Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ұлттық құқықтар санаты
Category of nationality rights
Тұрақты тұру құқығы – бұл Канада азаматы емес адамға Канадада кез келген уақытқа дейін тұруға және жұмыс істеуге құқық беретін мәртебе.
Permanent residency is a status granting someone who is not a Canadian citizen the right to live and work in Canada without any time limit on their stay.
Құқықтар
Тұрақты тұрғын Канаданың кез келген провинциясында немесе аумағында өмір сүру, жұмыс істеу (кейбір шектеулермен) және оқу құқығын қоса алғанда, Канада азаматының көптеген құқықтары мен міндеттеріне ие. Тұрақты тұрғындар Канада азаматтарына берілетін көптеген әлеуметтік жеңілдіктерден пайдаланады, соның ішінде Канада зейнетақы жоспарына үлес қосу және өз провинциясының немесе аумағының жалпы медициналық сақтандыру жүйесімен қамтылу мүмкіндігіне ие. Барлық тұрақты тұрғындар Канаданың Құқықтар мен бостандықтар хартиясындағы құқықтар мен бостандықтардан және қорғаныстан пайдалана алады, азаматтарға ғана арналған құқықтардан басқа. Тұрақты тұрғындар белгілі бір мерзім ішінде Канадада тұрғаннан кейін Канада азаматтығына өтініш бере алады. Қазіргі таңдағы талап бойынша, адам өтініш бергенге дейінгі бес жылдың ішінде кемінде үш жыл (1095 күн) тұрақты тұрғын ретінде Канадада тұруы керек (оның ішінде тұрақты тұрғын мәртебесін алғанға дейінгі бір жыл да есептеледі). Олар сондай-ақ, тұрғылықтылық талаптарын орындап, күтіп алуға кепілдік берген жағдайда, туыстарын тұрақты тұруға шақыруға құқылы.
A permanent resident holds many of the same rights and responsibilities as a Canadian citizen, including the right to live, work (subject to some restrictions), and study in any province or territory of Canada. Permanent residents enjoy many of the same social benefits that Canadian citizens receive, including becoming contributing members of the Canada Pension Plan and receiving coverage by their province or territory's universal health care system. All permanent residents may avail themselves of the rights, freedoms, and protections of the Canadian Charter of Rights and Freedoms, other than those exclusively granted to citizens. Permanent residents may apply for Canadian citizenship after living in Canada for a certain amount of time. Currently, a person must have been living in Canada as a Permanent Resident for three years (1095 days) out of the five years preceding their application (with up to one year of the time before becoming a permanent resident included). They also have the right to sponsor relatives for permanent residence, subject to fulfilling residence criteria and assurance of support requirements.
Шектеулер
Тұрақты тұрғындар Канадада сайлауда дауыс беруге құқығы жоқ, сондай-ақ олар кез келген деңгейдегі үкіметте сайланатын лауазымға орналаса алмайды. Канаданың бірнеше қалалық әкімдіктері, оның ішінде Торонто, Ванкувер, Галифакс және Калгари, тұрақты тұрғындарға қалалық сайлауда дауыс беру құқығын беруді ұсынды, бірақ бұл олардың тиісті провинциялық үкіметтерінің мақұлдауын қажет етеді. Ұлттық қауіпсіздік себептерімен тұрақты тұрғындар жоғары деңгейдегі қауіпсіздік рұқсатын талап ететін мемлекеттік немесе жеке секторларда жұмыс істей алмайды. Азамат емес екендіктеріне байланысты, тұрақты тұрғындар халықаралық сапарлар үшін тұрақты тұрғын картасымен бірге қазіргі азаматтығының паспортын пайдалануы керек, себебі оларға Канада паспорты берілмейді. Кейбір елдер Канаданың тұрақты тұрғындарына, тіпті олардың қазіргі азаматтығы әдетте талапқа сай болмаса да, визасыз кіруге рұқсат береді. Канадаға коммерциялық көлікпен (ұшақ, автобус т.б.) қайта кіру үшін тұрақты тұрғындар өзінің тұрақты тұрғын картасын немесе Канаданың дипломатиялық өкілдігі берген тұрақты тұрғынның саяхат құжатын көрсетуі керек.
Permanent residents do not have the right to vote in elections in Canada nor can they run for elected office in any level of government. Several municipal governments in Canada—including Toronto, Vancouver, Halifax, and Calgary—have proposed giving permanent residents the right to vote in municipal elections but that would require approval from their respective provincial governments. For national security reasons, permanent residents also cannot hold jobs in either the public or private sectors that require a high level security clearance. As non citizens, permanent residents must use the passport of their current nationality in combination with a permanent resident card for international travel because they cannot be issued Canadian passports. Some countries will grant visa free entry to Canadian permanent residents even if their current nationality would not typically qualify. To re enter Canada on a commercial carrier (flight, bus, etc) a permanent resident must present either their permanent resident card or a Permanent Resident Travel Document issued by a Canadian diplomatic office.
Статусты жоғалту
Тұрақты тұрғындар әр бес жылдың ішінде 730 күн Канадада тұруға тиіс, әйтпесе олар осы мәртебеден айырылуы мүмкін. Канадалық әйел немесе ерімен бірге саяхаттаған, Канадалық компанияның тапсырысымен іссапарда болған, немесе федералдық немесе провинциялық үкіметтің шетелдегі кеңсесінде жұмыс істеген уақыт есепке алынуы мүмкін. Тұрақты тұрғындар, сондай-ақ, қауіпті жағдайларға тап болуы мүмкін: ауыр қылмыстар жасағандықтары үшін (егер олар Канадада 10 жылдан астам мерзімге жазаланатын болса немесе Канадада 6 айдан астам түрмеге қамалуға үкімделсе), қауіпсіздікке қатер төндіргені үшін немесе ұйымдасқан қылмысқа қатысқандары үшін. Жоғарыда аталған тұру талаптарын немесе қабылдану шарттарын орындамау, егер шешім Канададан тыс жерде қабылданса, шағымдану мүмкіндігі болмайтын түпкілікті сот шешімі шыққан кезде, ал егер шешім Канадада қабылданса, Канададан кету туралы бұйрық берілген кезде тұрақты тұрғын статусынан айырылуға әкеледі. Адам Канада азаматы болғаннан кейін автоматты түрде тұрақты тұрғын статусынан айырылады. Тұрақты тұрғын, егер оның басқа елдің азаматтығы немесе сол елде тұруға құқығы болса, өз еркімен осы мәртебеден бас тарта алады. Егер адам Канадада осы мәртебесінен бас тартса, ол елден кетуі керек немесе уақытша тұру визасы үшін өтініш беруі керек. Тұрақты тұрғынның тұрақты тұрғын картасының мерзімі біткені үшін оның статусы жойылмайды.
A permanent resident must live in Canada for 730 days out of every five years, or risk losing that status. Time spent travelling with a Canadian spouse, on a business trip for a Canadian business, or working for a federal or provincial government office abroad can be included in the calculation. Permanent residents also risk loss for serious crimes (those that may be punished by more than 10 years in Canada or actually being imprisoned for more than 6 months in Canada), being a security risk or associated with organized crime. Failing to meet the residency or admissibility requirements above results in loss of permanent residence status when the finding becomes final without appeal, if the finding is made outside Canada, and upon the person being issued a departure order from Canada, if the finding is made inside Canada. A person automatically loses permanent residence status upon becoming a Canadian citizen. A permanent resident may also voluntarily renounce their status if the person possesses a citizenship or right of abode in another country. A person who gives up their status inside Canada must depart the country or apply for a temporary resident visa. A permanent resident does not lose their status if their permanent resident card expires.
Жерге қоныс аударған иммигрант
Құрлыққа қоныс аударған иммигрант – Канадаға азамат емес, тұрақты тұрғыны ретінде қабылданған адамды белгілеудің ескі түрі; қазіргі кезде қарапайым "тұрақты тұрғын" деп аталады. "Құрлыққа қоныс аударған иммигрант" термині ұзақ жылдар бойы қолданылып келді, сондықтан ол әлі де (15 жыл өткен соң) канадалықтардың сөздік қорында және кейбір үкіметтік жарияланымдар мен құжаттарда кездеседі. Канададан тыс жерден құрлыққа қоныс аударған иммигрант болу үшін, адам белгіленген кіру порттарының бірінен Канадаға заңды түрде кіруі керек еді, яғни "құрлыққа түсуі" керек еді. Кірген кезде иммигранттың паспортына "Иммигрант құрлыққа түсті" деген мөр қойылуы тиіс еді. Иммигрант құрлыққа түскеннен кейін IMM 1000 нысаны (Құрлыққа түсу туралы тіркеме немесе тұрақты тұруды растау) ресми құжат ретінде берілуі керек еді.
Landed immigrant was an old classification for a person who has been admitted to Canada as a non Canadian citizen permanent resident; the classification which is now known simply as "permanent resident". The term landed immigrant has been in use for so long that it is still (15 years later) part of the Canadian vocabulary and still appears in some government publications and forms. To become a landed immigrant from outside Canada, one had to legally enter Canada, or 'land', at one of the designated ports of entry. Upon entry, the immigrant's passport was to be stamped with the words "Immigrant Landed". Once the immigrant had landed, an IMM 1000 form (Record of Landing or Confirmation of Permanent Residence) was to be given to provide an official record of landed status.