Кіріспе

Байқаулық сүзгіш (қызметте 1938-1959)

Vought OS2U Kingfisher – американдық катапультадан ұшырылатын бақылаулық сүзгіш ұшақ. Бұл орта қанатты, шағын моноплан, үлкен орталық сүзгіші және кішкентай тұрақтандырғыш сүзгіштері бар. Төмен қуатты қозғалтқышының салдарынан өнімділігі шамалы болды. OS2U сонымен қатар тұрақты, дөңгелекті, құйрықты шассиде де жұмыс істей алады. OS2U – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ Әскери-теңіз күштері қолданған негізгі кемелік бақылау гидроұшағы. Одан 1519 данасы салынды. Бұл ұшақ АҚШ Әскери-теңіз күштерінің линкорлары мен крейсерлерінде, АҚШ Теңіз жаяу әскерінің 3-ші барлау эскадрильясында (VMS 3), АҚШ Жағалау күзетінің жағалау әуе станцияларында, Ұлыбритания Корольдік теңіз күштерінің флоттық әуе күштерімен, Кеңес теңіз күштерімен және Австралия Корольдік әуе күштерімен қызмет етті. Пенсильвания штатының Филадельфия қаласындағы Әскери-теңіз ұшақ фабрикасы құрастырған OS2U 3 ұшағы OS2N деп аталды. OS2U алғаш рет 1938 жылдың 1 наурызында ұшты.

Жобалау және әзірлеу

1930 жылдардың соңында Vought инженері Рекс Бейзельге АҚШ Әскери-теңіз күштері үшін көптеген міндеттерге, соның ішінде линкордың артиллериялық атысын бағыттауға жарамды бақылауға арналған моноплан ұшағын жобалау тапсырылды. Стандартты екі қанатты бақылау ұшағын көбірек заманауи монопланмен алмастырғанда, Бейзель жаңалықтар енгізді, бұл оны нүктелік дәнекерлеу арқылы құрастырылған алғашқы өндірістік үлгіге айналдырды. Бұл процесті Vought және Naval Aircraft Factory бірлесіп әзірледі, нәтижесінде бүкіл фюзеляждың иілуіне қарсы келетін және ауа кедергісін азайтатын тегіс корпус пайда болды. Бейзель сондай-ақ жоғары көтергіштік құрылғыларын және спойлерлерді де енгізді. Ерекшелігі, қанаттың көтерілуін арттыру үшін қанаттың артқы жиегінде дефлекторлық пластиналы қақпақтар мен төмен түсетін элерон орналастырылды. Жауынгерлік міндеттер үшін ұшқыш .30 калибрлі Браунинг М1919 пулеметімен қаруланған, қабылдағышы оң жақ алдыңғы кабинада төмен орнатылып, қозғалтқыш цилиндрлері арасында атып, ал радио операторы/пулеметші икемді Scarff тірегінде тағы бір .30 калибрлі пулеметпен (немесе жұппен) басқарды. Ұшақ сондай-ақ екі 100 фунттық бомба немесе екі 325 фунттық тереңдік зарядын тасымалдай алатын. Сонымен қатар, "Кингфишер" деп аталған бұл ұшақ суға түсетін және құрлықтағы конфигурацияларында оқушы ұшағы ретінде де пайдаланылды.

Пайдалану тарихы

Алғашқы 54 "Кингфишер" 1940 жылдың тамызынан бастап АҚШ Әскери-теңіз күштеріне жеткізілді, ал 6-ы сол жылдың соңына дейін Перл-Харбордағы әскери-теңіз күштеріне жіберілді. Келесі 158 OS2U 2-нің көп бөлігі Флорида штатының Пенсакола әскери-әуе базасында ұшқыштарды даярлауға жіберілді, бірақ 53-і Флорида штатының Джексонвилл әскери-әуе базасында орналасқан, жаңадан құрылған Жағалау патрульдік эскадрильяларын жабдықтауға тағайындалды. 1942 жылы тағы тоғыз Жағалау патрульдік эскадрилья құрылды, олардың барлығы әскери-әуе кемелері зауытында жасалған OS2N 1 ұшақтарымен жабдықталды. "Кингфишер" кемеде кеңінен қолданылды, катапультадан ұшырылатын барлаушы ұшақ ретінде АҚШ Әскери-теңіз күштерінің соғыс кемелерінде, ауыр және жеңіл крейсерлерде Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қолданылып, жағалаудағы бомбалау операцияларын және әуеден теңіз құтқаруларын қолдауда маңызды рөл атқарды. Ұшақтың құтқару мүмкіндіктерін көрсететін екі мысал: 1942 жылдың қараша айында Тынық мұхитынан Бірінші дүниежүзілік соғыстың асы Эдди Риккенбеккер мен оның экипажын құтқару және лейтенант Джон А. Бернстің 1944 жылдың 30 сәуірінде Truk Lagoon-нан құтқарылған авиаторларды Tang суасты кемесіне жеткізу үшін ұшақты ерекше пайдалануы. Бернс екі сапарда он адамды құтқарып, көрсеткен ерлігі үшін Әскери-теңіз кресімен марапатталды. 1942 жылдан бастап АҚШ Жағалау күзеті 76 OS2U 3 "Кингфишер" ұшағын алды және оларды суастына қарсы күрес, барлау, іздеу және құтқару операцияларында пайдаланды. Жағалау күзетінің "Кингфишерлері" жаудың суасты кемесін батырғаны туралы мәлімет жоқ, бірақ жаудың торпедасынан батып кеткен кемелерден теңізшілерді құтқаруға сәттіліктері болды. Жағалау күзеті 1944 жылдың қазанына дейін "Кингфишерлерді" пайдаланды. Бір "Кингфишер" 1947-1948 жылдары Австралияның Ұлттық Антарктика ғылыми-зерттеу экспедициясын қолдау үшін пайдаланылды. АҚШ Әскери-теңіз күштеріндегі қызметі барысында OS2U және тіпті оның алдыңғы моделі Curtiss SOC Seagull, жоспарланған мерзімінен әлдеқайда ұзақ қызмет етті, себебі жоспарланған жаңаруы, Curtiss SO3C Seamew, жеткіліксіз қуатты қозғалтқыштан зардап шекті, бұл толық сәтсіздікке ұшырады. OS2U Екінші дүниежүзілік соғыстың соңғы кезеңдерінде ғана Curtiss SC Seahawk ұшағымен алмастырылды, алғашқы үлгілері 1944 жылдың қазан айында АҚШ Әскери-теңіз күштеріне жетті.