Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Канада үкіметі агенттігі
Agency of the Government of Canada
Канаданың Табиғи ғылымдар және инженерлік зерттеулер кеңесі (NSERC; , CRSNG) – Канададағы табиғи ғылымдар мен инженерлік зерттеулерді қаржыландыруға жауапты негізгі федералды агенттік. NSERC университет профессорлары мен студенттерін, сондай-ақ канадалық компанияларды зерттеулер жүргізуге және оқытуға тікелей қаржыландырады. Канада үкіметінен қаржы алу арқылы NSERC Канададағы университеттер мен колледждердегі 41 000-нан астам студенттердің, тәлімгерлердің және профессорлардың зерттеулерін қолдайды. 2015 жылғы жылдық бюджеті 1,1 миллиард канад долларына жетті. Қазіргі директоры – Алехандро Адем. NSERC, Әлеуметтік ғылымдар және гуманитарлық ғылымдар зерттеулер кеңесі (SSHRC) және Канада денсаулық сақтау зерттеулер институты (CIHR) бірлесіп, жоғары білімнен кейінгі зерттеулерді қаржыландырудың негізгі федералдық үкіметтік көзін құрайды. Бұл органдар кейде "Tri Council" немесе "Tri Agency" деп аталады.
The Natural Sciences and Engineering Research Council of Canada (NSERC; , CRSNG) is the major federal agency responsible for funding natural sciences and engineering research in Canada. NSERC directly funds university professors and students as well as Canadian companies to perform research and training. With funding from the Government of Canada, NSERC supports the research of over 41,000 students, trainees and professors at universities and colleges in Canada with an annual budget of CA$1.1 billion in 2015. Its current director is Alejandro Adem. NSERC, combined with the Social Sciences and Humanities Research Council (SSHRC) and the Canadian Institutes of Health Research (CIHR), forms the major source of federal government funding to post secondary research. These bodies are sometimes collectively referred to as the "Tri Council" or "Tri Agency".
Тарих
NSERC 1978 жылғы 1 мамырда Пьер Эллиот Трюдо үкіметі қабылдаған Табиғи ғылымдар және инженериялық зерттеулер кеңесі заңына сәйкес құрылды. Бұрын университеттердегі зерттеулер Канаданың Ұлттық зерттеулер кеңесі арқылы қолдау көрсетілген. Ол Инновация, ғылым және экономикалық даму министрі арқылы Парламентке есеп береді. Оны президенті және жеке және мемлекеттік секторлардан тағайындалған 18 мүшеден тұратын кеңес, сондай-ақ сегіз адамнан құралған басқару тобы басқарады.
NSERC came into existence on 1 May 1978 under the Natural Sciences and Engineering Research Council Act, which was passed in an omnibus manner by the government of Pierre Elliot Trudeau. University based research had previously been supported through the National Research Council of Canada. It reports to Parliament through the Minister of Innovation, Science and Economic Development. It is governed by a Council composed of its president and up to 18 members appointed from the private and public sectors and an executive team of eight persons.
Төраға
Бұрынғы президенттерге Гордон М. МакНабб (1978–1986), Артур В. Мей (1986–1990), Питер Моран (1990–1995), Том Брюстовски (1995–2005), Сюзанна Фортье (2006–2013) және Б. Марио Пинто (2014–2018) кірді. 2019 жылдың 25 маусымында Алехандро Адем 2019 жылдың 1 қазанынан бастап NSERC президенті болып тағайындалды.
Past presidents include Gordon M. MacNabb (1978 1986), Arthur W. May (1986 1990), Peter Morand (1990 1995), Tom Brzustowski (1995 2005), Suzanne Fortier (2006 2013), and B. Mario Pinto (2014 2018). On 25 June 2019, Alejandro Adem was appointed President of NSERC, effective October 1, 2019.
Профессорлар
NSERC ғылым мен техниканың барлық салаларын қамтитын бағдарламалар мен жобаларға ғылыми-зерттеулерді қаржыландыруды ұсынады. 1989 жылы NSERC ғылым мен техникадағы әйелдер үшін кафедралар (CWSE) бағдарламасын бастады, доктор Моник Фриз алғашқы кафедра ретінде таңдалды. 1996 жылы бағдарлама келесі бес аймақтың әрқайсысында бір кафедраны қолдау үшін қайта құрылды: Атлантика, Квебек, Онтарио, Прериялар және Британдық Колумбия / Юкон. Бұрынғы CWSE кафедраларына доктор Элизабет Кэннон (1997), доктор Клэр Дешенес (1997), доктор Моник Фриз (1997), доктор Мария Клау (1997), доктор Флоренс Мэри Уильямс (1997), доктор Энн Кондон (2002), доктор Валери Дэвидсон (2002), доктор Сесилия Молони (2002), доктор Джулита Вассилева (2004), доктор Надя Газали (2006), доктор Элизабет Крофт (2010), доктор Аннемиеке Фаренхорст (2011), доктор Кэтрин Маврилис (2011) және доктор Лесли Шеннон (2015) кіреді. NSERC-тің ең жаңа бағдарламасы, 2023 жылы іске қосылған – ғылым мен инженериядағы теңдік кафедрасы (CISE). Атлантикалық Канададан бастап, қазіргі CISE төрағалары – Гренфелл кампусының физигі, Мемориал университетінің докторы Светлана Барканова, Кейп-Бретон университетінің органикалық химия профессоры доктор Стефани Маккуарри және Далхузи университетінің физигі доктор Кевин Хьюит. Бұл Атлантикалық кафедралар "әртүрлі топтарға, соның ішінде әйелдерге және гендерлік азшылықтарға, жергілікті халықтарға, мүгедектерге, нәсілдік топтарға және ЛГБТҚ+ қауымдастығының мүшелеріне, әсіресе бірінші ұлттар мен француз қауымдастықтарына, африкалық канадалықтарға және шалғай және ауылдық аймақтарға қол жеткізуді мақсат етеді".
NSERC offers research funding for programs and projects covering every discipline of the sciences and engineering. In 1989, NSERC started a Chairs for Women in Science and Engineering (CWSE) program, with Dr. Monique Frize selected as the first Chair. In 1996, the program was restructured to support one Chair in each of the following five regions: Atlantic, Quebec, Ontario, Prairies, and British Columbia/Yukon Past CWSE Chairs include Dr. Elizabeth Cannon (1997), Dr. Claire Deschênes (1997), Dr. Monique Frize (1997), Dr. Maria Klawe (1997), Dr. Florence Mary Williams (1997), Dr. Anne Condon (2002), Dr. Valerie Davidson (2002), Dr. Cecilia Moloney (2002), Dr. Julita Vassileva (2004), Dr. Nadia Ghazzali (2006), Dr. Elizabeth Croft (2010), Dr. Annemieke Farenhorst (2011), Dr. Catherine Mavriplis (2011), and Dr. Lesley Shannon (2015). NSERC's newest program, launched in 2023, is Chair for Inclusion in Science and Engineering (CISE). Beginning in Atlantic Canada, the current A CISE co chairs are Dr. Svetlana Barkanova, a physicist with Grenfell Campus, Memorial University, Dr. Stephanie MacQuarrie, Professor of Organic Chemistry Cape Breton University, and physicist Dr. Kevin Hewitt of Dalhousie University. These Atlantic Chairs "aim to reach a broad range of underrepresented groups, including women and gender minorities, Indigenous Peoples, persons with disabilities, racialized groups and members of LGBTQ communities, with a particular focus on First Nations and French communities, African Nova Scotians and remote and rural areas."
Студенттер мен стипендиаттар
NSERC аспиранттар мен студенттерге ғылыми зерттеулер жүргізу үшін гранттар, стипендиялар және шәкіртақылар ұсынады.
NSERC provides awards, scholarships, and fellowships to graduate and undergraduate students for scientific research.
Серіктестік бағдарламалары
NSERC-де университет зерттеушілері, колледждер және басқа да секторлар (соның ішінде үкімет пен өнеркәсіп) арасындағы ынтымақтастықты дамытуға, жаңа білім мен тәжірибелерді қалыптастыруға, оларды Канададағы ұйымдарға жеткізуге және Канада үкіметінің ғылым мен технология стратегиясының инновациялық мақсаттарына қол жеткізуге көмектесетін зерттеу серіктестігі бағдарламалары бар. 2021 жылдың ақпан айында The Globe and Mail газеті NSERC-тің Huawei компаниясымен серіктестік құрғанын, оның аясында компания зерттеулерге 4,8 миллионнан астам CAN долларын қаржылағанын хабарлады. NSERC сондай-ақ "Ғылым және инженерия саласындағы әйелдер" Атлантика аймағы (WISEatlantic) ұйымын, "жастарды ғылым, технология, инженерия және математика (STEM) мамандықтарын қарастыруға және осы салалардағы мүмкіндіктерге хабардар етуге бағытталған" және "Ғылым және инженерия саласындағы әйелдер" Ньюфаундленд және Лабрадор (WISE NL) ұйымын демеушілік етеді.
NSERC has Research Partnerships Programs to help foster collaborations between university researchers, colleges and other sectors (including government and industry) to develop new knowledge and expertise, transfer it to Canadian based organizations and meet the objectives of the Government of Canada’s Science & Technology Strategy on innovation. In February 2021, The Globe and Mail reported that NSERC partnered with Huawei in which the company contributed over CAN $4.8 million in funding for research. NSERC is also a sponsor of Women in Science and Engineering Atlantic Region (WISEatlantic) "primarily engaged in inspiring youth to consider science, technology, engineering and math (STEM) careers and making them aware of the diversity that exists within these fields" and Women in Science and Engineering Newfoundland and Labrador (WISE NL).