Канаданың өнер кеңесі

Кіріспе

Канада өнер кеңесі (Canada Council for the Arts) – Канада үкіметінің өнер кеңесі ретінде 1957 жылы құрылған мемлекеттік корпорация. Бұл Канаданың өнерді мемлекеттік қаржыландыратын ұйымы болып табылады, оның міндеті – өнерді зерттеуді, оны ұғыну мен бағалауды, сондай-ақ өнер саласындағы туындыларды жасауды қолдау және дамыту. Кеңестің берілетін гранттары, қызметтері, бастамалары, сыйлықтары мен төлемдері шығармашылық және сан алуан өнер мен әдебиет саласының өркендеуіне үлес қосады және оның Канада мен шетелде кеңінен танылуын қамтамасыз етеді. Кеңестің инвестициялары канадалықтар мен халықаралық көрермендердің өнерге деген қызығушылығын арттыруға септігін тигізеді. Бұдан өзге, Канада Кеңесі өнер банкін басқарады, ол өнер туындыларын жалға беру және көрмелер мен насихаттау бағдарламаларын жүзеге асырады. Канада Кеңесінің өнер банкінде әлемдегі ең ірі қазіргі заманғы канадалық өнер жинағы сақталған. Канада Кеңесі ЮНЕСКО-дағы Канада комиссиясының және Авторлық құқық бойынша мемлекеттік сыйлық комиссиясының хатшылығына да жауапты.

Ұйым

Канаданың өнер жөніндегі кеңесі – Оттава қаласында (Онтарио провинциясы) орналасқан, Канада мұрасы министрі арқылы Парламентке есеп беретін тәуелсіз ұйым. Оның қордан түсетін табысы Парламенттен жыл сайын бөлінетін қаражат, қайырымдалықтар және мұрагерліктер есебінен толықтырылады. Кеңестің басты міндеті – канадалық суретшілердің өтінімдерінің сапасына сәйкес гранттар мен сыйлықтар тағайындау. Канада Кеңесі сондай-ақ Канаданың маңызды өнер сыйлықтарын қаржыландырады және басқарады, оның ішінде Бас губернатордың әдебиет сыйлығы және Бас губернатордың бейнелеу және медиа өнері сыйлығы бар. Канада Кеңесі парламенттік комитеттердің алдында, әсіресе Канада Өкілдер палатасының Канада мұрасы жөніндегі тұрақты комитетінің алдында уақыт-уақытпен есеп береді. Оның қаржылық есептерін Канаданың Бас аудиторы тексеріп, Парламентке жылдық есеп ұсынады.

Актінің тарихы

1977 жылы Канада Кеңесі мемлекеттік несиелеу құқығы (МНҚ) бағдарламасын талқылау үшін Қоғамдық пайдалану үшін төлем комитетін құрды. Келесі жылы федералды үкімет әлеуметтік және гуманитарлық ғылымдар жөніндегі ғылыми кеңес құрды, ол гуманитарлық және әлеуметтік ғылымдар жөніндегі жауапкершілікті Канада Кеңесінен қабылдады, ал Кеңес енді тек өнер саласына жауапты болды. 1978 жылдан бастап Кеңесті Киллам-Данн Кеңесі деп қайта атауға әрекеттер жасалды, бұл Сэр Исаак Уолтон Киллам мен Сэр Джеймс Даннның Кеңеске қосқан үлесін мойындау мақсатында болды. Канаданың өнер кеңесі туралы заңның алғашқы нұсқасы «Өнер, гуманитарлық және әлеуметтік ғылымдарды қолдау үшін Канада Кеңесін құру туралы заң» деп аталды. Ол 1957 жылдың 28 наурызында либералды премьер-министр Луи Сент-Лоран басшылығымен 22-ші федералды парламент тарапынан бекітілді. Заңның осы нұсқасы Кеңестегі рөлдеріне байланысты үш жылдан бес жылға дейін қызмет ете алатын 21 мүшеден тұратын кеңес құрды. Заң сондай-ақ оларға Канаданың барлық аймақтарында өнер, гуманитарлық және әлеуметтік ғылымдар саласындағы жұмысты қаржыландыру және жеңілдету үшін ұқсас мақсаттары бар ұйымдармен (мысалы, университеттермен) ынтымақтастық жасауға, сондай-ақ осы салалардағы канадалық жұмысты шетелде насихаттауға құқық берді. Жылдар бойы бірнеше түзетулер енгізілді, олардың көпшілігі тілге немесе салық салу мақсатында Кеңес мүшелерінің мәртебесіне енгізілген шағын өзгерістер болды. 1970-ші және 1990-шы жылдарда қабылданған екі маңызды түзетулер ерекше маңызға ие болды. 1976-77 жылдары Заңға енгізілген түзетулер бойынша оның атауы «Канада Кеңесі туралы заң» деп өзгертілді. Әлеуметтік және гуманитарлық ғылымдар жөніндегі ғылыми кеңес құрылғанмен бірге, Заң Кеңестің мандатын тек «өнер саласын зерттеуге, оны пайдалануға және шығармалар жасауға» шектеді. Кеңестің ілгерілету және демеушілік ету құқықтары сақталғанмен, әлеуметтік және гуманитарлық ғылымдарға қатысты барлық сілтемелер алынып тасталды. 1992 жылы бұл өзгеріс кері қайтарылды, және Ғылыми-зерттеу кеңесінің міндеттері, сондай-ақ Сыртқы істер министрлігінің насихаттау қызметі Канада Кеңесінің құрамына қайта енгізілді. Бұл түзету сонымен қатар міндетті түрде өткізілетін Кеңес отырыстарының санын екіге дейін азайтты және Кеңестің қаржылық есебін ұсыну мерзімі қысқартылды.

"In 1977, the Canada Council sets up the Payment for Public Use Committee to discuss the creation of a Public Lending Right (PLR) program. The following year, the federal government created the Social Sciences and Humanities Research Council, adopting responsibility for the humanities and social sciences from the Canada Council, which would now only be responsible for the arts.” Starting in 1978, there were attempts to rename the Council to the Killam Dunn Council, in recognition of contributions to the Council made by Sir Isaac Walton Killam and Sir James Dunn. The first version of the Canada Council for the Arts Act was titled An Act for the Establishment of a Canada Council for the Encouragement of the Arts, Humanities and Social Sciences. It was assented to on March 28, 1957, by the 22nd federal parliament under Liberal Prime Minister Louis St. Laurent. This version of the Act established a council of 21 members who could serve between three and five years, depending on their role in the Council. The Act also granted them the power to co operate with organizations who had similar aims (such as universities) in funding and facilitating work in the Arts, Humanities, and Social Sciences across Canada, as well as promoting Canadian work in these fields abroad. There were several amendments over the years, with most being minor alterations to language or the status of Council members for tax purposes. Two major amendments, passed in the 1970s and later the 1990s, were more significant. In 1976–77, an amendment renamed the Act to simply the Canada Council Act. In conjunction with the establishment of the Social Science and Humanities Research Council, the Act narrowed the Council's mandate exclusively to “the study and enjoyment of, and the production of works in, the arts”. While the council's powers as a promoting and sponsoring body remained, all references to social sciences and humanities were removed. In 1992, this was reversed, and duties of the Research Council, as well as promotional activities of the Department of External Affairs, were reabsorbed into the Canada Council. This amendment also reduced the number of mandatory Council meetings to two, and shortened the deadline for the Council to submit its financial audits.

Қазіргі заманғы акт

Канаданың Өнерлер жөніндегі кеңесі туралы заңға соңғы рет 2009 жылы өзгерістер енгізілді. Бұл 2022 жылғы қазіргі нұсқа. 2002 және 2009 жылдар аралығында қазіргі заманғы Заңға жету үшін бірқатар шағын түзетулер жасалды. 2002 жылдан бері Канаданың Өнерлер жөніндегі кеңесі туралы заңға енгізілген өзгерістердің көпшілігі дамып жатқан анықтамаларға байланысты тілді жаңартуды қамтиды. Мысалы, Кеңестің Мақсаттары, Өкілеттіктері және Міндеттері 12-бабында 2002 жылғы «Канаданың мемлекеттік қызметі» термині 2005 жылдан бастап «федералды мемлекеттік басқару» деп жаңартылды. Алайда, ең маңызды өзгерістердің бірі 4-бөлім – Кеңес мүшелеріне қатысты. 2002 жылғы маңызды түзетуде төраға немесе төраға орынбасары емес, кеңестің басқа мүшелері үш жылға тағайындалатын болды. 2006 жылы бұл мерзім төрт жылға ұзартылды және қазіргі нұсқаға дейін төрт жылды құрады. Тағы бір маңызды өзгеріс – кеңес мүшелерінің санының азаюы. Қазіргі Заң бойынша, кеңесте төраға мен төраға орынбасарымен қатар 9 басқа мүше бар. Бұл 1977 жылғы Заңмен салыстырғанда 10 мүшеге азайды.

Тарих

Канаданың өнер жөніндегі кеңесі 1957 жылы өнер, әдебиет және ғылым саласындағы ұлттық даму жөніндегі Корольдік комиссияның 1951 жылғы баяндамасының маңызды ұсынысының аясында құрылып, жұмысын бастады. Келесі жылы федералды үкімет әлеуметтік және гуманитарлық ғылымдарды зерттеу кеңесін құрды, ол гуманитарлық және әлеуметтік ғылымдар саласындағы жауапкершілікті Канада кеңесінен қабылдады, ал Канада кеңесі енді тек өнер саласына жауапты болды. +Жақындағы көрмелерКөрмелерКюраторСипаттамасыКөрнекі суретшілерКөрсетілім кезеңіОянуБрюс Мау Канадалық және үнді суретшілерінің 21 туындысын ұсынады, олар климаттық өзгерістер мен оған қатысты шараларды «қала мен экология, табиғат пен тәрбие, тұтыну мен сақтау, [және] идеалдар мен іс-қимыл» арасындағы қарым-қатынастар арқылы бейнелейді. Жермейн Арнактауйок, Иэн Бакстер, Элеонор Бонд, Эдвард Буртынский, Кен Дэнби, Антония Хирш, Норвал Морриссо, Ким Ондаатже, Майкл Сноу, Такао Танабе, Джоан Тод, Чи Чиен Ван, Ширли Витасало және басқалар. АғымдағыАшық арналарМелисса Ромбоут 2017 жылы Канаданың 150 жылдығына арналған Канада C3 желкендік экспедициясына қатысқан бейнелеу өнерінің суретшілерінің туындыларын ұсынады. Лиззи Иттнуар, Сарни Путогук, Диана Бейли, Сохила Эсфахани, Кристин Фицджеральд, Анна Габи Троц және басқалар2019/05/25 – 2020/01/26ШекараларНатали БашанМР 63 вагондарында табылған есік ашу механизмдерінің ішкі құрылымын қайта жасайтын интерактивті инсталляция, бұл 1967 жылғы Дүниежүзілік көрмеде Монреаль метросының ашылуына арналған ескі метро вагондары. Мишель де Броин2019/02/20 – 2019/05/09Көктайғақ: Материалдық ландшафттарДженн Гудвин Өнер туындыларынан, фильмдерге негізделген туындылардан, инсталляциялардан және биге қатысты материалдардан тұратын топтық көрме. Ол мына сұрақты қояды: «Би шынымен де өткінші ме, әлде ол қойылым аяқталғаннан кейін де бізбен бірге қалады ма?» Шари Бойл, Аганета Дайк, Брендан Фернандес, Мишель Латимер, Таня Лукин Линклейтер, Заб Мабунгу, Лора Тейлер, Энн Тройк және басқалар2018/05/20 – 2019/01/07Құрылған сәйкестікПерсимон Блэкбридж Мүгедектікті және оған қатысты кең таралған түсініктерді зерттейтін әртүрлі медиада жасалған ағаштан ойылған өнер туындыларын және табылған заттарды ұсынады. Персимон Блэкбридж2018/01/23 – 2018/05/03

The Canada Council for the Arts was established and began operations in 1957 as part of a major recommendation of the 1951 report by the Royal Commission on National Development in the Arts, Letters and Sciences, commonly known as the Massey Commission. The following year, the federal government created the Social Sciences and Humanities Research Council, adopting responsibility for the humanities and social sciences from the Canada Council, which would now only be responsible for the arts. +Recent exhibitsExhibitionsCuratorDescriptionFeatured artistsPeriod on displayAwakeningBruce Mau Presents 21 artworks from Canadian and Indigenous artists held in the Art Bank collection that address climate change and action through depictions of the relationships between "city and ecology, nature and nurture, consumption and conservation, [and] ideals and actions. "Germaine Arnaktauyok, Iain Baxter&, Eleanor Bond, Edward Burtynsky, Ken Danby, Antonia Hirsch, Norval Morrisseau, Kim Ondaatje, Michael Snow, Takao Tanabe, Joanne Tod, Chih Chien Wang, Shirley Wiitasalo, and others. CurrentOpen ChannelsMelissa RomboutPresents the works of visual artists who took part in the Canada C3 sailing expedition organized for the 150th anniversary of Canada in 2017. Lizzie Ittinuar, Sarni Pootoogook, Deanna Bailey, Soheila Esfahani, Christine Fitzgerald, Anna Gaby Trotz, and others2019/05/25 – 2020/01/26Thresholds Nathalie BachandAn interactive installation that remakes the internal mechanics of door opening devices found on MR 63 cars, the old metro cars manufactured for the inauguration of the Montréal Metro at the 1967 World Exhibition. Michel de Broin2019/02/20 – 2019/05/09Thunderstruck: Physical LandscapesJenn GoodwinA group exhibition composed of works of art, film based works, installations, and dance related materials. It poses the question: "is dance truly ephemeral, or does it stay with us long after a performance has ended? "Shary Boyle, Aganetha Dyck, Brendan Fernandes, Michelle Latimer, Tanya Lukin Linklater, Zab Maboungou, Laura Taler, Anne Troake, and others2018/05/20 – 2019/01/07Constructed IdentitiesPersimmon BlackbridgePresents mixed media wood carving combined with found objects that explores disability and common perceptions of such. Persimmon Blackbridge2018/01/23 – 2018/05/03

ЮНЕСКО-ның Канадалық комиссиясы

Канададағы ЮНЕСКО қызметін бақылайтын Канада Кеңесі, ЮНЕСКО-ның Канадалық комиссиясын (ККЮНЕСКО) басқарады. Комиссия үкіметтерге, ұйымдарға және жеке канадалықтарға ақпарат алмасуға көмектеседі, сондай-ақ ЮНЕСКО бағдарламалары мен бюджеттері жөнінде Канаданың федералды үкіметіне ұсынымдар береді. Комиссияны 17 мүшеден тұратын атқару комитеті басқарады, оған мемлекеттік органдардың өкілдері, ғалымдар және білім, мәдениет және әлемдік мұра салаларындағы басқа да сарапшылар кіреді. Канада Кеңесі әртүрлі генерал-губернаторлық сыйлықтарды тағайындайды, оның ішінде сәулет, әдебиет, сахналық өнер және бейнелеу мен медиа өнері салаларындағы сыйлықтар бар. Сонымен қатар, екі жылға берілетін Киллам ғылыми-зерттеу стипендиясы, жылына 70 000 доллар көлеміндегі сыйлықпен, гуманитарлық, әлеуметтік, табиғи, медициналық ғылымдар, инженерия және осы салаларды байланыстыратын зерттеулер саласындағы маңызды және кең қызығушылық тудыратын жобаларды жүзеге асыру үшін ғалымдарға уақыт береді. Бұл сыйлық Канададағы ең беделді ғылыми стипендиялардың бірі болып саналады және оны Киллам қоры Дороти Дж. Киллам арқылы күйеуі Изаак Уолтон Килламның естелігіне арнап құрды.

Музыкалық аспаптар банкі

Музыкалық аспаптар банкі (MIB;) – Канада Кеңесінің бастамасы, онда көрнекті канадтық классикалық музыканттар, әсіресе жас артистер, Музыкалық аспаптар банкінен классикалық аспапты 3 жылға несиеге алып, оның қамқоршысы және орындаушысы болу мүмкіндігі үшін жарысады. МИБ 1985 жылы Барвик отбасының 100 000 долларлық қайырымдылығымен, сондай-ақ Монреальден келген кәсіпкер Уильям Тернер мен виолончельші Денис Броттың ақша жинауға жасаған тырыстарының нәтижесінде құрылды. Осы уақыттан бері Банк Stradivari, Gagliano, Guarneri және Pressenda сияқты шеберлер жасаған скрипкалар, виолончельдер мен садақтарды, сондай-ақ Канада Кеңесіне қосымша аспаптар сатып алуға арналған жомарт сыйлықтарды алды. Жыл сайын ұйымға шамамен 16 000 грант өтініші келіп түседі, оларды тәртіптес бағалау комиссиялары қарастырады. 2006–2007 жылдары Канада Кеңесі суретшілер мен өнер ұйымдарына 6 000 грант берді және Мемлекеттік кітапхана құқығы комиссиясы арқылы 15 400-ден астам авторға төлемдер жасады. Гранттар мен төлемдердің жалпы сомасы 152 миллион доллардан асты.

Мемлекеттік несие беру құқығы

Канада Кеңесі «Жалпыға қарыз беру құқығы» (PLR) бағдарламасы арқылы Канаданың мемлекеттік кітапханаларында кітаптарына тегін қол жеткізуге мүмкіндік берген 17 000-нан астам канадтық авторларды жыл сайын қаржылай қолдайды. Авторларға жылына 50 канадалық доллардан 4500 канадалық долларға дейінгі тікелей төлемдер арқылы өтемақы төленеді. Құқықтарға кітапханалық кітаптардағы түпнұсқа жазу, аударма, иллюстрация, оқу және фотосуреттер кіреді. «Жалпыға қарыз беру құқығы» комиссиясы – бұл Канада Кеңесімен «бағдарламаның критерийлерін анықтау және түрлі әдеби және ғылыми жанрлардағы авторлар, иллюстраторлар, оқырмандар және аудармашылар арасында бағдарламаны насихаттау» үшін жұмыс істейтін тұрақты кеңесші орган. Комиссия жазушылар, аудармашылар, кітапханашылар және баспагерлерден, сондай-ақ Канада Кеңесінің, Канада Мәдениеті министрлігінің, Канада Кітапханасы және Мұрағатының, сонымен қатар Квебек Ұлттық кітапханасы мен мұражайының дауыс беру құқығы жоқ өкілдерінен тұрады. PLR бағдарламасын құру туралы алғаш рет 1977 жылы талқыланды, осы мәселені қарастыру үшін Кеңес «Қоғамдық пайдалану үшін төлем» комитетін құрды. Сол жылы Квебек авторларының құқықтарын қорғау мақсатында UNEQ (Union des écrivaines et des écrivains québécois) құрылды. 1982 жылы Applebaum Hébert комитеті федералды үкіметке кітапханаларда кітаптары пайдаланылғаны үшін авторларға төлем жасау бағдарламасын құруды ұсынды. Одан кейін, 1986 жылдың наурыз айында, Қаржы кеңесінің Хатшылығы 3 миллион долларлық бастапқы бюджетпен «Қоғамдық пайдалану үшін төлем» (PPU) бағдарламасын Министрлер кабинетінің шешімімен құрды. Бұл Канаданы PLR бағдарламасын дамытқан әлемдегі 13-ші ел етті. Бастапқы атау дереу «Жалпыға қарыз беру құқығы» деп өзгертілді және каталогқа негізделген жүйе қабылданды. PLR комиссиясы 1988 жылы, жұмысының екінші жылында Конституциясын және Ережелерін әзірледі және бекітті. 2008 жылы Комиссия бірауыздан өсуді басқару стратегиясын қабылдады, оның ішінде екі жылдан кейін іске асырылған PLR төлемдері үшін жаңа төрт деңгейлі төлем шкаласы болды. Комиссия алғаш рет 2011 жылы электронды кітаптарды PLR бағдарламасына қосу мүмкіндігін қолдады. Алайда, бағдарлама электронды кітаптарды тіркеуге 2016 жылға дейін ашпады. Сондай-ақ 2016 жылы бағдарлама аудиокітаптардың болашақтағы жарамдылығын қарастыра бастады және Канада Кеңесі PLR бағдарламасы арқылы авторларға тікелей төлемдерді арттыруға уәде берді. 2012 жылы автор Рой МакСкиминг PLR-ге қатысты үш ірі зерттеудің біріншісін жариялады; келесі есептер жаңа технологиялардың пайда болуын қарастырды және Канадалық үлгіні әлемдегі басқа PLR жүйелерімен салыстырды. PLR бағдарламасы 2019 жылы аудиокітаптарды тіркеуге ашылды. Бірінші рет, тіркелу үшін жұмыстар соңғы бес жылда жарық көрген болуы керек.

Through its Public Lending Right (PLR) program, the Canada Council financially compensates over 17,000 Canadian authors annually for providing free public access to their books in Canadian public libraries. Authors are compensated through direct payments ranging from CA$50 to $4,500 a year. Eligible work includes original writing, translation, illustration, narration and photography contained in library books across a range. The Public Lending Right Commission is a permanent advisory board that works with the Canada Council "to define the program's criteria and promote the program among eligible authors, illustrators, narrators and translators" from a variety of literary and scholarly genres. The Commission consists of writers, translators, librarians, and publishers, as well as non voting representatives from the Canada Council, the Department of Canadian Heritage, Library and Archives Canada, and Bibliothèque et Archives nationales du Québec. The creation of a PLR program was first deliberated in 1977, when the Council sets up the Payment for Public Use Committee to discuss the matter. Also that year, UNEQ (Union des écrivaines et des écrivains québécois) is founded in order to defend the rights of Quebec authors. In 1982, the Applebaum Hébert Committee recommended that the federal government create a program to pay authors for the use of their books in libraries. Soon after, in March 1986, the Payment for Public Use (PPU) program was established by a Cabinet decision, with an initial budget of $3 million allocated to it by the Treasury Board Secretariat. This would make Canada the 13th country in the world to develop a PLR program. The initial name was promptly changed to Public Lending Right and catalogue based system was adopted. The PLR Commission developed and approved its Constitution and Bylaws in 1988, its second year of operation. In 2008, the Commission would unanimously adopt a growth management strategy, including a new four tier payment scale for PLR payments, which was implemented two years later. The Commission first moved in favour of the possibility of ebooks being eligible in the PLR Program in 2011. However, it would not be until 2016, when the Program opened registration to ebooks. Also in 2016, the Program would begin to consider the future eligibility of audiobook materials, and the Canada Council would pledge to increase direct payments to authors through the PLR Program. In 2012, author Roy MacSkimming published the first of three major research studies related to PLR; subsequent reports would address the arrival of new technologies and compare the Canadian model to other PLR systems operating around the world. The PLR Program would finally open registration to audiobooks in 2019. For the first time, works must have been published during the previous 5 years in order to be eligible for registration.