Гарсия де Резенде: Португалия ақыны және редакторы
Garcia de Resende
Гарсия де Резенде (1470-1536) – португалиялық ақын, редактор, корольдердің хатшысы. Өмірі, қызметі, Мануэл I және Жоау III патшалармен байланысы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Португалиялық ақын және редактор (1470–1536)
Portuguese poet and editor (1470–1536)
Гарсия де Ресенде (1470, 3 ақпан – 1536) – португалиялық ақын және редактор. Ол Иоанн II-ге паж және жеке хатшы болып қызмет етті. Иоанн қайтыс болғаннан кейін, ол 1498 жылы Кастилияға еріп барған Мануэль I-нің одан әрі қамқорлығын иеленді және одан Мәсіх орденінің рыцарь атағын алды. 1514 жылы Ресенде Тристао да Куньямен бірге Римге, корольдің Папа Лев X-қа құрмет көрсету үшін жіберген елшілігінің хатшысы және қазынашысы ретінде барды. 1516 жылы оған патшалық үйдің асыл адамы атағы берілді, содан кейін король Джон III болған ханзада Джонның escrivão de fazenda-сы (қазынашысы) болды және 1525 жылы одан қосымша зейнетақы алды. Ресенде Эвора қаласының жанындағы Эспинейру монастырында (Алентехо аристократиясының пантеоны) шіркеу салдырды, онда ол жерленді.
Garcia de Resende (14703 February 1536) was a Portuguese poet and editor. He served John II as a page and private secretary. After John's death, he continued to enjoy the same favour with Manuel I, whom he accompanied to Castile in 1498, and from whom he obtained a knighthood in the Order of Christ. In 1514, Resende went to Rome with Tristão da Cunha, as secretary and treasurer of the embassy sent by the king to offer tribute to Pope Leo X. In 1516 he was given the rank of a nobleman of the royal household, and became escrivão de fazenda to Prince John, afterwards King John III, from whom he received further pensions in 1525. Resende built a chapel in the monastery of Espinheiro near Évora, the pantheon of the Alentejo nobility, where he was buried.
Поэзия
Ол Иоанн II сарайында өлең жазу өнерін дамыта бастады және патша төсекте жатқан бір түні Ресендеге Хорхе Манрикедің бірнеше "тровасын" (трубадор әндерін) оқуға бұйрық бергенін айтты, сондай-ақ, адамның оларды "Пәтер Ностерді" білгендей білуі қажет екенін жеткізді. Осылайша Резенде ақын ретінде өсіп, сурет салу және музыкада да шеберлік танытты; ол сол заманғы ең жақсы сарай өлеңдерін альбомға жинады. Бұл "Cancioneiro Geral" (Жалпы әндер кітабы) болды, ол шамамен 1483 жылы құрастырылған, бірақ 1516 жылға дейін басылмаған. Онда Афонсу V, Иоанн II және Мануэл I патшалықтарының үш жүздей феодалдарының шығармалары қамтылған. Кітаптағы өлеңдердің басты тақырыптары – махаббат, сатира және эпиграмма; олардың көпшілігі ұлттық редондилья ұйқасында жазылған, алайда ырғағы ретсіз, ұйқасы абайсыз. Кітапта испан тілі кеңінен қолданылған, себебі осы жинақтың әдеби бастаулары Хуан де Мена, Хорхе Манрике, Боскан және Гарсиласо есімдерімен байланысты. Әдетте, шығармалар сарайдағы тойларда импровизацияланатын, онда ақындар екі топқа бөлініп, бірнеше кеш бойы белгілі бір тақырыпты жақтап, қарсылық білдіретін. Кейде мұндай поэзия кештері құқықтық сотқа ұқсас болып өтетін, онда Иоанн II патшасының әйелі Элеонора судья рөлін атқаратын. Резенденің дене бітіміне қатысты басқа ақындар оны қалжыңдайтын, бірақ ол олардың әлгі қалжыңдарын еселеп қайтаратын. Тіл біліміндегі сарапшы Эдгар Престаж "Cancioneiro Geral" туралы бағасын "Британ энциклопедиясының" он бірінші басылымында келтіреді.
He began to cultivate the making of verses in the palace of John II, and he reported that how one night when the king was in bed he caused him Resende to repeat some "trovas" (troubador songs) of Jorge Manrique, saying it was as needful for a man to know them as to know the Pater Noster. Under these conditions, Resende grew as a poet, and moreover distinguished himself by his skill in drawing and music; while he collected into an album the best court verse of the time. This was the Cancioneiro Geral (General Songbook), probably starting in 1483, though not printed until 1516, which includes the compositions of some three hundred fidalgos of the reigns of kings Afonso V, John II, and Manuel I. The main subjects of its pieces are love, satire and epigram; and most of them are written in the national redondilha verse, but the metre is irregular and the rhyming careless. The Spanish language is largely employed, because the literary progenitors of the whole collection were Juan de Mena, Jorge Manrique, Boscán and Garcilaso. As a rule the compositions were improvised at palace entertainments, at which the poets present divided into two bands, attacking and defending a given theme throughout successive evenings. At other times these poetical soirées took the form of a mock trial at law, in which Eleanor, the queen of John II, acted as judge. Resende was mocked by other rhymesters about his corpulence, but he repaid all their gibes with interest. The linguist Edgar Prestage gives an assessment of the Cancioneiro Geral in the Encyclopædia Britannica Eleventh Edition.