Кіріспе
Математикалық термин; полином түрлендіруінің түрі. Математикада Цирнхаузен түрлендіруі деп те аталатын Цирнхаузен түрлендіруі – 1683 жылы Эренфрид Вальтер фон Цирнхаус әзірлеген полиномдарға жасалатын түрлендіру түрі. Қарапайым тілмен айтқанда, бұл нөлдік емес аралық коэффициенттері бар, дәрежелі полиномдық теңдеуді түрлендіру әдісі, сонда кейбір немесе барлық түрлендірілген аралық коэффициенттері, дәл нөлге тең болады. Мысалы, дәрежелі кубикалық теңдеу үшін, орнына қойылғанда немесе екеуі де болатын жаңа теңдеуді беретін ауыстыруды табу. Көбінесе, бұл өріс теориясы арқылы ыңғайлы түрде анықталады, яғни бастапқы элементтің басқаша таңдауымен шартталған минималды полиномдардағы түрлендіру. Бұл – иррационалды полиномның ең жалпы түрлендіруі, ол түбірді сол түбірге қолданылатын рационалды функцияға айналдырады.
In mathematics, a Tschirnhaus transformation, also known as Tschirnhausen transformation, is a type of mapping on polynomials developed by Ehrenfried Walther von Tschirnhaus in 1683. Simply, it is a method for transforming a polynomial equation of degree with some nonzero intermediate coefficients, , such that some or all of the transformed intermediate coefficients, , are exactly zero. For example, finding a substitutionfor a cubic equation of degree ,such that substituting yields a new equationsuch that , , or both. More generally, it may be defined conveniently by means of field theory, as the transformation on minimal polynomials implied by a different choice of primitive element. This is the most general transformation of an irreducible polynomial that takes a root to some rational function applied to that root.
Анықтама
Жалпы түріндегі, кемітілетін мономдық полиномиалдық теңдеу үшін , мұндағы және полиномиалдар, ал -де нөлге тең болмайды, Цирнхаус түрлендіруі функциясы: . Осы түрлендірудің нәтижесінде, -ге қатысты жаңа теңдеу белгілі бір ерекше қасиеттерге ие болады, көбінесе кейбір коэффициенттер, , толыққанды нөлге тең болады.
Тарих
1683 жылы Эренфрид Вальтер фон Цирнхаус дәрежелі полиномиалды қайта жазу әдісін жариялады, онда және мүшелерінің коэффициенттері нөлге тең болады. Өзінің еңбегінде Цирнхаус Рене Декарттың квадраттық көпмүшенің мүшесінің коэффициентін нөлге тең ету әдісіне сілтеме жасады. 1786 жылы Эрланд Сэмюэл Брин бұл жұмысты кеңейтіп, кез келген жай квинтикалық көпмүшені де осылай қысқартуға болатынын көрсетті. 1834 жылы Джордж Джеррард Цирнхаустың жұмысын одан әрі кеңейтіп, Цирнхаус түрлендіруінің , , және мүшелерін жою үшін, кез келген дәрежелі полиномиал үшін қолданылуы мүмкін екенін көрсетті.