Кіріспе
Мартин Зигуэле (12 ақпан 1957 жылы туған) – Орталық Африка саясаткері, 2001 жылдан 2003 жылға дейін Орталық Африка Республикасының премьер-министрі болған. 2005 жылғы президент сайлауында екінші орынға ие болды және қазіргі таңда Орталық Африка халқының азаттық қозғалысының (MLPC) төрағасы.
Martin Ziguélé (born 12 February 1957) is a Central African politician who was Prime Minister of the Central African Republic from 2001 to 2003. He placed second in the 2005 presidential election and is currently the President of the Movement for the Liberation of the Central African People (MLPC).
Ерте өмір және білім
Зигеле 1957 жылдың 12 ақпанында дүниеге келген. Оның әкесі әскерде қызмет еткен. 1968 жылы Пауа қаласында бастауыш білімін аяқтады. Одан кейін Босангоадағы Петит-семинарияда оқуын жалғастырып, 1972 жылы бітірді. Сосын Бангидегі «Лицей де Рапидес» мектебіне түсіп, 1975 жылы бітірді. Одан соң 1976-1978 жылдары Яундедегі Халықаралық сақтандыру институтында оқыды. Сондай-ақ Банги университетінде ағылшын әдебиетін оқып, 1982 жылы аяқтады.
Ерте мансап
Зигуэле өзінің еңбек жолын 1978 жылы Қаржы министрлігінің Сақтандыруды бақылау департаментінде бастады. Кейін 1988-1995 жылдары Бангидегі Entreprise d’état d’assurances et de réassurances (SIRIRI) компаниясында түрлі лауазымдарда жұмыс істеді. Содан кейін ол Ломеге көшіп, Халықаралық сақтандыруды бақылау конференциясының мүше мемлекеттерінің қайта сақтандыру компаниясы (CICA RE)-де бес жыл бойы Африка елдерінен тыс істер жөніндегі бөлім басшысы болып жұмыс істеді. 2000 жылы Бангиге оралып, БЭАК Банги филиалының директоры болды.
Саяси мансап
1979 жылы Зигуэле саяси мансабын MLPC-ге қосылу арқылы бастады. Зигуэле 2001 жылғы 1 сәуірде президент Анже Феликс Патассэ тағайындаған премьер-министр болды, ол Анисе Жорж Дологуэлені алмастырды. Зигуэле 2003 жылғы 15 наурызда көтерілісшілердің басшысы Франсуа Бозизе бас қала Бангиді басып алып билікті қолға алған кезде қызметтен кетті. Зигуэле Францияға жер аударылуға рұқсат алды. Кейін қаңтар айында Патассэден басқа барлық кандидаттарға сайлауға қатысуға рұқсат берілді; осыдан кейін Патассэнің MLPC партиясы Зигуэлені сайлауда қолдады. Бұрын ол тәуелсіз кандидат ретінде қатысқан болатын. Сайлау 2005 жылғы 13 наурызда өтті, ал Зигуэле ресми нәтижелер бойынша 23,5% дауыс алып екінші орынға ие болды. Ол екінші турда Бозиземен сайысты, науқаны барысында Патассэден алшақтауға тырысты, бірақ жеңіліп, дауыс берудің 35,4% алды. Зигуэле 2006 жылғы маусымның соңында кезектен тыс партия съезінде бір жылға уақытша MLPC президенті болып сайланды, ал Патассэ партиядан шеттетілді. 2007 жылғы 23 маусымда MLPC-нің үшінші кезекті съезі аяқталды.
2015 жылғы желтоқсанда өткен президенттік сайлауда Зигуэле MLPC кандидаты ретінде қатысып, төртінші орын алды. 2016 жылғы ақпан-наурыздағы парламенттік сайлауда ол Бокаранганың үшінші сайлау округінде MLPC кандидаты ретінде Ұлттық Ассамблеяға сайланды, бірінші турда 66,25% дауыспен жеңіске жетті. 2021 жылғы қазан айында COD 2020 коалициясы, Крепин Мболи Гумбаның «Отан» партиясы және Мартин Зигуэленің Орталық Африка Халықтық Азаттық Қозғалысы ұйымдастыру комитетінен өкілдерін алып, «Диалогты саботаждау ниеті» бар екенін мәлімдеді.