Кіріспе

Ресей ғарышкері (туған 1953)

Валерий Григорьевич Корзун (Валерий Григорьевич Корзун, 5 наурыз 1953 жылы туған) – бұрынғы Ресей ғарышкері. Ол екі рет ғарышқа ұшып, барлығы 381 күн ғарышта болды. Ол сондай-ақ төрт рет ашық ғарышқа шықты.

Жеке

Ол Ресей Әуе күштерінің полковнигі және Юрий Гагарин атындағы космонавттар дайындық орталығының космонавты, 1953 жылдың 5 наурызында Красный Сулин қаласында дүниеге келген. Корзун мен оның әйелі Элананың Никита есімді бір ұлы бар. Оның әкесі Корзун Григорий Андреевич, ал анасы Корзун Мария Арсентьевна. Оның хоббилері – теннис, бадминтон және театр.

Білім

1974 жылы Корзун Качинск жоғары әскери авиациялық ұшқыш мектебін бітірді. 1987 жылы ол Гагарин атындағы әскери авиация академиясын бітірді.

Тәжірибе

1974 жылы Качинск әскери колледжін бітіргеннен кейін Корзун ұшқыш, аға ұшқыш, ұшу бөлімінің басшысы, және соңында Кеңес Әуе күштерінің эскадрилья командирі қызметін атқарды. Корзун – 1-сыныпты әскери ұшқыш, ол негізінен 4 түрлі ұшақта 1473 сағат ұшқан. Ол сонымен қатар парашюттік дайындықтан нұсқаушы және 377 парашютпен секіруді орындаған.

Ғарышкер мансабы

1987 жылы Гагарин әскери-әуе күштері академиясының командирі ретінде сәтті сапардан кейін, ол Гагарин ғарышкерлер оқу орталығында оқудан өту үшін ғарышкер болып таңдалды. 1987 жылдың желтоқсан айында ғарышкерлерді дайындау оқуын бастады және 1989 жылдың маусым айында сынақ ғарышкері деп аттестацияланды. 1989 жылдың қыркүйегінен 1992 жылдың қыркүйегіне дейін ол сынақ ғарышкерлері тобының құрамында ғарышқа ұшуға дайындалды, ал 1992 жылдың қазан айынан 1994 жылдың наурызына дейін "Союз ТМ" құтқару ғарыш кемесінің командирі ретінде жан-жақты оқытылды. Сонымен қатар, 1994 жылдың наурызынан 1995 жылдың маусымына дейін "Мир" орбиталық кешеніндегі ұшуға топ мүшесі ретінде дайындалды. Корзун 1994 жылдың наурызынан 1995 жылдың қаңтарына дейін 27KC экипажының ұшу оқу кешені директорының орынбасары және экипаж байланысының жауаптысы болып қызмет етті. 1996 жылдың тамызында Корзун Mir 22/ NASA 3 және CNES-тің қолдауымен өткен "Кассиопея" бағдарламаларының командирі ретінде дайындықтан өтті.

Мир EO-22

Корзун өзінің алғашқы ғарыш сапарын 1996 жылғы 17 тамызда космонавт Александр Калеримен және ғарышқа ұшқан алғашқы француз әйелі Клауди Андре Дешейспен бірге "Союз ТМ-24" кемесімен жасады. "Союз" ғарыш кемесі Байқоңыр ғарыш айлағынан 13:18:03 UTC уақыты бойынша ұшырылды. Екі күндік жеке ұшудан кейін "Союз" 19 тамызда 14:50:23 UTC уақыты бойынша "Мир" станциясына докталды. Корзун мен Калери 22-ші тұрақты экипаж болды, алдымен NASA астронавты Шаннон Люсидпен, кейін астронавттар Джон Блаха мен Джерри Линенгермен бірге жұмыс істеді. 1997 жылғы 2 наурызда Корзун, Калери және ЕКА астронавты Рейнхольд Эвальдты алып келген "Союз ТМ-24" Жерге қайтып оралды. "Союз" капсуласы Жезқазғаннан шығысқа қарай 128 шақырым жерге 06:44 UTC уақыты бойынша қонды. Корзун "Союз ТМ-24" және "Мир" ғарыш кемелерінде 196 күн, 17 сағат және 26 минут өткізді.

5-ші экспедиция

Экспедиция 5 экипажы 2002 жылғы 5 маусымда STS 111 кемесімен ұшырылды. Ол Кеннеди ғарыш орталығының LC 39A стартовалық алақанынан 21:22:49 UTC уақытында ұшып кетті. Екі күннен кейін «Эндевор» 2002 жылғы 7 маусымда сағат 16:25 UTC-де Халықаралық ғарыш станциясына (ХҒС) докталды. Корзун экспедиция 5 экипажына командир ретінде қосылды. Экспедиция 5 экипажы ХҒС бортында шамамен 25 жаңа зерттеу жүргізді, сондай-ақ олардың келуінен бұрын басталған түрлі ғылыми зерттеулерді жалғастырды. Ғылыми зерттеулердің мақсаты – суық плазманы, кристалл өсуін, ғарышқа және адам организміне радиацияның әсерін зерттеу болды. Кейбір медициналық тәжірибелерде қан, бұлшық еттер және сүйектер пайдаланылды, ал экипаж психологиялық тәжірибелер де жүргізді. Корзун экологиялық тәжірибелерге қатысып, сонымен қатар ғарыштан Жер бетін бақылады. Жерді ғарыштан бақылаудың көптеген пайдалы қолданыстары бар, оның ішінде өрт пен су тасқыны сияқты төтенше жағдайлар туралы ақпаратты жерге мүмкіндігінше жылдам жеткізу. ХҒС-ке жасалған экспедиция 5 барысында ол тағы екі ғарышқа шығуды орындады, олардың жалпы ұзақтығы 9 сағат 46 минутты құрады. 1996 жылғы 2 желтоқсанда Корзун космонавт Александр Калеримен бірге өзінің алғашқы ғарышқа шығуын жасады. Оның басты мақсаты – «Мир» станциясына электр қуатын арттыру үшін кооперативтік күн батареясын қосуды аяқтау болды. Ғарышқа шығу сағат 15:54 UTC-де басталды және 21:52 UTC-де аяқталды, оның ұзақтығы 5 сағат 57 минутты құрады. Ғарышқа шығу кезінде екі космонавт MCSA кабельдерін орнатты. Корзун 1996 жылғы 9 желтоқсанда өзінің екінші ғарышқа шығуын жасады. Оның басты мақсаты – «Мир» станциясына электр қуатын арттыру үшін кооперативтік күн батареясын қосуды аяқтау болды. Екі ғарышкер дайындық кезінде орыс «Орлан» ғарыш костюмдеріндегі оттегі клапанын ашуды ұмытып кеткендіктен, ғарышқа шығу кешіктірілді, ал «Пирс» доктандыру бөлімшесінің ауа шлюзін қайтадан қысымға келтіру қажет болды. Клапан дұрыс орнатылғаннан кейін Корзун қысымның төмендегенін хабарлады, бірақ ресейлік шенеуніктер оны мәселе деп санамады. Люк ашылған кезде екі сағатқа жуық уақыт жоғалды және ғарышқа шығудың ұзақтығы 4,5 сағатқа дейін қысқартылды. Ғарышқа шығудың мақсаты – ХҒС-ты зиянды ғарыш қалдықтарынан қорғау болды. Корзун мен Уитсон «Звезда» сервистік модуліне алты қорғау панелін орнатты. Панельдерді «Звездаға» бекітілгенге дейін станцияның PMA 1 бөліміндегі уақытша орналасқан жерінен алып тастады. Панельдер «Звезданы» ықтимал ғарыш қалдықтарының соққысынан қорғауға арналған. Ғарышқа шығу 4 сағат 25 минутқа созылды. Корзун 2002 жылғы 26 тамызда өзінің төртінші ғарышқа шығуын жүзеге асырды. Ғарышқа шығу «Пирс» шлюзі мен «Звезда» модулі арасындағы герметикалық люктерде ауаның шығуы болғандықтан кешіктірілді. Мәселе оңай шешілді, бірақ Корзун мен Сергей Трещовқа процедураларды орындап, сыртқа шығуға дайын болу үшін жарты сағатқа жуық уақыт кетті. 05:27 UTC-де кешіккеніне қарамастан, екі ғарышкер осы ғарышқа шығуға белгіленген барлық міндеттерді орындады. Ресейлік «Орлан» ғарыш костюмдерін киіп, Корзун мен Трещов «Заря» модулінің сыртында болашақ ғарышқа шығу жиналыстары үшін компоненттерді орналастыруға арналған тіреу құрылымын орнатты. Олар «Звезданың» сыртында орналасқан жапондық ғарыш агенттігінің материалдарға әсер ететін эксперименттеріне жаңа материал үлгілерін орнатты. Олар «Звездаға» болашақ жиналыс ғарыш сапарында арқандарды бағыттауды жеңілдететін құрылғыларды орнатты. Екі ғарышкер сонымен қатар «Звездада» екі радиолюбиторлық антеннаны қосу арқылы болашақ радио байланыс операцияларын жақсартты. Ғарышқа шығу «Пирс» доктандыру бөлімшесінің ауа шлюзінен ұйымдастырылды және 5 сағат 21 минутқа созылды.