Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1897 жылы құрылған үкіметтік емес ұйым
Non governmental organization established in 1897
Дүниежүзілік сионисттік ұйым (; HaHistadrut HaTzionit Ha'Olamit), немесе WZO, – сионизмді қолдаушы үкіметтік емес ұйым. Ол 1897 жылғы тамыз айында Швейцарияның Базель қаласында өткен Бірінші сионисттік конгресте Теодор Герцльдің бастамасымен Сионисттік ұйым (ZO; 1897–1960) ретінде құрылды. Сионисттік қозғалыстың мақсаттары Базель бағдарламасында баяндалған. WZO-ның басшылығымен өздерін сионисттік деп жариялайтын ұйымдар қызмет етеді, мысалы WIZO, Hadassah, B'nai B'rith, Maccabi, Халықаралық сефардтық федерациясы, Дүниежүзілік еврей студенттер одағы (WUJS) және тағы да басқалары. Израильдің еврей агенттігі – Израиль мемлекеті құрылғанға дейінгі жылдары және одан кейін де белгілі бір деңгейде мақсаттары, ерекшеліктері мен жетекшілігі Сионисттік ұйыммен тығыз байланысты параллель ұйым. Екі ұйымның да жарғыларына 1952, 1970 және 1979 жылдары маңызды өзгерістер енгізілді.
The World Zionist Organization (; HaHistadrut HaTzionit Ha'Olamit), or WZO, is a non governmental organization that promotes Zionism. It was founded as the Zionist Organization (ZO; 1897–1960) at the initiative of Theodor Herzl at the First Zionist Congress, which took place in August 1897 in Basel, Switzerland. The goals of the Zionist movement were set out in the Basel Program. Operating under the aegis of the WZO are organizations that define themselves as Zionist, such as WIZO, Hadassah, B'nai B'rith, Maccabi, the International Sephardic Federation, the World Union of Jewish Students (WUJS), and more. The Jewish Agency for Israel is a parallel organisation, with goals, attributes and leadership closely intertwined with those of the Zionist Organization during the years before the establishment of the State of Israel, and to varying degrees after that. Significant changes to the statutes of both organisations occurred in 1952, 1970 and 1979.
Тарих
Сионисттік ұйым (; HaHistadrut HaTsionit), немесе ZO, 1897 жылы Швейцарияның Базель қаласында 29-31 тамыз аралығында өткен Бірінші сионисттік конгресте құрылды. Сол жылы «Die Welt» газеті де құрылды. 1960 жылғы қаңтарда жаңа конституция қабылданғаннан кейін, ол Дүниежүзілік сионисттік ұйым деп атала бастады (толық мәтінін Сыртқы сілтемелерде қараңыз). ZO сионисттік қозғалыстың бас ұйымы ретінде қызмет етті, оның мақсаты – Ерец Исраэльде еврей халқының отанын құру еді. Бұл аймақ сол кезде Осман империясының құрамында болды, ал Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін Ұлыбританияның Палестина мандатына айналды. Израиль мемлекеті 1948 жылдың 14 мамырында жарияланғанда, оның көптеген жаңа әкімшілік мекемелері бұрыннан қалыптасқан болатын, олар өткен онжылдықтардағы сионисттік конгрестерде дамыған. Осы мекемелердің кейбіреуі бүгінгі күнге дейін сақталған. WZO қаржысын Еврейлік отарлау қоры (1899 жылы құрылған) жүргізді, ал жерді сатып алумен Еврейлік ұлттық қоры (1901 жылы құрылған) айналысты. Керен Хайесод (1920 жылы құрылған) Израиль мемлекеті құрылғанға дейін Палестина электр компаниясы, Палестина калий компаниясы және Англо-Палестина банкі сияқты кәсіпорындар арқылы сионистік және Ишув қызметін қаржыландырды. ZO-ға мүшелік барлық еврейлерге ашық болды, ал конгреске делегаттар сайлау құқығы «Сионисттік шекель» сатып алу арқылы қамтамасыз етілді, яғни мүшелік жарнасы немесе ежелгі еврей монетасы – шекель атымен аталған сыйлық. Әрбір конгреске әлемнің түкпір-түкпірінен, түрлі саяси көзқарастар мен діни дәстүрлерден келген делегациялар қатысты. Делегациялар мен партиялар көбінесе географиялық емес, идеологиялық принциптер бойынша топтастырылды. 1960 жылы ZO өзінің атын Дүниежүзілік сионисттік ұйым деп өзгертті және жаңа конституцияны қабылдады, оған сәйкес жеке тұлғалар мүшелікке қабылдауға құқылы емес, мүшелік тек ұйымдарға ғана берілді. 2010 жылы раввин Йосеф Шалом Ельяшев Шас партиясының WZO-ға қосылуын сынап, хат жариялады. Ол партияның «соңғы жүз жылдың хареди еврейлігінің негіздерінен бас тартып отырғанын» жазды. Бұл қадамды Мизрахи қозғалысының [жүз жылдан астам бұрын] WZO-ға қосылуымен салыстырды, бұл олардың «нағыз Тора иудаизмінен» бөлінуіне себеп болған шешуші фактор еді.
Founded as the Zionist Organization (; HaHistadrut HaTsionit), or ZO, in 1897 at the First Zionist Congress, held from August 29 to August 31 in Basel, Switzerland. The ZO's newspaper Die Welt was founded in the same year. It changed its name to World Zionist Organization in January 1960, when a new constitution was adopted (see full text at External links). The ZO served as an umbrella organization for the Zionist movement, whose objective was the creation of a Jewish homeland in Eretz Yisrael – at that time under the Ottoman Empire and following the First World War, the British Mandate of Palestine. When the State of Israel was declared 51 years later on May 14, 1948, many of its new administrative institutions were already in place, having evolved during the regular Zionist Congresses of the previous decades. Some of these institutions remain to this day. The finances of the WZO were conducted by the Jewish Colonial Trust (founded in 1899), and acquisition of land was conducted by the Jewish National Fund (founded in 1901). Keren Hayesod (founded 1920) funded Zionist and Yishuv activities prior to the creation of the state of Israel through enterprises such as the Palestine Electric Company, the Palestine Potash Company and the Anglo Palestine Bank. Membership in the ZO was open to all Jews, and the right to vote for delegates to the congresses was secured by the purchase of the "Zionist Shekel" i. e. a membership fee or donation named after the ancient Hebrew coin, the shekel. Delegations from all around the world, and from many different political backgrounds and religious traditions, took part in each Congress; delegations/parties were mainly grouped by ideology, rather than by geography. In 1960 the ZO changed its name to the World Zionist Organization and adopted a new constitution under which individuals are ineligible for membership, which is reserved for organizations. In 2010, rabbi Yosef Shalom Elyashiv published a letter criticizing the Shas Party for joining the WZO. He wrote that the Party "is turning its back on the basics of Charedi Jewry of the past hundred years. He compared this move to the decision of the Mizrachi movement to join the WZO [over one hundred years ago] which was the deciding factor in their separation from "authentic Torah Judaism."
Дүниежүзілік сионисттік конгресс
Теодор Герцль құрған Дүниежүзілік сионисттік конгресс – Дүниежүзілік сионисттік ұйымның ең жоғары органы және оның заң шығару құқығы бар органы. Ол ұйым басшыларын сайлайды және Дүниежүзілік сионисттік ұйым мен Еврей агенттігінің саясатын анықтайды. Алғашқы Дүниежүзілік сионисттік конгресс 1897 жылы Швейцарияның Базель қаласында өткен.
The World Zionist Congress established by Theodor Herzl, is the supreme organ of the World Zionist Organization and its legislative authority. It elects the officers and decides on the policies of the WZO and the Jewish Agency. The first World Zionist Congress was held in Basel, Switzerland in 1897.
Жобалар мен бастамалар
Дүниежүзілік сионисттік ұйым бірнеше бөлімдерден тұрады. Диаспора істері департаменті әлемдегі барлық еврейлер арасында байланыс орнатуға және жас еврейлердің арасында сионисттік сананы нығайтуға бағытталған.
The World Zionist Organization is made up of several departments. The Department of Diaspora Affairs aims to build bridges between Jews everywhere and strengthen Zionist identity among young Jews
Алияны ынталандыру департаменті еврейлерді Израильге көшіру процесінде қолдау көрсетуге, олардың иврит тілін үйренуге деген қызығушылығын оятуға және еврей диаспорасы мен Израиль мемлекеті арасындағы байланысты күшейтуге ұмтылады. Израильдегі іс-шаралар департаменті және антисемитизмге қарсы күрес департаменті израильдік еврейлердің сионисттік санасын нығайтуға және антисемитизммен күресуге жұмыстайды. Білім департаменті Израиль мен диаспорадағы формалды және бейформалды білім беру жүйелерінде иврит тілі мен оқу мазмұны арқылы еврей сионисттік санасын және Израиль мемлекетімен, сондай-ақ диаспорамен байланысты нығайтуға жұмыс істейді.
The Department of Aliyah Promotion aims to motivate and assist Jews in the process of immigration to Israel, awaken an interest in learning Hebrew and strengthen ties between the Jewish Diaspora and the State of Israel. The Department of Activities in Israel and Countering Antisemitism seeks to strengthen Jewish Zionist identity among Israelis and combat antisemitism. The Department of Education works to bolster Jewish Zionist identity and the connection to the State of Israel and the Diaspora through the Hebrew language and educational content in the formal and informal education systems in Israel and the Diaspora.
Герцль сыйлығы
2004 жылдан бері Дүниежүзілік сионисттік ұйымның сионистік қызмет департаменті Израиль мен сионистік идеяны қолдауға жасалған ерекше еріктік еңбегі үшін жыл сайын Герцль сыйлығын табыс етеді.
Since 2004, Department for Zionist Activities of the World Zionist Organization bestows the annual Herzl Award for recognition of exceptional volunteer efforts on behalf of Israel and the Zionist cause.
Даулар
2009 жылы Израильдің Жоғарғы Сотына ұсынылған құжат, палестиналықтардың жеке меншік жерлерін Дүниежүзілік сионисттік ұйымның алып, оларды израильдік қоныстандырушыларға бергенін көрсетті. Израиль бұл жерді пайдалануға тыйым салған болатын. Дүниежүзілік сионисттік ұйым, Израильдің оккупацияланған аумақтарындағы еврей қоныстандырушыларына жер бөлуде үкіметтік агент ретінде әрекет етті. Израиль үкіметі, халықаралық құқық бойынша жауапкершіліктен жалтарғандықтан, 1967 жылы оккупацияланған аумаққа өз азаматтарын қоныстандыру үшін Дүниежүзілік сионисттік ұйымды пайдаланды. Бұл құжат Иерусалимнің солтүстігінде, Батыс Жағалаудағы Офра израильдік қонысындағы бірнеше үйге қатысты. Израильдің Әділет министрлігі, аталған жердің палестиналықтарға тиесілі екенін және осы тоғыз үйдің бұзуға бұйрық берілгенін растады. "Еш Дин" ұйымының өкілі Дрор Эткес: "Бұл, қарапайым тілмен айтқанда, жерді ұрлап жатқан халықаралық ұйым". 2022 жылдың мамыр айында Дүниежүзілік сионисттік ұйымның белсенділері Иерусалимдегі Батыс қабырғасында 150-ге жуық мүшесі бар "Қабырғадағы әйелдер" тобының құлшылық етуін тоқтатты. 1000-ға жуық ультра-ортодоксалды қызды WZO автобустармен жеткізіп келді. Олар "Қабырғадағы әйелдерге" шабуыл жасап, оларды мазақтап, итеріп, түкіріп, ал кейбіреулері WZO туларын желбіретті. Британдық еврейлердің депутаттар кеңесі WZO-ға ашық хат жолдап, "түсіндіру беруді және шұғыл түзету шараларын қабылдауды" талап етті.
A document brought before Israel's Supreme Court in 2009 showed that private Palestinian land was taken and given to Israeli settlers by the World Zionist Organization. The land in question had been ruled off limits by Israel. The World Zionist Organization had been acting as an agent of the government in assigning land to Jewish settlers in the Israeli occupied territories. The Israeli government, to avoid responsibilities under international law, used the World Zionist Organization to settle its citizens in the territory occupied in 1967. The document concerns several homes in the Israeli settlement of Ofra, approximately 15 miles north of Jerusalem in the West Bank. The Israeli Justice Ministry confirmed that the land in question was owned by Palestinians and that the nine houses in question had been ordered demolished. Dror Etkes of Yesh Din said "It's an international organization that is, simply put, stealing land." In May 2022, activists of the World Zionist Organization disrupted a service of about 150 members of the Women of the Wall at the Western Wall in Jerusalem. A group of 1000 ultra orthodox girls had been bussed in by the WZO. They attacked the Women of the Wall, taunting, shoving and spitting on them, while some waved WZO flags. The Board of Deputies of British Jews sent an open letter to the WZO demanding an "explanation and calling for urgent remedial action" over the violent harassment.