Кіріспе

Гарри Харрисонның 1965 жылғы "Билл, Галактикалық Батыр" романы – американдық жазушы Гарри Харрисонның сатирикалық ғылыми-фантастикалық романы, алғаш рет 1965 жылы жарық көрді. Романның қысқаша нұсқасы 1964 жылы "Galaxy Science Fiction" журналында "Жұлдыздар кесушілер" деген атпен жарияланған. Харрисонның сөзінше, оған Вьетнам соғысының ардагері келіп, "Билл әскери туралы шынайы жазған жалғыз кітап" деп бағалаған. Терри Пратчетт бірде: "Менің ойымша, "Галактикаға саяхатшының нұсқаулығы" ең қызықты ғылыми-фантастикалық роман емес. Ғылыми фантастиканың ең қызықты романы – "Билл, Галактикалық Батыр" болды" деген.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Билл – шағын, артта қалған ауыл шаруашылығы планетасындағы шаруа бала. Оны есірткілік заттармен улап, гипнозға түсіріп, содан кейін ғарыш әскеріне күштеп алады. Ол Өлімге ұмтылу Дранг есімді тісті нұсқаушының басшылығымен жаттығудан өтеді. Оқу-жаттығу лагерінен аман қалғаннан кейін, ол ғарыш флотының флагманындағы фитильші ретінде белсенді қызметке жіберіледі. Олар Чингерлермен шайқасады – троуперлердің насихатында 7 фут биіктікте бейнеленген кішкентай рептилия тектес жаратылыстар. Шайқасқа дейін Биллдің «Қызуар Егер» деп аталған әріптесінің бірінің ішінде Чингер басқаратын андроид екені белгілі болады. Шындығында ол тек 7 дюйм биіктікте болады. Жарақаттанған және флоттың жойылғалы жатқан кезде Билл кемедегі бас қарудан кездейсоқ оқ атып алады. Оқ атылғанын офицер көреді және Билл батыр деп жарияланады. Сыйлық ретінде ол императордан медаль алу үшін Хелиор қала планетасына жіберіледі. Биллдің қала жоспары саяхаттап жүргенде ұрланып кетеді. Жоспардан айрылу – қылмыс, және жоспарсыз ол ТПЦ-ға бірнеше күннің ішінде жетеді. Ол келгенде, көлігін жоғалтқандықтан, тұтқындалып, азаптаумен қорқытылғанын біледі. Ол қашып, қаланың тереңдігіне қашады, онда ол алдымен ұқсас «жоспарсыздан қалған» заңсыздықпен айналысатын топқа қосылады, содан кейін Хелиордың қоқыс шығару қызметіне жұмысқа орналасады. Ол басқа планеталарға қоқыс жіберу үшін галактикалық почта қызметін тиімді пайдаланады, себебі Хелиорда оған орын қалмайды. Оның анархистік жоспарға тыңшы ретінде еріксіз тартылуы тұтқындалуына әкеледі. Ол ұзақ уақыт бойы қашқандықтан, енді ол дезертир деп есептеледі. Білгіш адвокаттың айтуынша, қаланың және планетаның барлығы әскери басқаруда болғандықтан, ол әскери база болып табылады, сондықтан ол іс жүзінде қашқан жоқ, сондықтан оқ ату жасағынан құтылады. Алайда ол қызмет барысында ұйықтағаны үшін сотталды. Ол Адам мен Чингер соғысы жалғасып жатқан планетада жұмыс істейтін түрмеге жіберіледі. Шабуыл кезінде қашып, ол бірнеше тұтқындарды құтқарып, өлім жақын болған Дрангпен кездеседі. Содан кейін ол планетадан шығу үшін өзінің аяғын атып алады. Кітаптың соңында, жасанды аяқ пен Дрангтың тістері бар Билл туған планетасына оралып, өзінің кіші інісімен қоса, басқа да ойсыз жігіттерді троуперлерге шақырады, тіпті анасы оған аянып, сақтануын өтінсе де. Билл анасының өтініштерін елемейді, өйткені әрбір жаңа троуперді тіркегені үшін рекрутердің қызмет мерзімі қысқартылады.

Жарық дискісі

1950 және 1960 жылдардағы ғылыми фантастикадағы салыстырмалылық теориясын айналып өтудің қалыпты тәсілдері гиперғарыш, субғарыш және кеңістік бұрмалау болды. Харрисонның үлесі – "Блотер Жетегі" (Bloater Drive) еді. Ол кеменің атомдары арасындағы кеңістікті ұлғайтады, осылайша кеме қашықтықты басып өтеді, содан кейін атомдар бұрынғыдай біріктіріліп, кеме бұрынғы өлшемде, бірақ жаңа орналасқан жерде қайта құралады. Сирек кездесетін қосымша әсер – жолаушылар кеме қабырғасының ішінде кішкентай ғаламшардың қозғалып жатқанын көреді.

Боб

Харрисон әскери өмірді нақты бейнелеу үшін қажетті қарапайым тілді жасыру мақсатында серияда "бобб" деген жаңа эвфемизмді енгізді. Бұл сөз "Галактикалық батыр Билл" туындысында жиі қолданылады.

Фильмге бейімделу

2012 жылы қайтыс болғанға дейін Харрисон режиссер Алекс Коксқа Колорадо университетінің Боулдер қаласындағы студенттерімен романның студенттік фильмдік нұсқасын жасауға "академиялық рұқсат" берді, осылайша Кокс пен студенттер оны 2014 жылы аяқтап, жариялады.