Кіріспе

19/20 ғасырдағы даостық монах және Қытайдың Гансу провинциясындағы Могао үңгірлерінің аббаты Ван Юаньлу (; 1849 – 1931) 20 ғасырдың басында Дунхуандағы Могао үңгірлерінің даостық монахы және аббаты болған. Ол Дунхуан қолжазбаларын табумен есімдері шықты және осы орынды қалпына келтіруге қатысты, бұл жұмыстың қаржысын батыс және жапон саяхатшыларына көптеген қолжазбаларды сату арқылы істеді.

Өмірбаян

Ван Юаньлу – Шаньси провинциясынан шыққан саяхатшы монах. Ол 19 ғасырдың соңынан 20 ғасырдың басына дейін қызмет етті. Ол Дунхуан үңгір кешенінің өздігінен тағайындалған күтшісі және өзін таоист діни қызметкері деп жариялаған. Үңгір кешенінде ортағасырлық Қытай, Жібек жолы және буддизм туралы мәліметтерді қамтитын 50 000 қолжазба сақталған. Ол 1931 жылы Могао үңгірлерінде дүние салды.

Дунхуан қолжазбаларына қатысы

Қазіргі кезде 16-шы үңгір деп аталатын мүсіндер мен суреттерді әуесқойша қалпына келтірумен айналысқанда, Ван жасырын есікті байқады, ол кейіннен 17-ші үңгір немесе "Кітапхана үңгірі" деп аталатын тағы бір үңгірге ашылды. Ол сол жерде әлі ашылмаған мыңдаған ежелгі қолжазбаларды тапты, олардың көптегені ертегі Қытай буддизміне қатысты. Бірінші болып ол жергілікті шенеуніктерге қолжазбалар туралы айтып, оларды сақтау үшін қаржы алуға тырысты. Шенеуніктер қолжазбаларды тасымалдау, сақтау және зерттеуге дайындалу үшін үңгірді қайтадан жабуға бұйрық берді. Кейіннен ол көптеген қолжазбаларды археолог Аурель Штайнға сатты, ол жұмыстардың ішіндегі көптегенін кездейсоқ түрде таңдады. Соңынан Пол Пельйо олардың арасындағы ең құндысы саналатын қолжазбаларды сатып алды. Дунхуан қолжазбаларын ашып, оларды батыстықтарға өте төмен бағамен (1907 жылы 220 фунт стерлингке) сатуға қатысқандығы үшін Ван есімді адам қадірлене де, айыпталады да.