Оңтүстік Австралия Парламентінің Төменгі Палатасы

Кіріспе

Мемлекеттік парламенттің төменгі палатасы

Ассамблея палатасы, немесе төменгі палата – Оңтүстік Австралия Парламентінің екі палатасының бірі. Екінші палата – Заң шығару кеңесі. Ол штаттың астанасы Аделаидадағы Парламент үйінде отырады.

Шолу

Ассамблея палатасы 1857 жылы Оңтүстік Австралия өзін-өзі басқару құқығына ие болғанда құрылды. Сайланған заң шығарушы органның қалыптасуы – тек ер адамдар ғана дауыс бере алатын болғанымен – бұрынғы жүйеден елеулі өзгеріс болды. Бұрын заң шығару билігі губернатор мен губернатор тағайындаған Заң шығару кеңесінің қолында болған. 1895 жылы Ассамблея палатасы әйелдерге дауыс беруге және заң шығарушы органға сайлануға құқық берді. Оңтүстік Австралия 1893 жылы Жаңа Зеландиядан кейін әйелдерге сайлау құқығын берген әлемдегі екінші мемлекет болды. (Оңтүстік Австралия Ассамблеясына алғашқы әйел үміткерлер 1918 жылғы жалпы сайлауда Аделаида және Стюрт округтерінде қатысты.) 1857 жылдан 1933 жылға дейін Ассамблея палатасы көпмандатты округтерден сайланды, олар көбінесе «орын» деп аталады, әр округтен бірден алты депутат сайланды. Осы кезеңде Ассамблеяның құрамы өзгерді: 1857 жылдан 1875 жылға дейін 36 депутат, 1875 жылдан 1884 жылға дейін 46 депутат, 1884 жылдан 1890 жылға дейін 52 депутат, 1890 жылдан 1902 жылға дейін 54 депутат, 1902 жылдан 1912 жылға дейін 42 депутат, 1912 жылдан 1915 жылға дейін 40 депутат, 1915 жылдан 1938 жылға дейін 46 депутат болды. 1938 жылы Ассамблеяның саны 39-ға дейін азайтылды, олар бірмандатты округтерден сайланды. 1970 жылғы сайлаудан бері Ассамблея палатасында 47 депутат бар, олар бірмандатты округтерден сайланады: қазіргі уақытта 34-і Аделаида қалалық аймағында, ал 13-і ауылдық жерлерде. Бұл орындар әр сайлау округіндегі шамамен бірдей халық санын білдіреді. Дауыс беру тікелей дауыс беру және басымдықпен дауыс беру жүйесі бойынша жүзеге асырылады, бұл Австралия Федерациясының Өкілдер палатасындағыдай толық басымдықпен дауыс беруді қамтиды. Барлық депутаттар шамамен төрт жыл сайын қайта сайланады. Соңғы сайлау 2022 жылдың 19 наурызында өтті. Палатаны спикер басқарады, ол 2021 жылғы Конституцияға (Тәуелсіз спикер) түзетулер енгізу туралы заң қабылдағаннан бастап, «сайлау кезеңінен» тыс тіркелген саяси партияның мүшесі болуына конституциялық түрде тыйым салынды. Оңтүстік Австралия Парламенті тарихының тағы бір ерекшелігі – 1936 жылдан 1968 жылға дейін 32 жыл бойы қолданылған «Плеймандер» жүйесі, ол Либералдық және Ауылдық Лига (LAL) үкіметі енгізген, ауылдық жерлерге сайлау округтерін дұрыс бөлуге қатысты. Ауылдық округтердің үстемдігі 2:1 қатынасына дейін артты, депутаттар саны 39-ға дейін азайтылды және көпмандатты округтер бірмандатты округтерге алмастырылды. Ассамблея палатасы қазір 26 халық саны аз ауылдық округтерден тұрады, олар халық санының өзгеруіне байланысты 13 халық саны көп қалалық округтерге қарағанда 10:1 артықшылығына ие болды, тіпті ауылдық округтер Оңтүстік Австралия халқының үштен бірін ғана құраса да. 1968 жылы бұрмалаушылықтың ең жоғарғы шегінде Фром ауылдық округінде 4500 ресми дауыс болса, Энфилд қалалық округінде 42000 ресми дауыс тіркелді. Еңбек партиясы Плеймандер кезінде 1965 жылы үкімет құру үшін парламенттік орындардың жеткілікті санын жеңіп алды. Еңбек партиясы 1944, 1953, 1962 және 1968 жылдары үкімет құра алмағанымен, штаттық екі партиялық дауыс беруде толық көпшілік дауыс жинады.

The House of Assembly was created in 1857, when South Australia attained self government. The development of an elected legislature — although only men could vote — marked a significant change from the prior system, where legislative power was in the hands of the Governor and the Legislative Council, which was appointed by the Governor. In 1895, the House of Assembly granted women the right to vote and stand for election to the legislature. South Australia was the second place in the world to do so after New Zealand in 1893, and the first to allow women to stand for election. (The first woman candidates for the South Australia Assembly ran in 1918 general election, in Adelaide and Sturt.) From 1857 to 1933, the House of Assembly was elected from multi member districts, commonly known as "seats", with each district returning between one and six members. The size of the Assembly varied during this time—36 members from 1857 to 1875, 46 members from 1875 to 1884, 52 members from 1884 to 1890, 54 members from 1890 to 1902, 42 members from 1902 to 1912, 40 members from 1912 to 1915, and 46 members from 1915 to 1938. In 1938, the Assembly was reduced to 39 members, elected from single member districts. The House of Assembly has had 47 members since the 1970 election, elected from single member districts: currently 34 in the Adelaide metropolitan area and 13 in rural areas. These seats are intended to represent approximately the same population in each electorate. Voting is by Instant runoff voting and preferential voting with complete preference allocation, as with the equivalent federal chamber, the Australian House of Representatives. All members face re election approximately every four years. The most recent election was held on 19 March 2022. The House is presided over by a Speaker, who, as of the passage of the Constitution (Independent Speaker) Amendment Act 2021, is constitutionally banned from being a member of a registered political party outside of a "relevant election period". Another distinctive aspect of the history of the South Australian Parliament was the "Playmander", a gerrymandering system that instituted a pro rural electoral malapportionment introduced by the incumbent Liberal and Country League (LCL) government, and in place for 32 years from 1936 to 1968. The already entrenched rural overweighting was increased to a 2:1 ratio, the number of MPs was reduced to 39 and the multi member seats were abandoned for single member seats. The House of Assembly now consisted of 26 low population rural seats, which due to population shifts, were holding up to a 10 to 1 advantage over the 13 high population metropolitan seats, even though rural seats contained only a third of South Australia's population. At the peak of the malapportionment in 1968, the rural seat of Frome had 4,500 formal votes, while the metropolitan seat of Enfield had 42,000 formal votes. Labor managed to win enough parliamentary seats to form government just once during the Playmander against the odds − in 1965. Labor won comprehensive majorities of the statewide two party vote whilst failing to form government in 1944, 1953, 1962 and 1968.