Кіріспе
Шотландиядағы Касл Фрейзер – Шотландиядағы ең күрделі Z-тәртіпті қамал және ең сәнді "Мар қамалының" бірі. Ол Шотландияның Абердиншир аймағындағы Кемнейдің жанында орналасқан. Қамал 19 ғасырдың қабырғалы бақшасын қоса, абаттандырылған жерлер, орман және егістік жерлердің кең аумағында тұр. Қазіргі құрылыстың ішінде 1400 немесе 1500 жылдарға дейінгі ескі шаршы мұнараның археологиялық қалдықтары табылды. Бұл қамал А санатындағы ескерткіш болып тіркелген, ал оның аумағы Шотландиядағы бақтар мен жоспарланған ландшафттар тізіміне енгізілген.
Castle Fraser is the most elaborate Z plan castle in Scotland and one of the grandest 'Castles of Mar'. It is located near Kemnay in the Aberdeenshire region of Scotland. The castle stands in over of landscaped grounds, woodland and farmland which includes a walled kitchen garden of the 19th century. There is archaeological evidence of an older square tower dating from around 1400 or 1500 within the current construction. The castle is a Category A listed building and the grounds are included in the Inventory of Gardens and Designed Landscapes in Scotland.
Құрылыс
Бастапқыда Мардағы Мучалл деп аталған, бес қабатты Z-тәрізді қамалдың құрылысын 1575 жылы Фрейзер әулетінің 6-шы лард Майкл Фрейзер бұрынғы мұнараның орнында бастады және 1636 жылы аяқтады. Қамалдың солтүстік жағындағы панельге "I Bel" деп қол қойылған, бұл Мидмарлық шебер құрылысшы Джон Беллдің белгісі деп саналады. Қамалдың құрылысында осы кезеңнің тағы бір шебер құрылысшысы Томас Лейпер де қатысты, және бұл жұмыс бірнеше онжылдыққа созылды. Фрейзер қамалы Крейгвар қамалы, Крэтес қамалы және Мидмар қамалы сияқты жақын орналасқан басқа қамалдармен бір дәуірде салынды, олардың да дизайнын Белл әулеті жасаған деп есептеледі. Қамал 18 ғасырдың соңында классикалық стильде жаңартылды, оңтүстік жағына жаңа кіреберіс салынып, барлық терезелер ауыстырылды. Бұл жұмысты Мэри Бристоудың көмегімен леди-лард Элиза Фрейзер басқарды. Элиза сонымен қатар жерді абаттандыруға, ескі бақшалар мен жеміс бақтарының қалдықтарын жоюға және әсерлі сегізбұрышты тұрақ салуға жауапты болды. 1820 және 1850 жылдар аралығында қамалдың ішкі бөлігі Чарльз Фрейзердің тапсырысымен, Джон Смит және Уильям Берн сәулетшілерінің қатысуымен толыққанды қайта құрылды. Кітапхана Джон Смиттың регенттік стилінің көрнекті үлгісі болып табылады, және оның безендірілуінде Тюдор элементтері де бар. Уильям Берннің ең маңызды бөлмелерге арналған әсем готикалық жобаларының көп бөлігі іске асырылмады, бірақ готикалық үлгідегі орган қойылды (қазір Кемней шіркеуіне көшірілді). Осы кезеңдегі сыртқы жұмыстарға екі қақпа үйінің (әлі де сақталған) және ауладағы лоджиялары бар үлкен күмбезді баспалдақ пен дәліздердің (кейін бұзылған) құрылысы кірді. Қамал 1950 жылдар шамасында жаңа иелерімен ішінара қалпына келтірілді. Архитектор және тарихшы доктор Уильям Келли бұрынғы құрылымды ашыққа шығару үшін 19 ғасырға тән көптеген элементтерді алып тастауды қадағалады. Фрейзер қамалы отбасылық үйдің атмосферасын сақтап, Фрейзер әулетінің портреттері, жиһаздары және жинақтары сияқты бастапқы заттарды қамтиды. Қамалдың әсерлі интерьерлері оның тарихының барлық кезеңдерін көрсетеді – ортағасырлық тас күмбезді Ұлы залдан бастап, регенттік асханаға дейін.
Меншік
Фрейзер қамалы Мучалл Фрейзерлерінің, кейін Фрейзер қамалы Фрейзерлерінің үйі ретінде салынған. Қамал Фрейзер лордтары, Инвералохи Фрейзерлері арқылы берілді, содан кейін Маккензи отбасына өтті, олар Маккензи-Фрейзер деген есімді қабылдады. 1897 жылы тікелей әулеттен соңғы еркек Фрейзер, Фредерик Маккензи Фрейзер, баласыз қайтыс болды. 1921 жылы оның жесірі, Теодора, лайықты мұрагердің болмауы мен қаржылық қиындықтардың күшеюіне байланысты қамалды сатты. Сатып алушы – Уитман Пирсон, 1-ші Коудрей виконты. Пирсон отбасы қамалды аң аулау резиденциясы ретінде қайта жаңартып, 1976 жылы Шотландияның Ұлттық сеніміне тапсырды. Қазіргі таңда Сенім жыл бойы қамалды, оның аумағын және қоршалған бақты келушілерге ашып отыр. 2019 жылы бұл орынға 56 822 адам келді.
Фильмде
2006 жылғы "The Queen" фильміндегі бірнеше сахналарда Фрейзер қамалы фон ретінде пайда болды.