Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сергей Владиленович Кириенко (не Izraitel; Серге́й Владиле́нович Кирие́нко; 26 шілде 1962 жылы туған) – ресейлік саясаткер, 2016 жылдың 5 қазанынан бері Ресей Президенті Әкімшілігі Бастығының бірінші орынбасары болып қызмет етеді. Бұрынғысы – 1998 жылдың 23 наурызынан 23 тамызына дейін президент Борис Ельцин басшылығымен Ресейдің 30-шы премьер-министрі қызметін атқарды, ал 2005 жылдан 2016 жылға дейін «Росатом» ядролық энергетика компаниясының басшысы болды. Кириенко 35 жасында Ресейдің ең жас премьер-министрі атанды. Идеологиялық тұрғыдан технократ саналады және Ресей Украинаға басып кіргеннен бері украиндық аумақтарды басқаруда маңызды рөл атқарып келеді.
Russian politician
Sergey Vladilenovich Kiriyenko (né Izraitel; Серге́й Владиле́нович Кирие́нко; born 26 July 1962) is a Russian politician who has served as First Deputy Chief of Staff of the Presidential Administration of Russia since 5 October 2016. He previously served as the 30th Prime Minister of Russia from 23 March to 23 August 1998 under President Boris Yeltsin, and was head of the Rosatom nuclear energy company between 2005 and 2016. Kiriyenko was the youngest Prime Minister of Russia, taking the position at age 35. Ideologically a technocrat, he has played a leading role in the governance of Russian occupied territories of Ukraine since the Russian invasion of Ukraine.
Ерте өмір
Сергей Кириенконың әкесі Владилен Исраитель философия докторы ретінде танымал болды. Сергей Кириенко, еврей әкесінің ұлы, Абхазия Автономдық Кеңестік Социалистік Республикасының астанасы Сухумиде дүниеге келді және Ресейдің оңтүстігіндегі Сочиде өсті. Ол анасының украиндық тегін қабылдады. Ресейліктер Кириенконың тағайындалуын "Киндер Сюрприз" деп атады, бұл осындай тағайындаудың күтпегендігіне және оның тағайындалған кездегі жасына байланысты болды. Оның тағайындалуына кейін Владимир Путин үкіметінің басты сыншысы және қарсыласы болған вице-премьер Борис Немцов көмектесті. Немцов пен Анатолий Чубайспен бірге Кириенко 1990-шы жылдардың соңында экономикалық жүйеде кең ауқымды өзгерістерді көздеген "жас реформаторлар" тобының мүшесі ретінде танылды. Бұл оның тікелей алдыңғысы, умеренный Виктор Черномырдинмен салыстырғанда өзгеше болды. Кириенко кабинеті GKO OFZ мемлекеттік облигация купондарын төлемеді, бұл ресейлік рубльдің құнсыздануына және 1998 жылғы Ресейдің қаржы дағдарысына алып келді. Кириенко дағдарысқа жауапкершілік алып, 23 тамызда отставкаға кетті.
Sergei Kiriyenko's father, Vladilen Israitel, made his name as a doctor of philosophy. Sergei Kiriyenko, son of a Jewish father, was born in Sukhumi, the capital of the Abkhaz ASSR, and grew up in Sochi, in southern Russia. He adopted the Ukrainian surname of his mother. Russians would popularly call the nomination of Kiriyenko "Kinder Surprise", a reference to both the unexpectedness of such an appointment and his youth at the time of his appointment. His appointment was assisted by Deputy Prime Minister Boris Nemtsov, who later became a leading critic of and activist against Vladimir Putin's government. Along with Nemtsov and Anatoly Chubais, Kiriyenko was known during the late 1990s as part of a group of "young reformers", who sought wide reaching overhauls to the economic system. This was in contrast with his immediate predecessor, the more moderate Viktor Chernomyrdin. Kiriyenko's cabinet defaulted the GKO OFZ government bond coupons which led to devaluation of the Russian ruble and 1998 Russian financial crisis. Kiriyenko took responsibility for the crisis and resigned on 23 August.
Жамандау туралы іс
2004 жылы «Новая газета» газеті Георгий Рожновтың жеті мақаласын жариялады, онда Кириенко Ресейдің премьер-министрі қызметін атқарган кезде 1998 жылы Халықаралық валюта қорының 4,8 миллиард долларын жымқырғаны айтылды. Оған жауап ретінде Кириенко «Новая газета» мен Рожновты қорлауға қатысты сотқа шағымданып берді.
In 2004, Novaya Gazeta printed seven articles by columnist Georgy Rozhnov, which accused Kiriyenko of embezzling US$4.8 billion of IMF funds in 1998 when he was Prime Minister of Russia. In response, Kiriyenko sued Novaya Gazeta and Rozhnov for libel,
Оңшыл күштер одағы (1999)
Борис Немцовпен, Ирина Хакамадамен және басқалармен бірге Кириенко Оң күштер одағын құрды. Кириенко 1999 жылғы заң шығарушы сайлауда партияға жетекшілік етті. Партия сайлауда 29 мандат алып, төртінші орынға ие болды. Кириенко партияның парламенттік фракциясын басқарды.
Together with Boris Nemtsov and Irina Hakamada and along with others, Kiriyenko formed the Union of Right Forces. Kiriyenko led the party in the 1999 legislative election. The party finished fourth in the election, receiving 29 seats. Kiriyenko headed the parliamentary group of the party.
"Росатом" (2005-2016 жылдар)
Кириенко 2005 жылғы 30 қарашада Михаил Фрадковтың екінші кабинеті президент Владимир Путиннің екінші өкілеттік мерзімі кезінде Росатомның, Федералдық атом энергиясы агенттігінің басшысы болып тағайындалды. 2007 жылдың шілдесінде ол сондай-ақ сол әкімшілікпен Atomenergoprom вертикальды интеграцияланған ядролық компаниясының директорлар кеңесінің төрағасы болып тағайындалды. Кириенко 2006 жылғы 18 қыркүйекте Венада болған кезде Ирандағы Бушер ядролық электр станциясының реакторы 2007 жылдың қыркүйегіне дейін іске қосылуы тиіс екенін, ал электр станциясы өзі 2007 жылдың қарашасында іске қосылатынын айтты. Ол президент Владимир Путиннің уран байыту орталықтарының халықаралық жүйесін құру идеясын қолдады. 2007 жылы Ресейде уран байыту орталығы іске қосылуы мүмкін еді. Журналистердің сұрағына жауап берген Кириенко Бушер электр станциясы ядролық қаруды таратпауға әсер етпейді және Иран мен Ресейдің энергетикалық ынтымақтастығына кедергі келтіретін ештеңе жоқ деп мәлімдеді. Ресей Үкіметі 2007 жылдың наурызында электр станциясына ядролық отын жеткізуді жоспарлаған. Шамамен үш жылдық үзілістен кейін, Кириенко 2010 жылғы 21 тамызда Иранның Бушер I ядролық отын жеткізілуі "Ресей өзінің халықаралық міндеттемелерін әрқашан орындайтынын" дәлелдейтін "маңызды оқиға" болып табылады деді. Электр станциясының пайдаланылған ядролық отыны Ресейге қайтарылады. 2016 жылғы 5 қазанда Кириенконың орнын Экономикалық даму вице-министрі болған Алексей Лихачев бас директор лауазымына ауыстырды. 2018 жылғы шілдеде "Росатомдағы" еңбегі үшін Кириенкоға құпия жарлықпен Ресей Батыры құрметті атағы берілгені белгілі болды.
Kiriyenko was appointed to head Rosatom, the Federal Atomic Energy Agency, on 30 November 2005 by Mikhail Fradkov's Second Cabinet during the second term of President Vladimir Putin. He was also appointed by the same administration to chair the board of directors of the vertically integrated Atomenergoprom nuclear company in July 2007. Kiriyenko said on 18 September 2006 while in Vienna, that the reactor in the Bushehr nuclear plant in Iran should be operational by September 2007 and the plant itself will be active in November 2007. He advocated President Vladimir Putin's idea of creating an international system of uranium enrichment centers. A uranium enrichment center could be operational in Russia in 2007. Responding to a reporter's question, Kiriyenko said that the Bushehr power plant would not affect nuclear non proliferation and that there was nothing preventing Iran Russia energy cooperation. The Government of Russia planned to deliver nuclear fuel to the plant in March 2007. After a delay of some three years, Kiriyenko said 21 August 2010's arrival of nuclear fuel at Iran's Bushehr I marks "an event of crucial importance" that proves that "Russia always fulfills its international obligations." Spent nuclear fuel from the plant will be sent back to Russia. Kiriyenko was replaced as General Director of Rosatom on 5 October 2016 by Alexey Likhachev, former Deputy Minister for Economic Development. It came to light in July 2018 that for his work in Rosatom Kiriyenko was awarded by a confidential decree a Hero of Russia honorary title.
Президент Путиннің штаб бастығының бірінші орынбасары
2016 жылдың қазан айында Кириенко Путин әкімшілігінің штаб бастығының бірінші орынбасары болып тағайындалды. Бұл лауазым Ресей үкіметі ішінде маңызды мәртебеге ие, ал «Москва Таймс» газеті Кириенконы тағайындалғаннан кейін «Путиннің оң қолы» және «сұр кардинал» деп атады. Кириенко Ресей жастарымен жұмыс істеу қажеттілігі және олардың әдепсіз хип-хопқа деген құштарлығы туралы, әсіресе 2018 жылдың соңындағы қатаң шараларға жауап ретінде ашық түрде айтты. Оның бұрынғы әріптестерінің бірі Вадим Прохоров оны «идеологиялық тұрғыдан өте икемді, желге қарсы бармайтын адам» деп сипаттады, ал Bloomberg News басылымы Кириенкоға «Донбастың вице-королі» деген лақап ат берді. Кириенко басып алынған аймақтарды басқарумен тапсырылды, ол 2022 жылғы Ресей губернаторлық сайлауын тоқтатуға жол бермегені сияқты, Ресейдің ішкі саясатына ықпал етуді жалғастырды. Кириенко «Бабушка Аня – бүкіл орыс әлемі үшін Отанның символы» деді. 6 маусымда Кириенко оккупацияланған Херсонға сапар шекті, ал Херсонның украин мэрі Игорь Колыхаевтың хабарлауынша, оккупанттар басып алынған аумақтарды Ресейге қосу бойынша референдум өткізу мақсатында 70-тен астам ресейлік жақтастардың кездесуін өткізді. Колыхаевтың дереккөздері қыркүйек айында немесе 2022 жылдың соңында өткізу мүмкіндігі талқыланғанын мәлімдеді. 2022 жылдың соңында ресейлік оппозициялық саясаткер Никита Юферев Кириенконы Ресейдің 2022 жылғы соғыс цензурасы заңдарын бұзғаны үшін айыптады.
In October 2016 Kiriyenko was appointed First Deputy Chief of Staff in Putin's administration. The position has significant status within the Russian government, with The Moscow Times referring to Kiriyenko as "Putin's right hand man" and a "gray cardinal" following the appointment. Kiriyenko spoke publicly about the need to work with Russian youth and their fondness for debauched hip hop, most notably in response to the crackdown in late 2018. Vadim Prokhorov, one of his former colleagues, described him as "a very flexible man [ideologically], who will never go against the wind." and Bloomberg News that Kiriyenko had been entrusted with managing the occupied territories, a role that earned him the popular nickname "Viceroy of the Donbas". Kiriyenko has continued to influence Russian domestic policy since the invasion, including allegedly preventing the cancellation of the 2022 Russian gubernatorial elections. Kiriyenko said that "Babushka Anya is a symbol of the motherland for the entire" Russian world. On 6 June Kiriyenko visited occupied Kherson, and it was reported by the Ukrainian mayor of Kherson, Ihor Kolykhaiev, that the occupiers had conducted a meeting of more than 70 Russian sympathisers aimed at conducting a referendum on the region integrating the occupied areas into Russia. Kolykhaiev's sources told him that the dates discussed were two: in September or at the end of 2022. In late 2022, Russian opposition politician Nikita Yuferev accused Kiriyenko of violating Russia's 2022 war censorship laws.
Санкциялар
Кириенко қызмет еткен кезеңде, 2020 жылдың 15 қазанында Алексей Навальныйға жасалған улану ісіне байланысты Ұлыбритания мен Еуропалық Одақ (алты жеке тұлға мен бір ұйымның тізімінен) оған санкция салды. Путиннің оппозициялық саяхатшысы Навальный 2020 жылдың 20 тамызында Ресей ішіндегі рейсте уланды. 2022 жылдың 21 ақпанында Путин Луганск Халық Республикасы мен Донецк Халық Республикасын Украинадан тәуелсіз мемлекеттер деп ресми мойындағаннан кейін, басқа елдер де ресейлік жеке тұлғалар мен компанияларға санкциялар қолдана бастады. 2022 жылдың 22 ақпанында АҚШ президенті Джо Байден Кириенко мен оның ұлы Владимирге Ресей үкіметімен байланыстары болғандықтан санкциялар салды.
While Kiriyenko was in office, he was sanctioned by both the United Kingdom and European Union (amongst the list of six individuals and one organization) on 15 October 2020 over the Alexei Navalny poisoning. Navalny, an opponent of Putin's, was poisoned on 20 August 2020, while travelling on a flight inside Russia. On 21 February 2022, after Putin officially recognized the Luhansk People's Republic and Donetsk People's Republic as independent from Ukraine, other countries began to sanction Russian individuals and companies. On 22 February 2022, US President Joe Biden imposed sanctions on Kiriyenko, along with his son Vladimir for their connections to the Russian government.
Отбасы
Кириенконың ұлы Владимир 2021 жылдың желтоқсанында ВКонтакте әлеуметтік желісінің бас директоры болып тағайындалды, бұл Ресейдің ықпалды әлеуметтік желісі, мемлекеттік газ компаниясы «Газпромға» қатысты компаниялардың ВКонтакте әлеуметтік желісін даулы түрде сатып алуынан кейін болды. Сыншылар бұл Кремльдің әлеуметтік желіге бақылауын күшейту белгісі деп санайды. Сыншылар компанияны пайдаланушылардың деректерін Ресейдің қауіпсіздік қызметтерімен бөлісіп отыр деп айыптады.
Kiriyenko's son Vladimir was appointed CEO of VKontakte in December 2021, the influential Russian social network after the controversial takeover of VKontakte by companies affiliated with state owned gas giant Gazprom, in what critics said was a sign of the Kremlin tightening its grip over the social media network. Critics have accused the company of sharing user's data with Russia's security services.