-ран соқты», – деді ол. Уилсонның 56 хоум-ран соққан көрсеткіші ресми түрде 1998 жылғы маусымға дейін NL (Ұлттық лига) рекорды болды, одан кейін Сэмми Соса (66) және Марк МакГвайр (70) бұл көрсеткішті жаңартты.

Құлдырау

Уилсонның 1930 жылғы маусымдағы жетістігі оның ішімдік әдетін одан әрі күшейтті, ал 1931 жылы ол көктемгі жаттығуларға 20 фунт артық салмақпен келді. Бұл өзгеріске ауыррақ, тігістері жоғарылатылған доп енгізілуі себеп болды, бұл питчерлерге допты жақсы ұстап, өткір қисық доптарды лақтыруға мүмкіндік берді. Уилсон жаңа «Кубс» командасының басқарушысы Хорнсбидің Джо Маккарти сияқты оған толыққанды "ойын көрсетуге" рұқсат бермегеніне шағымданды. Ол 18 маусымда «Эббетс-Филд» стадионында мансабындағы 200-ші хоум-ранын соқты – бұл Рут, Сай Уильямс және Хорнсбиден кейін осы көрсеткішті жеткен төртінші ойыншы болды, бірақ содан кейін ұзаққа созылған құлдырауға ұшырап, мамыр айының соңында құрамынан шығарылды. Тамыз айының соңында Уригли оны сатуға ниеттенгенін ашық айтты. 6 қыркүйекте ол Цинциннатиде пойызбен бара жатқанда журналистермен ұрысқаннан кейін маусымның қалған бөлігіне жалақысыз тоқтатылды. Ол сол кезде .261 үдемелі соққымен, тек 13 хоум-ран соққан (оның 1930 жылғы тамыз айындағы көрсеткіші осы шамада болған) еді. Маусым аяқталғанда оның шабуылдық көрсеткіштері айтарлықтай төмендеді, ол .262 үдемелі соқты, ал «Доджерс» командасы оны 1934 жылы маусымның ортасында босатты. «Филадельфия Филлис» оны бірден қолға алды, бірақ 20 соққыда тек екі рет соққаннан кейін бір айдан соң қайтадан босатылды. «А» класты Нью-Йорк – Пенсильвания лигасының «Албани Сенаторс» командасымен өткізген соңғы маусымынан кейін Уилсон 35 жасында зейнеткерлікке шықты.

Бейсболдан кейінгі өмір

Уилсон Мартинсбургке оралып, бильярд залын ашты, бірақ сәтсіз спорттық тауарлар бизнесінен туындаған қаржылық қиындықтарға тап болды, содан кейін Вирджиниямен ажырасып, жанжалдасты. Чикаго маңындағы түнгі клубты ашу да қаржылық құлдырауға әкелді. 1944 жылы ол Вашингтондағы кәсіби баскетбол командасының жақсы ниет елшісі болып жұмыс істеді. Ол 1929 жылғы әлемдік сериядағы екі қате соққан добын жанкөйерлердің 1930 жылы 56 хоум-ран мен 190 RBI-дан гөрі әлдеқайда жақсы есінде қалғанына қынжылды. Кәсіби бейсболда жұмыс таба алмағандықтан, ол Балтиморға көшіп, әуе кемесін құрастыру зауытында құралдарды тексеруші, кейін Балтимор қаласының жұмысшысы болып жұмыс істеді. Қалалық шенеуніктер оның кім екенін білгеннен кейін, оны Балтимордағы мемлекеттік бассейннің басқарушысы етіп тағайындады. 1948 жылғы 4 қазанда Уилсон үйінде құлап, есінен танып қалды. Апат алғашында ауыр болмаса да, пневмония және басқа да асқынулар пайда болды, ол 1948 жылғы 23 қарашада 48 жасында ішкі қан кетуден қайтыс болды. – ол мүсірсіз қайтыс болды; оның ұлы Роберт оның мәйітін алудан бас тартты. Ұлттық лигасының президенті Форд Фрик соңғы жерлеу шығындарын жабу үшін ақша жіберді. Оның сұр жерлеу костюмін жерлеу бюросы сыйлады. Ол кәсіби ойыншылық дебютін жасаған қаладағы Розедейл зиратына, Батыс Вирджиния штатының Мартинсбург қаласына жерленді. Өлімінен бір апта бұрын Уилсон CBS радиосына берген сұхбатын Чикаго газеттерінде жариялады. 1949 жылы «Кабс» командасының жаңа басқарушысы Чарли Гримм сол сұхбаттан алынған бір бөлігін «Кабс» командасының тағайындалған орнына іліп қойды, ол әлі де сонда тұр. Онда былай делінген:

Дарын жеткіліксіз. Сізге ақыл мен жақсы кеңес қажет. Егер біреу сізге керісін айтуға тырысса, оларға Хак Уилсонның оқиғасын айтыңыз. [ ] Бейсболда да, одан тыс жерлерде де таланттары бар деп ойлаған балалар бар, олар әлемді өздерінің құйрығынан ұстап алыпты. Бұл олай емес. Балалар, кеңес қабылдауға тым үлкен болмаңыз. Менің басыма келген жағдай сіздің де басыңызға келмесін. 1979 жылы Уилсон Ветерандар комитетінің шешімімен Бейсбол Даңқы залына енгізілді. Оның құрметіне Мартинсбург қаласындағы бір көше Хак Уилсон жолы деп аталды, ал оның туған қаласы Пенсильвания штатының Элвуд-Сити қаласындағы үлкен қалалық саябаққа апаратын жол Хак Уилсон драйвы деп аталды.