Кіріспе

Грекиядағы Пелопоннес түбегі мен Грекияның материктік бөлігі арасында орналасқан жер көпірі Коринф аралығы (грекше: Ισθμός της Κορίνθου) – Пелопоннес түбегін Грекияның қалған материктік бөлігімен байланыстыратын, Коринф қаласының жанындағы тар жер көпірі. Көне заманда Истмус Пелопоннес пен материктік Грекияны бөліп тұратын маңызды белгі ретінде танымал болған. Бірінші ғасырда географ Страбон Коринф аралығындағы екі жазуы бар стелаға тоқталды. Бірі шығысқа, яғни Мегараға қарай: "Бұл Пелопоннес емес, Иониа" (τάδ᾽ οὐχὶ Πελοπόννησος, ἀλλ᾽ Ἰωνία), екіншісі батысқа, яғни Пелопоннеске қарай: "Бұл Пелопоннес, Иониа емес" (τάδ᾽ ἐστὶ Πελοπόννησος, οὐκ Ἰωνία). Плутарх стеланың орнатылуын Аттика батыры Тесейге, Афинаға жол тартқанда, жатқызады. Истмустың батысында Коринф шығанағы, ал шығысында Сарон шығанағы орналасқан. 1893 жылдан бері кең Истмус арқылы Коринф каналы салынған, бұл Пелопоннесті дерлік аралға айналдырды. Бүгінде каналдың екі жағында екі автомобильдік көпір, екі теміржол көпірі және екі су асты көпірі материктік бөлігін Пелопоннеспен байланыстырады. Сонымен қатар, каналдың батыс жағында әскери резервтік көпір орналасқан.

Каналдың тарихы

Кемелерді Пелопоннес айналып өтуден қысқарту идеясы ежелгі гректерде ұзақ уақыттан бері қарастырылып келді. Бұл жерде канал салуға жасалған алғашқы әрекетті б.з.д. 7 ғасырда Периандр атты тиран жасаған. Ол техникалық қиындықтарға байланысты жобадан бас тартып, оның орнына Диолкос деп аталатын, тастан жасалған қарапайым және арзан портталған жол салды. Диолкостың қалдықтары бүгінде заманауи каналдың жанында сақталған. Римдіктер Грекияны басып алғаннан кейін, түрлі шешімдерді сынап көрді. Юлий Цезарь жаңа салынған Лаус Юлия Коринті колониясы үшін бұл мүмкіндіктің пайдасын көрді. Тиберий тұсында инженерлер канал қазуға тырысты, бірақ қазіргі заманғы жабдықтардың жетіспеуіне байланысты сәтсіз аяқталды. Олар ежелгі египеттіктердің әдісін қолданды: египеттіктер пирамидаларын салу үшін гранит блоктарын домалатқандай, қайықтарды тіректер арқылы арал арқылы домалатты. Бұл б.з. 32 жылы қолданысқа енді. 67 жылы рим императоры Нерон 6 мың құлды қазықпен канал қазуға бұйырды. Тарихшы Флавий Иосиф бұл 6 мың құлдың еврей қарақшылары екенін, оларды Веспасиан еврей соғыстары кезінде тұтқынға алғанын жазды. Плинийдің мәліметінше, жұмыс төрт стадияға (шамамен 0,8 км) дейін жеткен. Келесі жылы Нерон қайтыс болды, ал оның ізбасары Галба жобаның тым қымбат екендігіне байланысты одан бас тартты. Қазіргі заманда бұл идея алғаш рет 1830 жылы, Грекия Осман империясынан тәуелсіздік алғаннан кейін ұсынылып, 1893 жылы он бір жылдық жұмыстан кейін аяқталды.

Сақтау шаралары

Каналдың жанынан ежелгі тас жол, Диолкос өтеді, бұл жол бір кезде кемелерді құрлықпен сүйреп әкелу үшін қолданылған. Осы жолдың сақталуына қатысты үлкен алаңдаушылықтар бар. Грек активістері Грекия үкіметінен осы археологиялық ескерткішті қорғау үшін күш-жігер жұмсауды талап етуде.

Гексамиллиондық қабырға

Гексамильон қабырғасы – Коринф тамыры арқылы салынған, Греция материгінен Пелопоннес түбегіне жалғыз құрлық жолын қорғайтын римдік қорғаныс қабырғасы. Ол Коринф каналының жанында орналасқан және Грециядағы ең ірі археологиялық құрылым болып табылады.