Кіріспе

Компанияның күнделікті бизнес-операцияларын басқарады.

Бас менеджер (GM) – компанияның кіріс және шығын элементтерін басқаруға толық жауапкершілік беретін атқарушы, бұл пайда мен шығын (P&L) жауапкершілігі деп аталады. Бас менеджер әдетте фирманың маркетинг және сату функцияларының көп бөлігін немесе барлығын, сондай-ақ бизнестің күнделікті жұмысын басқарады. Көбінесе бас менеджер тиімді жоспарлау, тапсырма жүктеу, үйлестіру, штатты жинақтау, ұйымдастыру және қажетті пайда табу үшін шешім қабылдауға жауапты болады. Көп жағдайда кәсіпорынның бас менеджеріне басқа ресми атақтар беріледі. Мысалы, бас атқарушы директор (CEO) немесе президент атағын иеленген көптеген корпоративтік менеджерлер өздерінің бизнестерінің бас менеджерлері болып табылады. Сирек жағдайларда қаржы директоры (CFO), операциялық директор (COO) немесе маркетинг директоры (CMO) бизнестің бас менеджері рөлін атқарады. Компанияға байланысты, басқарушы директор, аймақтық вице-президент, ел менеджері, өнім менеджері, филиал менеджері немесе сегмент менеджері лауазымдарындағы адамдар да басқарушылық жауапкершіліктерді иеленуі мүмкін. Ірі компанияларда көптеген вице-президенттер, егер олар бизнестің осы нақты саласындағы функция үшін толық жауапкершілікке ие болса, жалпы менеджер атағын алады және көбінесе вице-президент және бас менеджер деп аталады. Тұтыну тауарлары компанияларында бас менеджерлерге көбінесе бренд менеджері немесе категория менеджері атағы беріледі. Кәсіби қызметтер саласындағы фирмаларда бас менеджер басқарушы серіктес, аға серіктес немесе басқарушы директор сияқты лауазымдарды иеленуі мүмкін.

Қонақ үйлер

Қонақ үй индустриясында бас менеджер – жеке қонақ үйдің жалпы жұмысына, соның ішінде қаржылық пайдалылығына жауапты жоғары басшы. Бас менеджер қонақ үй жұмысына қатысты толық басқарушылық билікті иеленеді және әдетте тікелей аймақтық вице-президентке, корпоративтік кеңсеге және/немесе қонақ үйдің иелеріне/инвесторларына есеп береді. Бас менеджердің негізгі міндеттеріне мыналар кіреді: түрлі қонақ үй бөлімдерінің жұмысын қадағалайтын бөлім басшыларынан құралған басшылық команданы жұмысқа алу және басқару; бюджеттік және қаржылық басқару; қонақ үй бизнесінің мақсаттары мен міндеттерін жасау және іске асыру; сатуды басқару; маркетингтік басқару; кіріс басқару; жобаларды басқару; келісімшарттарды басқару; қонақтарға, қызметкерлерге немесе ғимаратқа қатысты төтенше жағдайларды және басқа да маңызды мәселелерді шешу; қоғаммен байланыс; еңбек қатынастары; жергілікті билік органдарымен байланыс; және бизнес серіктестіктерін қолдау. Жеке қонақ үйдің бас менеджерінің міндеттері қонақ үйдің мөлшеріне және компанияның ұйымдық құрылымына байланысты едәуір өзгеріп, кеңейеді. Мысалы, шағын бутик-қонақ үйлердің бас менеджерлері әдетте бухгалтерлік есеп, кадрлық ресурстар, жалақы төлеу, тауар сатып алу және басқа да әкімшілік міндеттерге тікелей жауапты болуы мүмкін, бұл міндеттер әдетте ірі қонақ үйлерде басқа бағынышты менеджерлер немесе бөлімдер мен бөлімшелер жүзеге асырады.

Спорттық командалар

Кәсіби спорттың көп бөлігінде бас менеджер – ойыншы құрамын сатып алу, олардың келісімшарттарын келісу, сондай-ақ командаға қажет емес ойыншыларды қайта тағайындау немесе босатуға жауапты команданың атқарушы органы. Бас менеджер команданың бас жаттықтырушысын жұмысқа алу және жұмыстан босату құқығына да ие болуы мүмкін. АҚШ-тың кәсіби спортында көп жылдар бойы жаттықтырушылар өз командаларының бас менеджері ретінде де қызмет етіп, командада қалдыруға болатын және босатуға болатын ойыншыларды шешіп, тіпті команда иелерімен бірлесіп келісімшарт шарттарын келіседі. Шындығында, АҚШ-тың кәсіби спортының алғашқы жылдарында көптеген спорт командаларын команданың иесі жаттықтырған, сондықтан кейбір жағдайларда бір адам ие, бас менеджер және бас жаттықтырушы болып жұмыс істеген. Кәсіби спортқа жұмсалатын қаржы көлемі артқан сайын, көптеген белгілі ойыншылар өздері үшін келісімшарттарды келісу үшін агенттерді жалдай бастады. Бұл жалақы төлеу шегіне сәйкес келетін ойыншылардың келісімшарттарын қамтамасыз ету үшін келісімшарт келіссөздерін күшейтті, сонымен қатар команда иелерінің тілектерін және оның төлеу мүмкіндіктерін ескереді. Бас менеджерлер әдетте ойыншыларды таңдауға жауапты және күшті команда құру үшін жаттықтырушылар мен скауттармен бірлесіп жұмыс істейді. Дамушы немесе екінші лигалары бар спорт түрлерінде бас менеджер әдетте осы лигаларға ойыншыларды "жіберу" және "шақыру" үшін жауапты команданың атқарушы органы болып табылады, бірақ бас жаттықтырушы да осы шешімдерге маңызды үлес қосуы мүмкін. Ең табысты спорт бас менеджерлерінің кейбірі бұрынғы ойыншылар мен жаттықтырушылар болса, ал басқалары меншік және бизнес басқару саласында тәжірибе алған. Бұл термин Еуропада, әсіресе футболда жиі қолданылмайды, онда басқарушы немесе жаттықтырушы лауазымы басқару/жаттықтыру қызметін білдіру үшін қолданылады. Футбол директоры лауазымы көптеген еуропалық футбол клубтарындағы ең ұқсас лауазым болуы мүмкін.