Кіріспе

Саймон Ньюкомбтың "Ньюкомбтың Күн кестелері" (толық атауы – "Жердің өз осімен және Күн төңірегіндегі қозғалысы кестелері") – американдық астроном және математик Саймон Ньюкомбтың "Американдық эфемерис және теңіз альманахи үшін дайындалған астрономиялық мақалалар" сериялық басылымының VI томында жарияланған еңбегі. Бұл еңбекте Ньюкомбтың Күн жүйесіндегі Жердің орналасуының математикалық негіздемесі бар, ол классикалық аспан механикасымен қатар ғасырлар бойғы астрономиялық өлшемдерге сүйенеді. Алайда, еңбектің көп бөлігі – күннің кез келген сәттегі орнын көрсететін, алдын ала есептелген кестеленген мәндер жиынтығы. Ньюкомбтың кестелері 1900 жылдан 1983 жылға дейін жарияланған Күннің барлық эфемеридтерінің негізі болды, оның ішінде АҚШ Әскери-теңіз обсерваториясы мен Гринвич Корольдік обсерваториясының жылдық альманахтары да бар. Физикалық кестелердің өзі 1900 жылдан 1959 жылға дейін эфемеридтерде қолданылды, компьютерлік нұсқалары 1960 жылдан 1980 жылға дейін, ал Ньюкомбтың теорияларына жасалған бағалаулар 1981 жылдан 1983 жылға дейін пайдаланылды. Қазір бұл кестелер сирек қолданылады; 1984 жылғы Астрономиялық альманахтан бастап олар Ньюкомбқа қол жетімді болғаннан гөрі әлдеқайда дәл бақылауларға негізделген, Jet Propulsion Laboratory-де жасалған сандық интеграцияланған эфемеридтермен алмастырылды. Сонымен қатар, кестелер сол кезде белгісіз болған жалпы салыстырмалылық теориясының әсерін ескермеді. Дегенмен, оның кестедегі мәндері бүгінгі күнге дейін бірнеше секундтық доғаға дейін дәлдігін сақтайды. Ол Меркурий, Венера, Марс, Уран және Нептун планеталары үшін де ұқсас формулалар мен кестелерді жасады; ішкі планеталардың кестелері ең дәл деп танылды.

Сөз тіркестері

Кейбір сөз тіркестері көптеген басқа еңбектерде ұзақ жылдар бойы келтірілген және төменде тізімделген. Ньюкомб "1900 жылғы 0 қаңтар, Гринвич орта күндізгі уақыты" сәтінен бастап, 36 525 күндік Юлиандық ғасырларда өлшенген уақытты Т символымен белгілейді.

Пайдаланылған әдебиеттер

Борковский, К. М. "Тропикалық жыл және күн күнтізбесі". Канада Корольдік астрономиялық қоғамы журналы 85, № 3 (1990): 121–130. Маккарти, Д. Д. & Сейдельман, П. К. УАҚЫТ: Жер айналысынан атомдық физикаға дейін. (Вайнхайм: Wiley VCH, 2009). [АҚШ] Теңіз альманахи кеңсесі және Ұлыбритания Теңіз альманахи кеңсесі. "Жақсартылған IAU жүйесі", 1984 жылғы "Астрономиялық альманахқа" қосылған қосымша. (Вашингтон және Лондон: АҚШ Үкіметтік баспаханасы және Оның Әміршалығының кеңсесі, 1983). Ұлыбритания және Америка Құрама Штаттарының теңіз альманахи кеңселері. Эфемеристің түсіндірмелік қосымшасы. (Лондон: Оның Әміршалығының кеңсесі, 1961). Ньюкомб, Саймон. Ішкі төрт планетаның кестелері, 2-ші басылым. (Вашингтон: Әскери-теңіз департаменті, жабдықтар бюросы, 1898).