Кіріспе

Нидерланд астрономы (1901–1995)

Пит ван де Камп (26 желтоқсан 1901 – 18 мамыр 1995), АҚШ-та Питер ван де Камп деп аталған, өмірінің көп бөлігін АҚШ-та өткізген нидерланд астрономы. Ол Свартмор колледжінде астрономия профессоры және колледждің Спраул обсерваториясының директоры 1937 жылдан 1972 жылға дейін болды. Ол астрометрия саласында, жұлдыздардың параллаксы мен дұрыс қозғалысын зерттеуде маманданған. 1960 жылдары Барнард жұлдызының қозғалысында байқалған "тербелістерге" негізделген планеталық жүйесі бар екенін жариялаған кезде ол көпшіліктің назарына ілікті, бірақ қазір бұл жалған екені белгілі. 2018 жылдың 14 қарашасында Red Dots жобасы Барнард жұлдызында Жерден кем дегенде 3,2 есе салмақты экзопланета бар екенін хабарлады, бірақ бұл оның бұрын мәлімдеген планеталарының ешқайсысына сәйкес келмейді. 2021 жылы тіпті осы планетаның өзінің бар екендігіне күмән туды.

Өмір

Ван де Камп – сигара фабрикасында әкімшілік қызметкер болып жұмыс істеген Люббертус ван де Камп пен Энгелина К. А. ван дер Вальдің ұлы еді. Оның кіші інісі Якоб ван де Камп та табысты ғалым болды: органикалық химиямен айналысып, мансабының көп бөлігін АҚШ-та өткізді. Ван де Камп Утрехт университетінде оқыды және кәсіби жолын Гронингендегі Каптейн астрономиялық институтында Питер Йоханнес ван Рийнмен бірге бастады. 1923 жылы ол Ұлттық ғылым академиясының Дрейпер қорының қолдауымен Вирджиния университетінің Леандер Маккормик обсерваториясына бір жылға орналасты. Мұнда ол Сэмюэл Альфред Митчеллге оның кең жұлдыздық параллакс бағдарламасында және Гарольд Алденге ұзаққа созылған Босс жұлдыз жобасында көмектесті. Келесі жылы Ван де Камп Калифорниядағы Лик обсерваториясына Келлогг стипендиаты ретінде барды. 1925 жылдың маусым айында ол Калифорния университетінен астрономия ғылымдарының докторы дәрежесін алды. Ал келесі жылы Гронинген университетінен де докторлық диплом алды. Ван де Камп 1925 жылдың 1 қазанында Маккормикке оралды, Оңтүстік Африканың Йоханнесбург қаласында Йель университетінің обсерваториясының оңтүстік станциясының директоры болып тағайындалған Гарольд Алден босатқан орынды иеленді. 1937 жылдың көктемінде Ван де Камп Маккормик обсерваториясынан Свартмор колледжінің Спроул обсерваториясының директоры лауазымына көшті. Оның астрометриядағы алғашқы шәкірттерінің бірі – Нэнси Грейс Роман, кейіннен ол NASA-ның алғашқы астрономия басшысы болды. Оның жұмысы параллакс бағдарламасына көмектесуден және ол мен Алден бастаған дұрыс қозғалыс жұмысын жалғастырудан тұрды. Ван де Камп пен Александр Н. Высоцкий сегіз жыл бойы 18 000 дұрыс қозғалысты өлшеді. Ол сонымен қатар жеке-жеке қосымша, шағын жобалармен айналысты, оның ішінде Көмекші галактика ішіндегі жарықтың жалпы және таңдамалы сіңірілуін зерттеу де бар еді.

Барнардтың жұлдыздық ісі

Спраул обсерваториясында Барнард жұлдызының астрометриялық өлшемдерін жүргізіп, 1960 жылдары оның қозғалысында периодты "қалқыма" байқалғанын хабарлады, бұл планеталық серіктердің әсерінен туындаған сияқты. Бірақ бұл қате анықтама екендігі туралы консенсусқа бірнеше онжылдықтардан кейін ғана қол жеткізілді. 1973 жылы Аллегени обсерваториясының астрономы Джордж Гейтвуд пен Флорида университетінің астрономы Генрих Эйххорн, 30 дюймдік Thaw рефракторы арқылы алынған жақсартылған деректерді пайдаланып, ешқандай планета таппады. Олар Ван де Камп зерттеуінде қолданған Спраул обсерваториясының 24 дюймдік рефракторынан алынған суреттердегі түске тәуелді бейне масштабтарының өзгеруін анықтады. Астроном Джон Л. Херши бұл аномалияның объективті линза алынып, тазаланып, орнына қойылған сайын қайталануын байқады. Барнард жұлдызы сияқты "қалқыма" жүздеген басқа жұлдыздарда да тазалауға дейін және кейін алынған суреттерді салыстыру арқылы көрінді – бұл дерлік мүмкін емес нәрсе. Ван де Камптың Суортмордағы ізбасары және қос жұлдыздар саласындағы сарапшы Вулф Хайнц оның нәтижелеріне күмән келтіріп, 1976 жылдан бастап сын-пікірлер жариялай бастады; олардың осы мәселеде алысқа кеткені айтылады. Ван де Камп өзінің қате екенін мойындаған жоқ және 1980 жылдарға дейін Барнард жұлдызының айналасындағы планеталық жүйе туралы мақалаларын жариялауын тоқтатпады. Ал қазіргі радиалдық жылдамдық қисықтары Ван де Камп көрсеткеннен гөрі планеталардың мөлшеріне шектеу қояды. Бұл барлық талаптар жоққа шығарылды. Дегенмен, жақында көптеген планеталық жүйелердің табылуы планеталық жүйелердің кең таралғаны туралы идеяны, соның өмір бойы Ван де Камп қолдаған тұжырымын, растауға жақындап келеді.

Музыка

Ван де Камп талантты музыкант болды, фортепиано, альт және скрипкада ойнайтын. Жастығында музыкалық карьераны таңдамауының себебі, астрономиядағы карьераға қарағанда оның жетістікке жетуі қиын болады деп ойлағандық еді. Ол Шарлоттсвиллде оркестр ұйымдастыруға көмектесті, оны өзі дирижерлік етіп, құрамына әріптес астроном Александр Высоцкийді де қабылдады. Ол оркестр және фортепианоға арналған музыка да жазды. 1944 жылдан 1954 жылға дейін Суортмор колледжі симфониялық оркестрінің дирижері болды. Ол музыкалық қабілетін тағы бір хоббиі – киномен үйлестіріп, Суортмор колледжі кампусында нұсқаусыз фильмдерді көрсетіп, оларға фортепианода қосымша музыка қосты. 2009 жылы Суортмор колледжіндегі жаңа обсерваторияға оның есімі берілді. 1965 жылғы ван де Камп астероиды астроном Питер ван де Камптың құрметіне аталды.