Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Христиан діни термині – кейбір христиан шіркеулерінде қолданылатын дәреже, атақ немесе сипаттама.
Christian religious term
The Venerable is a style, title, or epithet used in some Christian churches.
Католик
Католик шіркеуінде, марқұм католикті епископ Құдайдың қызметшісі деп жариялап, папа оны қасиеттілікке ұсыныс жасағаннан кейін, мұндай Құдайдың қызметшісі тергеу және ықтимал қасиеттілікке әкелетін процесс кезінде «батылдықпен ізгілікте» (venerable) деп жариялануы мүмкін. Адамды құрметті деп жариялау оның жұмақта бар екенін білдірмейді. Бұл жариялау олардың жұмақта болуы мүмкін екенін көрсетеді, бірақ бұл адам әлі де тазару орнында болуы да мүмкін. Адам құрметті деп есептелгенге дейін, папа бекіткен жарлық арқылы, оның «батылдықпен ізгілікте» (сенім, үміт және махаббат сияқты теологиялық ізгіліктер, сондай-ақ ақыл, әділдік, қайрат және ұстамдылық сияқты негізгі ізгіліктер) өмір сүргені жариялануы керек. Келесі қадамдар – қасиеттілікке көтеру (beatification), бұл әдетте үміткердің тілегімен керемет орын алуын қажет етеді, осы кезден бастап адам «Бақытты» деп аталады. Бұл жариялау адамның жұмақта екенін білдіреді, бірақ бұл міндетті емес. Әулиелікке көтерілу (canonization) адам кереметке аралассан (әдетте, бұл олардың екінші араласуы) және әулие деп жарияланғанда аяқталады. Ерекше жағдайларда қасиеттілікке көтерілу де болады. Әулиелік жариялау тек Католик шіркеуі адамның рақым күйінде қайтыс болғанын және қазірдің өзінде жұмақты көріп отырғанын мәлімдеген жағдайда ғана толыққанды болып табылады. Мысалы, папалар Пий XII және Иоанн Павел II екеуі де 2009 жылдың желтоқсанында папа Бенедикт XVI-мен құрметті деп жарияланды, ал Иоанн Павел II 2014 жылы әулие деп жарияланды. Құрметті деп есептелетін басқа мысалдар – епископ Фултон Дж. Шин, Франция ханшайымы Луиза, Фрэнсис Либерман және Ана Мэри Поттер. VII-VIII ғасырлардағы ағылшын монахы Сент-Бед өлімінен кейін көп ұзамай құрметті деп аталды және 1899 жылы қасиеттілікке көтерілгеніне қарамастан, әлі күнге дейін «Құрметті Бед» немесе «Бед Құрметті» деп аталады. Бұл сондай-ақ Картузиан орденінің монахтарына «реверенд» деген әдеттегі атаудың орнына қолданылатын құрметті атау.
In the Catholic Church, after a deceased Catholic has been declared a servant of God by a bishop and proposed for beatification by the pope, such a servant of God may next be declared venerable ("heroic in virtue") during the investigation and process leading to possible canonization as a saint. A declaration that a person is venerable is not a pronouncement of their presence in Heaven. The pronouncement means it is considered likely that they are in heaven, but it is possible the person could still be in purgatory. Before one is considered venerable, one must be declared by a proclamation, approved by the pope, to have lived a life that was "heroic in virtue" (the theological virtues of faith, hope, and charity and the cardinal virtues of prudence, justice, fortitude, and temperance). The next steps are beatification, which normally requires a miracle by the intercession of the candidate, from which point the person is referred to as "The Blessed". The blessed declaration implies the person is in Heaven, experiencing the beatific vision, but this is not a requirement. The canonization is consummated when the person intercedes in a miracle (normally, this is their second intercession) and is declared a saint. Exceptional canonizations exist. The declaration of sainthood is definitive only to the extent that the Catholic Church claims the person died in the state of grace and already enjoys beatific vision. For example, Popes Pius XII and John Paul II were both declared venerable by Pope Benedict XVI in December 2009, and John Paul II was declared a saint in 2014. Other examples of venerables are Bishop Fulton J. Sheen, Princess Louise of France, Francis Libermann, and Mother Mary Potter. The 7th/8th century English monk St Bede was called venerable soon after his death and is still often called "the Venerable Bede" or "Bede the Venerable" despite having been canonized in 1899. This is also the honorific used for hermits of the Carthusian order in place of the usual term of reverend.
Англикандық
Англикандық қауымда "Венерабль" (қысқаша "Вен.") атағы әдетте архидиаконға беріледі.
In the Anglican Communion, "The Venerable" (abbreviated as "the Ven.") is the style usually given to an archdeacon.
Шығыс православие
Шығыс православие шіркеуінде "қадірлі" деген термин, монахтар әулиелеріне берілген атақтың ағылшын тіліндегі аудармасы ретінде жиі қолданылады (грекше: hosios, шіркеу славяншасы: prepodobni; грекше де, шіркеу славяншасы да еркек түрінде). Православ имандылығы үшін шейіт болған монах әулиесі "қадірлі шейіт" немесе "hosiomartyr" деп аталады. 20-ғасырда, кейбір ағылшын тіліндегі православиелік дереккөздер "қадірлі" терминін қасиеттілікке (канонизацияға) ұсынылған адал адамдарға қатысты қолдана бастады, ең белгілі мысалы – Шанхай және Сан-Францисколық Иоанн. Бұл терминнің монахтар әулиелеріне қатысты бастапқы мағынасын өзгерткен жоқ.
In the Eastern Orthodox Church, the term venerable is commonly used as the English language translation of the title given to monastic saints (Greek: hosios, Church Slavonic: prepodobni; both Greek and Church Slavonic forms are masculine). A monastic saint who was martyred for the Orthodox faith is referred to as "venerable martyr" or hosiomartyr. In the 20th century, some English language Orthodox sources began to use the term venerable to refer to a righteous person who was a candidate for glorification (canonization), most famously in the case of John of Shanghai and San Francisco. This has not altered the original usage of the term in reference to monastic saints.