Кіріспе

Strontium Dog – бұл ұзақ жылдар бойы жарық көрген британдық комикс сериясы, оның басты кейіпкері – Жердің болашағында өмір сүретін мутант сыйлық аулаушы Джонни Альфа. Сериалды 1978 жылы жазушы Джон Вагнер (Т. Б. Гровер псевдонимімен) және суретші Карлос Эзкверра «Starlord» үшін жасаған, ол – қысқа ғана мерзімге арналған ғылыми-фантастикалық апталық комикс. «Starlord» жабылып қалғаннан кейін, серия британдық ғылыми-фантастикалық апталық «2000 AD» журналына көшті. 1980 жылы Вагнерге Алан Грант қосылды, бірақ сценарийлер көбінесе Гранттың авторлығында жарияланды. Грант 1988 жылдан 1990 жылға дейін серияны жеке жазды. Вагнер 2000 жылы он жылдық үзілістен кейін серияны қайта жаңғыртты. 2018 жылдың қазан айында Эзкверраның қазасынан кейін серия мерзімізсіз тоқтатылды, қазіргі уақытта оны жаңарту жоспары жоқ (жас оқырмандарға арналған арнайы басылымдардағы жеке эпизодтардан басқа). Оқиға 2150 жылғы Ұлы Ядролық Соғыстан кейінгі шартты болашақта өтеді. 90-шы стронцийдің радиоактивті әсерінен адамзат арасында мутанттардың саны артып, олардың көпшілігі физикалық кемшіліктерімен дүниеге келеді, бірақ кейбіреулерінде адамнан асып түсетін қабілеттер пайда болады. Джон Крейлман ақ, көзі жоқ күйімен және оған күшті сезімталдық сыйлайтын мутанттық «альфа сәулеленуі» қабілетімен дүниеге келеді, бұл оған телепатия және көптеген заттарды көру мүмкіндігін береді. Дискриминацияға ұшыраған Джон Крейлман «Джонни Альфа» есімін қабылдап, «Іздеу/Жою» агенттігінде сыйлық аулаушы болады. Мутацияларының себебіне және S/D төсбелгілеріне байланысты мутант сыйлық аулаушылар «стронциум иті» деп аталды. Өте қабілетті сыйлық аулаушы Джонни Альфа өз мутанттық қабілеттерін ғана емес, сонымен қатар жоғары технологиялық құралдар мен қару-жарақтарды да пайдаланады. «Strontium Dog» оқиғалары көбінесе спагетти-вестернге еске түсіретін қарапайым, минималистік стильмен ерекшеленеді. Кейбір оқиғалар сатираға және ашық фантастикалық әлемге тереңдейді. Джонни Альфаның әрекеттері кейде уақыт саяхатына (мысалы, 1945 жылға жасалған Адольф Гитлерді ұстауға бағытталған миссия) немесе басқа өлшемдерге (соның ішінде тозаққа ұқсайтын бір өлшемге) алып келеді. Бірнеше рет Джонни Альфаның Ұлы Ядролық Соғысқа дейінгі кезеңдерге жасаған уақыт саяхаттары оны «2000 AD» комиксінің танымал кейіпкері – Судья Дреддпен кездестіреді.

Серияның фондық түсі

Стронциум Иесінің әлемінде 2150 жылғы Ұлы ядролық соғыс Ұлыбритания халқының 70% -ын жойды, нәтижесінде ядролық жауын-шашынға (стронций 90) ұшырағаннан кейін мутанттардың тууы күрт өсті. Стронциум Итінің мутанттары американдық комикстердегі мутанттардың бейнеленуінен, мысалы, Marvel баспасында жарияланғандардан, әдетте айқын физикалық аномалиялармен ерекшеленеді. Адамнан жоғары күшке ие болғандар өте сирек кездеседі. Сондықтан стронцийдің әсерінен пайда болған мутанттар қарапайым адамдардан ("нормалар") зор жаулыққа ұшырайды. 2150 жылы Диана Крейльман мен оның күйеуі Нельсон Бункер Крейльманның ұлы Джонни Крейльман туды, ол "альфа-сәулесін" пайдаланып қабылдау қабілетін арттыратын мутант көзіне ие, бұл телепатия мен телекинезге, сондай-ақ көптеген беттер арқылы көруге мүмкіндік береді. Нельсон мутанттарға қарсы заңдар қабылдап, Крейлерлер деп аталатын мутанттарға қарсы полиция жасап, танымал болады. Әкесі жек көріп, қорлап, жасырып жүрген Джонни Крейльман жас кезінде ата-анасынан қашып, Джонни Альфа деген есімді қабылдайды. Одан кейін ол Мутанттар Армиясы деп аталатын қарсылық топқа қосылады және жасөспірім болса да, тез арада құнды көшбасшыға айналады. 2167 жылғы Мутанттар көтерілісі үкіметті құлатуға сәтті болмайды. Дегенмен, Джонни Альфа өзінің әкесі Нельсон Крейльманды шантажға алады, нәтижесінде ол отставкаға кетеді және Крейлерлер таратылады (бірақ көптеген мүшелері жергілікті полицияға өтеді). Мутанттар Армиясының мүшелері Жерді мәңгілікке тастау шартымен ғана кешіріледі. Ғарыштық орбиталық станция салынды және жаңа Іздеу/Жою Агенттігінің бас кеңсесіне айналды, бұл ұйым дәстүрлі құқық қорғау органдары мен "нормалар" үшін тым қауіпті деп саналатын қылмыскерлерді және қауіптерді іздеуге келісімшарттар қабылдайды. Бұрынғы Мутанттар Армиясының мүшелері S/D Агенттігі үшін галактикалық сыйлық аулаушылары болады. "S/D" төсбелгілері мен мутацияларының шығу тегіне байланысты, бұл сыйлық аулаушыларды жер тұрғындары "стронциум иті" деп атайды. Сондай-ақ, бұл S/D орбиталық базасын "Ит үйі" деп атауға себеп болады. Жерде жаңа заңдар мутанттарды аңшылықтан және жоюдан қорғайды. Алайда, олар әлі де қоғамнан зор жаулыққа ұшырайды және геттоларға бөлінеді, мысалы, Милтон-Кейнстегі ірі мутанттар қонысы. Жердегі қалаларда мутанттардың жұмыс мүмкіндігі шектеулі және олар өз бизнесін аша алмайды. Көптеген мутанттар әлеуметтік қысым мен кедейлікке ұшырайды, ал басқалары S/D Агенттігіне жаңа сыйлық аулаушылар ретінде қосылады. 2180 жылға қарай Джонни Альфа ең танымал стронций иті сыйлық аулаушыларының біріне айналады.

Жер

Жерді осы комиксте сирек көруге болады. Көрсетілгенде, көбінесе назар Жаңа Британияға аударылады – ядролық соғыстан кейінгі Ұлыбритания. Ол заманауи Ұлыбританияға, сол авторлардың «Дредд судьясы» комиксіндегі Брит-Ситіге қарағанда әлдеқайда жақын, бірақ Үлкен Лондон кратері және Бирмингем қаптары сияқты ядролық апат аймақтарын қамтиды. Салисбери (қазіргі ірі аймақ және саяси орталық), Глазго, Ньюкасл, Довер, Крайстчерч және Борнмут (қазір біріккен қала), Кардифф, Сцилли аралдары және Винчестер аймақтары сақталған жерлер ретінде белгілі. Үмминстердегі ұшатын ғимаратта парламент пен монархия орналасқан. «Стронций иті» комиксінің жалғасында Британияның ғарыш колонияларынан тұратын үлкен империясы болғаны айтылады. Жаңа Британияның мутанттары геттоларда, адамдардан оқшауланып, кедейлікте өмір сүреді. «Өзіне опасыз» сияқты комикстерде үкіметтегі кейбір тұлғалар, мысалы, Әскерилердің бірінші лорды (өзінің мутант қызы бар), мутанттардың жағдайын жақсартуға тырысады, бірақ бұл әрекеттер көпшілік назарынан тыс қалады. Үкіметтегі көптеген басқа тұлғалар мутанттарды одан да қысымға салуды немесе тіпті жоюды қалайды. Ирландия әлі де бар екені белгілі, бірақ оның туралы аз мәлімет бар. Америка Құрама Штаттары мен Канада «Морк шыбыры» (2009) комиксінде көрсетілген, ал Батыс Африка Мутант Республикасының басшысы «Соңғы шешім» комиксінде пайда болды. Антарктида «Заңсыз» комиксінің бір бөлігінде, Рад соғыстары салдарынан батпақтар мен жаңбырлы ормандарға толы тропикалық аймаққа айналған. Орталығы Антарктика қаласы (сонымен қатар «Дредд судьясы» комиксіндегі мегаполистің атауы) болды, әскери және полиция мәселелерін Антарктика жасағы шешті. «Соңғы шешім» комиксінде үкіметті Жаңа шіркеу басып алады және биліктегі монархты өлтіреді. «Стронций иті» комиксінің алғашқы бөлімінде Жаңа шіркеуді «Стронций иті» жойғаннан кейін, шұғыл түрде құрылған хунта үкіметі барлық мутанттарды Британиядан қуды. 2000 АД комиксінің 898 санындағы «Түйіскен жолдар» комиксінде Жердің қиын саяси жағдайда екені, 26 «кіші соғыс» болғаны және галактиканың қалған бөлігінің байланысты үзуге тырысқаны көрсетілді. Кейінірек шыққан «Джонни Альфаның өмірі мен өлімі» комиксінде бұл мәліметтер ескерілмеді, оның орнына шіркеуден кейінгі Жаңа Британияны либералды үкімет басқарады.

Кездесу

"Жұлдыз иелері" және "2000 AD" журналындағы алғашқы "Стронциум Иттері" оқиғалары 2180 жылы болған деп есептелді. "2000 AD" журналында жарияланған "Стронциум Иттері" сериясындағы оқиғалардың уақыты, жарияланумен бірге нақты уақытта өрбігендей көрсетілді. "Макс Бабба" оқиғасы, алғашқы "Стронциум Иттері" оқиғасынан бес жыл кейін жарияланды және оқиғалар 2185 жылы орын алды. Сол сияқты, Дредд судьясының басты оқиғалары да жариялану күндерімен параллель түрде дамыды. Бұл ережеден жылдық және жазғы арнайы нөмірлердегі кейбір оқиғалар өзгеше, олар Джонни Альфаның өмірінің ертерек шақтарына оралып келеді. Дегенмен, "Стронциум Иттері" сериясында уақыт бойынша кейбір қателіктер кездеседі. "No Go Job" және "The Final Solution" оқиғалары 2180 жылды көрсетеді, бірақ оқиғалар "Макс Бабба" оқиғасынан екі жыл кейін орын алады. Сондай-ақ, "Сот Күні" оқиғасы 2178 жылды көрсетеді, бірақ ол "Макс Бабба" оқиғасынан кейін болған.

Джонни Альфа

Strontium Dog оқиғалары Джон Альфаға арналған, оның мутациялық көзі қабырғалар арқылы көруге және ойларды оқуға мүмкіндік береді. 2150 жылы туған ол Диана Крейльман мен күйеуі Нельсон Бункер Крейльманның ұлы. Нельсон – мутанттарға қарсы заңдарды қабылдап, билікті өзінің жеккөрушілігімен пайдаланған, Крейлерлер деп аталатын мутанттарға қарсы полиция жасаған фанатикалық саясатшы. Әкесі жек көріп, зорлап, жасырып ұстаған Джонни жас кезінде қашып, Мутанттар армиясына қосылады, атын Крельманнан Альфаға өзгертеді және әкесінің кім екенін құпия сақтауға шешім қабылдайды. Джонни Мутанттар армиясының маңызды басшыларының біріне айналады, 17 жасында 2167 жылғы мутанттар көтерілісінде үлкен рөл атқарады. Іздеу-жою агенттігіне келген кезде Джонни Альфа – өте білікті және қауіпті жауынгер, мутанттық қабілеттерін қолмен соғыс және қару-жарақпен үйлестіруге машықтанған. Сарказм мен цинизмге толы адам болғанымен, ол әдемі жанның өмірін қорғауға немесе кек алуға тиіс деп санайды, тіпті мүмкіндіктерге қарсы болса да. Достарына адал, ол сондай-ақ жоспарлар орындалмаса немесе жағдай нашарласа, шыдамсыздық танытады және тез ашуға ұшырайды, бірақ көбінесе бұл оны ашуға берілмей, жаңа шешімдер табуға итермелейді. Жұмысы үшін сыйлық алуға бейім, сонымен қатар моральдық принциптері бар аңшы. Егер тапсырма қиын болса, ол мақсатын тастамайды, бірақ егер мақсат үлкен зұлымдықтың құрбаны екенін білсе, тоқтатуға дайын. Себеп жеткілікті деп есептесе, төлемнен бас тартуы немесе оны қабылдамауы мүмкін. "Док Квинс ісінде" жаңа мәліметтер оны аңдыған адамын іздемей, оны құтқарып, көмектесуге көндіреді. "Друл құлдарында" Джонни құл сатушылардың тобын іздеп табады, себебі ол осылай дұрыс деп санайды. Моральдық қағидаларына қарамастан, Джонни өзіне немесе отбасы деп санайтындарға кек алудан тартынбайды. Әкесіне қолданған құрылғысы Нельсон Крейлманды өмірінің соңғы сәттерін қайта-қайта басынан өткізіп, өмірін сұрап уақыт шеңберіне түсіреді. Джоннидің Рут есімді "қалыпты" әпкесі бар, оның Найджел есімді күйеуі және Марси есімді қызы бар. Рут пен оның отбасы Джоннимен достық қарым-қатынаста болып, тіпті 2167 жылғы Мутанттар армиясының көтерілісі кезінде Нельсон Крейлманды шантаж жасауға көмектеседі. Бірақ ертедегі комикс оқиғасы кезінде Марсиді Джонниден кек алуды көздеген қылмыскер ұрлап, өлтіре жаздайды. Содан кейін Рут оған өз отбасына жақындамауға тыйым салады, тек қажет болған жағдайда ғана байланысады. Нельсон Крейлманның ізбасары болған, нәтижесінде Джоннидің Нельсон Кулливер есімді жартылай бауыры пайда болады. Соғыстан кейін Кулливер Шотландия-Ярдағы мутанттарға қарсы жасақтың басшысы болады. "Өз түріне сатқанда" Кулливер Альфаны өлтіруге тырысады, бірақ оның әрекеті ашылып, жұмыстан шығарылады. Альфа оны өлтіруді шешеді, бірақ оның балаларымен кездесуге келіседі. Strontium Dog ретіндегі мансабында Джонни Альфа – құрметті аңызға айналады, тіпті кейбіреулер үшін батыр. Ол Волрогтардың туған планетасын жойған, Жердегі мутанттар көтерілісіне жетекшілік еткен және Адольф Гитлерді соттау үшін болашаққа жеткізген сияқты аңызға айналған жетістіктерге жеткен. Ол қиын жағдайдағы мутанттарға көмектесуімен танымал, мысалы, "Mutie's Luck" фильмінде Милтон-Кейнс геттосына үлкен сомада ақша сыйлаған. Кейде Альфа 2000 жылғы танымал судья Дреддке уақыт арқылы саяхаттап, өткенге барып кездеседі, бірақ Джонни Альфаның болашақ әлемі Дреддтің тағдыры ма, әлде мүмкіндіктердің бірі ме, бұл белгісіз.

Қарулар/жабдықтар және мутанттардың қабілеттері

Барлық іздеу-жою агенттері сияқты, Альфа да жоғары дамыған технологиямен қаруланған. Оның әдеттегі жабдықтарына өзгермелі патронды бластер, электрленген мыс буын, қысқа қашықтыққа телепорттау құрылғысы, жақын маңдағы соңғы бірнеше минутты қысқа мерзімге "кері қайтаратын" "уақыт ізі", сондай-ақ уақытты бірнеше минут немесе сағаттарға алға немесе артқа жылжыта алатын "уақыт бомбалары" кіреді (сол уақытта планета орбитасымен қозғалып, құрбанды бос кеңістікте пайда болуына себеп болады). Джонни Альфаның ақ, жарқыраған көздері және көптеген мутанттық қабілеттері бар. Көбінесе оның көзінен шығатын жоғары деңгейдегі альфа сәулеленуі Джонниге қабырғалар және басқа да қатты заттарды көруге немесе адамдардың ойларын оқуға мүмкіндік береді. Ол сондай-ақ қарсыластарына қатты бас ауруын тудыру үшін немесе олардың санасына иллюзияларды "сіңіру" үшін өткір қарауын пайдаланған. Альфа бұл қабілетін "Соңғы сот күні" және "Ашу" оқиғаларында бірнеше рет өмірін сақтау үшін қолданды. Альфа Некромаг Саббат пен Макс Баббаға өздерінің артында адамдар бар деген ойды ұқтырып, оларды Альфаның шабуыл жасауына жеткілікті уақытқа алаңдатты.

Қосалқы актерлер

Джоннидің алғашқы серіктесі – Вулф Стернхаммер, ол мутант емес, Скандинавиядан келген қалыпты адам; ол Джоннимен достық сезімінен Стронций Иті болды және қорлықтарға қарамастан, оны жақсы жұмыс деп қарады, себебі ол галактиканы «қасиетті адамдар үшін қауіпсіз» етті. Ашық, тура сөйлейтін Вулф күмән мен өзін-өзі тексеруге бейім емес еді және күмәнданатын кезде досын қайтадан сапқа салуға тырысты. «Жұлдыз иелері» №5-тен бері Вулф достыққа түскен Гронк терісін киіп жүрді – шетелдіктердің әдеті бойынша, жақындарының терісін кию арқылы олардың бір бөлігі мәңгілікке сақталады. Вулф стереотиптік викинг сияқты әрекет етті және кейіннен ол викинг екені анықталды, ол кездейсоқ түрде 22-ғасырға әкелінді, өйткені Джонни уақыттың ішінде қылмыстық топты қуды. Алғашқы комикстерде Гронк, Вулф бұрын кездескен Гронктің ағасы болды. Бұл Галего жүйесіндегі Блас планетасынан келген ұялшақ, металл жейтін шетелдік (фантазия суретшісі Блас Галегоға құрмет ретінде). Гронк медициналық көмек көрсетті және үнемі өзінің «жақсы жүрекшелері» туралы уайымдады, ал «Заңсыз» фильмінде ол бірнеше жүрек соғысынан аман қала алатынын көрсетті. Бір жарнамада «Гронк» оның түрінің көпшілігінің аты екені көрсетілді, бұл «Гронк» адресіне пошта келгенде қиындықтар тудырды. «Стронций Иттері» қосалқы бөлімінде Гронк қарулы, өте агрессивті сарбазға айналды. Патша Кларки Екінші, принц Чарльздың жұқа бүркемеленген пародиасы, шоқпардың көп бөлігінің монархы болды, ол өзінің мутанттарға жағдай жасау саясаты үшін серияның соңында тақтан түсірілді. Бірнеше жолақтарда ол әзілші ретінде көрсетілгенмен, ол негізінен зиянсыз және жақсы ниетті болды. Өздерінің жеке спин-офф сериясын алған екі одақтас – Мидденфейс МакНалти, шотландтық мутант, гетто/концлагерьде өскен «Шайтехилл» деп аталатын жерде (бұл Глазгоның Сигхилл ауданына сілтеме) және оның басы түйіршіктермен жабылған; және Дурхам Ред, мутациясы вампиризмге ұқсайтын және басқа мутанттар қорқатын және жек көретін әйел агент. «Соңғы шешімде» таныстырылған Ферал жас, жабайы мутант еді. Ол бастапқыда Жердегі мутанттарды тастап кеткен «Стронций Иттерін» жек көреді, бірақ Джонни Альфаның әрекеттерінен шабыт алды. Ферал «Соңғы шешімде» Альфаның құрбандығына куә болды, ал 1990 жылдардың «Стронций Иттері» комикстерінде ол алдымен отар әлемдеріндегі бүлікші заңсыз болды, содан кейін атақты SD агенті болды. «Джонни Альфаның өмірі мен өлімінде» бұл ескерілмеді және ол «Соңғы шешімнен» кейін SD агенті болды. Оның агрессивті мінезіне байланысты ол көп ұзамай кетіп, Альфаны қайта тірілтуге тырысқан заңсыз адам болды, бірақ соңында ол талпынысын тоқтатты. Екінші уақыт сызығында ол шетелдік әлемде кісі өлтіргені үшін жазаланды. Бастапқы серияда да, қайта жандануда да Альфа жиі кездеседі немесе Стикс кланы деп аталатын мутант отбасының мүшелерімен бірге жұмыс істейді. Барлық мүшелері, еркек және әйел, бірдей сыртқы келбетке, мінез-құлқына және киім-кешегіне ие. Олардың барлығы Фридония планетасындағы Стиксвилл деген бір қаладан шыққан және кез келген шетелдіктерге өте қас. Олар көбінесе Альфаға қарсылас ретінде көрінеді, бірақ кейде онымен бірге жұмыс істеді, бірақ олар әдетте екі жүзділік танытып, оған сатқындық жасайды, басқа Стикске аздап адалдығын көрсетеді. Тек бір ғана жақсы Стикс бар дейді, ол – католик діни қызметкері, шын мәнінде жақсы және мейірімді адам, сондықтан кланның қалған бөлігінде ол туралы сөз қозғауға болмайды. Қайта жандануда Негус, әскерилердің бірінші лорды, Джонниді жалдап, оның Апминстермен байланысы ретінде әрекет ететін қатал жүзді және орта жастағы саясаткер енгізілді. Негус мутанттардың құқықтарын арттыруға тырысты, үйінде ұстаған мутант қызы бар (Джонни Негустың орнында тұрған адам үшін батыл әрекет деп атады), бірақ ол әлі де мутанттар мен қалыпты адамдардың қандық байланысын бөлек ұстағысы келді. Джоннидің өміріндегі Вулфқа дейінгі күндерге оралғанда, Прешес Матсон таныстырылды, ол Фридония мутанттар колониясынан келген тілші. Ол Джоннимен дос болып, оған террористердің басшысы Қанды Айға қарсы күресуге көмектесті. «Өмір мен өлімде» ол Джоннидің өлімінің шынайы оқиғаларын зерттей бастады және МакНалтидің көмегімен оны қайта тірілте алды. 2018 жылы «Ұл» Вулфтың Search/Destroy Agency-ге қосылған Кентон Стернхаммер деген ұлы бар екенін жариялады.