"Бигфут: Алғашқы монстр жүк көлігінің тарихы"

Кіріспе

Монстр жүк көлігі

Бигфут – монстр жүк көлігі. Алғашқы Бигфут 1974 жылғы Ford F 250 пикапы ретінде пайда болды, оның иесі Боб Чандлер 1975 жылдан бастап оны өзгерте бастады. 1979 жылға қарай, өзгерістер соншалықты кеңейді, соның салдарынан бұл көлік алғашқы монстр жүк көлігі деп танылды. Одан кейін жылдар бойы "Бигфут" деген атпен басқа жүк көліктері де ұсынылды және ол АҚШ-та әйгілі монстр жүк көлігі аталымы болып қала береді.

Ерте тарих

Бұрынғы құрылысшы және Сент-Луис аймағынан келген жолдан тыс жүруге құмар адам Чандлер 1975 жылы жарысқа қатыса бастады. Ол Чандлер отбасының 1974 жылғы Ford F 250 төрт дөңгелекті пикап жүк көлігін пайдаланды және Орта Батыстағы автодүкендерде жиі бұзылатын бөлшектерді жөндеуге қажетті запчастилердің жетіспеуін анықтады. Бұл мәселені шешу үшін Чандлер әйелі Мэрилинмен және досы Джим Крамермен бірге Миссури штатының Фергюсон қаласында Midwest Four Wheel Drive and Performance Center атты шеберхана ашты. 1984 жылы шеберхана Миссури штатының Хейзелвуд қаласына көшірілді және 2015 жылға дейін «Бигфуттың» бас кеңсесі болып қалды, содан кейін бас кеңсе Миссури штатының Пасифик қаласына көшірілді. 1979 жылы Чандлер жүк көлігінің шассиін төрт дөңгелекті жетегі және төрт дөңгелекті рульді, сондай-ақ әскери артық қалдықтан алынған тісті беріліс қорабымен ауыстырды. Бұл өзгеріс назар аударды және Чандлер өз жаңадан тағайындалған «Бигфут» (Чандлердің жүргізу стиліне байланысты осылай аталды, ол бөліктердің жиі бұзылуына себеп болды) жүк көлігінің мүмкіндіктерін көрсету және өз шеберханасын жарнамалау үшін трактор тарту және автошоуларға қатыса бастады. Жүк көлігінің танымалдылығы артып, 1981 жылы Гас Триконис түсірген «Бұл жұмысты алып, кете бер» фильмінде пайда болды (онда басқа атаумен алынған USA 1 монстр жүк көлігі де бар). Чандлердің келесі тәжірибесі революциялық болып шықты. 1981 жылы Чандлер екі ескірген көлікті далаға қойды, содан кейін «Бигфут» көлігімен көліктерді қамытуын бейнеге түсірді. Чандлер дүкенінде бейнежазбаны көрсеткен кезде, Миссури штатының Колумбия қаласындағы автоспорттық іс-шараны жарнамалаған адам оған көпшіліктің алдында осы трюкті қайталауын сұрады. Бастапқыда бұл қиратушылық имиджді тудырады деп ойлағандықтан, Чандлер келесі жылдың сәуірінде өтетін іс-шарада өнер көрсетуге келісті, бұл алғашқы қоғамдық көліктерді қамыту болып саналады. Сол жылдың соңында екінші «Бигфут» көлігі, көлікті көруге деген сұранысты қанағаттандыру үшін және үлкен дөңгелектерімен, Мичиган штатының Понтиак қаласындағы Понтиак Сильвердомында көліктерді қамып, бұқаралық ақпарат құралдарының кеңінен танылуын алды. 1983 жылы «Бигфут» Ford Motor Company компаниясынан демеушілік алды, бұл қарым-қатынас 2005 жылға дейін жалғасты. 1984 жылға қарай елдің әртүрлі аймандарынан көптеген жүк көліктерінің иелері Чандлердің үлгісін еліктеп, дөңгелектері биік тұрған көліктерді жабдықтады, ал кейбір жүк көліктері тіпті үлкен дөңгелектерді орнатты. Жүк көліктері мен тракторларды тартудың ұйымдастырушылары, мысалы, SRO Motorsports (кейіннен АҚШ Hot Rod Association) және Golden State Promotions, алып жүк көліктерінің танымалдылығының артуын байқады және өз іс-шараларында көліктерді қамыту үшін бірнеше жүк көлігін шақыра бастады, нәтижесінде қатарласып, сүйреп жүгіру стиліндегі көліктерді қамыту іс-шаралары пайда болды. Монстр жүк көлігі жарысының алғашқы күндерінің танымал мысалы 1986 жылы шыққан «Монстр жүк көліктерінің оралуы» үй бейнежазбасында көрсетілген, онда жүк көлігін тарту, көліктерді қамыту және бір трассада саз балдырдан өту көрсетілген. Луизиана Супердомда өткен бұл жарысты «Бигфут» жеңіп алды, сондай-ақ 1980 жылдардың ортасында қатысқан көптеген жарыстарда жеңіске жетті. Осы уақытқа дейін Чандлер өзінің көлігіне деген үлкен сұранысты қанағаттандыру үшін «Бигфут» жүк көліктерінің толық паркін құрды, ол көптеген еліктеушілерге қарамастан ең танымал және сатылатын монстр жүк көлігі болып қала берді. 1987 жылы Чандлер өз инновацияларын Monster Truck Racing Association (Монстр жүк көлігі жарыстары қауымдастығы) құру арқылы арттырды, ол бүгінге дейін монстр жүк көлігінің қауіпсіздігі саласындағы басты дауыс болып табылады. Чандлер бетпе-бет келген бәсекелестіктің тағы бір түрі - бәсекелестің физикалық мөлшері. Көптеген жүк көліктерінің иелері өз көліктерін «әлемдегі ең үлкен монстр жүк көлігі» деп атай бастады, сондықтан Чандлер өзінің «Бигфут 4» көлігін Сиэтлдегі қоқыс қоймасының иесінен 1000 долларға сатып алған 10 фут (3 метр) дөңгелектермен жабдықтады. Бұл шиналар 1950 жылдары АҚШ армиясы Аляскада өздерінің теміржол пойыздарында қолданған. 1986 жылы Чандлер «Бигфут 5» атты жаңа жүк көлігін тігіп, арнайы дөңгелектерге арнады. Индианаполисте (Индиана штаты) алғаш рет танылғанда, жүк көлігі бірден «әлемдегі ең биік, ең кең және ең ауыр монстр жүк көлігі» атағын алды және ақырында 2002 жылы Гиннестің рекордтар кітабында бұл атақ ресми түрде танылды. Екінші жиынтық 10 фут (3 метр) дөңгелектерімен жабдықталғанда, жүк көлігінің биіктігі 15 фут (5 метр), ені 20 фут (6 метр) және салмағы аспайды.

A former construction worker and off roading enthusiast from the St. Louis area, Chandler began racing in 1975, using the Chandler family's 1974 Ford F 250 four wheel drive pickup truck and found that automotive shops in the Midwest generally did not carry the parts needed to repair the frequent damage. To remedy this problem, Chandler and his wife Marilyn, along with friend Jim Kramer, opened a shop called Midwest Four Wheel Drive and Performance Center in Ferguson, Missouri. The shop moved to Hazelwood, Missouri, in 1984, which remained as Bigfoot's headquarters until 2015 when the headquarters was relocated to Pacific, Missouri. In 1979, Chandler replaced the under assembly of the truck with one from a military surplus top loader featuring four wheel drive and four wheel steering that used tires. This modification drew attention and Chandler started making appearances at tractor pulls and car shows with his newly christened "Bigfoot" (so named for Chandler's heavy footed racing style which caused frequent breakage of parts) to show off the truck's capabilities as well as to promote his shop. The truck's growing popularity led to its appearance in the 1981 Gus Trikonis film Take This Job and Shove It (which also features the early monster truck USA 1 credited under a different name). Chandler's next experiment would prove revolutionary. In 1981, Chandler placed two dilapidated cars in a field, so that Chandler could videotape himself crushing the cars with Bigfoot as a joke. When Chandler began playing the video in his shop, a man promoting a motorsports event in Columbia, Missouri, asked him to duplicate the stunt in front of a crowd. After initial hesitation because of the destructive image it would convey, Chandler eventually agreed to perform at the event in April of the following year in what is believed to be the first public car crush. Later that year, a second Bigfoot, built to help meet the steadily rising demand to see the vehicle and sporting tires, received more major media attention by crushing cars at the Pontiac Silverdome in Pontiac, Michigan. In 1983, Bigfoot began receiving sponsorship from Ford Motor Company, a relationship which continued until 2005. By 1984, many truck owners around the country had taken to imitating Chandler's template of outfitting their vehicles with tires standing tall, with some trucks sporting even larger tires. Promoters of truck and tractor pulls, such as SRO Motorsports (later the United States Hot Rod Association) and Golden State Promotions, noticed the exploding popularity of the giant trucks and began booking several to crush cars at their events, with the eventual result being the advent of side by side, drag racing style car crushing events. A popular example of the early days of monster truck racing is portrayed in the 1986 home video release Return of the Monster Trucks, which involves a truck pull, car crushing, and mud bogging all in the same course. That event, held in the Louisiana Superdome, was won by Bigfoot, as well as most of the events it was entered into in the mid 1980s. By this point, Chandler had already built an entire fleet of "Bigfoot" trucks to accommodate the vast demand for his vehicle, which remained as the most popular and marketable monster truck despite the large number of imitators. In 1987, Chandler added to his innovations by founding the Monster Truck Racing Association, which remains today as the chief voice in monster truck safety. Another form of competition Chandler faced was the physical size of the competition. Many truck owners had taken to calling their vehicles the "world's largest monster truck", so Chandler outfitted his "Bigfoot 4" vehicle with 10 feet (3 m) tires he had purchased from a junkyard owner in Seattle for $1,000. The tires had been previously used by the US Army in Alaska on their overland train in the 1950s. In 1986, Chandler built a new truck, "Bigfoot 5", specifically for the tires. Upon its public debut in Indianapolis, Indiana, the truck immediately took the title of the "world's tallest, widest, and heaviest monster truck" and was eventually given official recognition of the title by the Guinness Book of Records in 2002. With a second set of 10 feet (3 m) tires attached, the truck stands 15 feet (5 m) tall, measures 20 feet (6 m) wide, and weighs over .

Жарыс тарихы

Спорттық телеарналардың жаңадан пайда болған ESPN телеарнасы да 1980-ші жылдары монстр жүк көліктерінің танымалдылығын ескеріп, АҚШ-тың Hot Rod Association және TNT Motorsports ұйымдастырған іс-шараларды үнемі көрсетіп отыра бастады. Монстр жүк көлігі жарыстарының жиі көрсетілуімен, келесі логикалық қадам монстр жүк көлігі жарыстарының чемпионаттық сериясын құру болды. TNT 1988 жылы алғашқы ресми серияны бастады және маусымның көп бөлігінде Бигфут үстемдік танытты. Алайда, USA 1 жүк көлігін жүргізуші жаңадан келген Род Литзау қарқын алып, Луисвилл қаласында, Кентукки штатында маусымның соңғы демалыс күндері Бигфутты басып өтті. Ұпайлар жүйесі мен шығарылу тізбегі қалай құрылған болса, Бигфут (Рич Хузер басқарады) пен USA 1 жартылай финалдық турда кездесті, егер ол Бигфутты жеңсе, USA 1 ұпай чемпионатын жеңіп алар еді. USA 1 жарыста керемет жеңіске жетті, ол аударылып, чемпион атанды. Чемпионатты жоғалтқаннан кейін, Bigfoot командасы 1989 жылы бәсекеге назар аудармай, көбірек зерттеу мен әзірлеуге, сондай-ақ USHRA және USA Motorsports үшін жиі өткізілетін іс-шараларға және шектеулі TNT кестесіне назар аудару туралы шешім қабылдады. Осы уақыт ішінде Чандлер компьютерлік көмекпен жобалау (CAD) бағдарламаларымен жұмыс істей бастады және кәсіби жолдан тыс жарыстардан үйренген технологияны қолдана отырып, өзінің келесі Бигфут жүк көлігі үшін құбырлы қаңқаны, сондай-ақ азотпен аспалы жүйені жобалады. Бұл жаңалық Bigfoot-тың бұрынғы монстр жүк көліктерімен салыстырғанда төрт есе көп аспалы қозғалыс мүмкіндігіне ие болуына мүмкіндік берді. Чандлер өзінің жобаларына патент алды. Үш ай бойы көліктерді сынақтан өткізгеннен кейін, жүргізуші Энди Брасс 1989 жылдың соңында Бигфуттың сегізінші нұсқасын жаңа рамамен және аспамен таныстырды. Ол ресми түрде Индианаполистегі Индиана штатының жәрмеңкесінде төрт дөңгелекті және жолдан тыс джамбореде Бигфут үшін арнайы 5000-шы шоуда (барлық Бигфут көліктері бірінші рет бір жерге жиналған) дебют жасады. Ол өзінің тұңғыш жарысын Хьюстондағы USHRA жарысында өткізді, ол жарыстың соңғы кезеңіне жетіп, Джек Уиллманның "Таурус" көлігіне қарсы шайқасты. Келесі жылы USHRA жарыстарынан кейін Анахайм, Калифорния және Понтиак, Мичиган қалаларында, жүк көлігі TNT Motorsports Monster Truck Challenge ұпайлар жүйесінде Мемфис, Теннессиде дебют жасады. Bigfoot 8 шассиі 1990 жылы 5 сәуірде, тек қана жапырақ, серіппе және серіппелі аспаны пайдалануға рұқсат етілген ережеге түсініктеме беріліп, қысқа уақытқа трассадан шығарылды. TNT қауіпсіздікті нақтылаудың басты себебі деп мәлімдегенмен, олар Bigfoot 8 технологиясы өте жоғары екендігін және серияның бәсекелестік тепе-теңдігін бұзатынын мойындады. Бұрынғы BMX жарыскері Джон Пьант, Бигфут 4 жүргізушісі Бигфут 8 орнында бірнеше жарыста жарысты, ал Энди Брасс Бигфут 4 жүргізушісі Луисвилл моторлы автожолында жеңіске жеткізді. Bigfoot 8 уақытша тыйым салынғаннан кейін TNT контурына оралды. Чандлер TNT компаниясына қарсы да заңдық шаралар қолданды. Team Bigfoot сол маусымда 24 жарыста жеңіске жетіп, 1990 жылы TNT ұпайлар чемпионатын Гарри Куктың Equalizer және Гарри Портердің Carolina Crusher көліктерінде Грег Холбруктан жеңіп алды, бұл Bigfoot командасының алғашқы жарыс чемпионаты болды. Сол жылы Пиант USHRA-ның жаңа ұпайлар сериясында үшінші орынға ие болумен қатар, арнайы іс-шаралар үштік тажы чемпионатын жеңіп алды. 1991 жылы ешқандай чемпионат жеңмегеннен кейін, Team Bigfoot 1992 жылдан 2003 жылға дейін 12 жыл бойы жылына кем дегенде бір чемпионат жеңіп, осы уақыт аралығында 16 сериялық чемпионат жеңімпаздарын жеңіп алды. 2019 жылға қарай Team Bigfoot жалпы 50 сериялық чемпионатты жеңіп алды.

The fledgling all sports television network ESPN also took note of the popularity of monster trucks in the 1980s and began showing events promoted by the United States Hot Rod Association and TNT Motorsports on a regular basis. With the frequent broadcasts of monster truck races, the next logical step was to create a championship series of monster truck races. TNT began the first recognized series in 1988, and was dominated by Bigfoot for much of the season. However, upstart rookie Rod Litzau, driving the USA 1 truck, gained momentum and passed Bigfoot in the standings going into the last weekend of the season in Louisville, Kentucky. With the way the points system and elimination brackets had been structured, Bigfoot (driven by Rich Hooser) and USA 1 met in the semifinal round with USA 1 clinching the points championship if it beat Bigfoot. USA 1 won the race in spectacular fashion, rolling over in the process, and took the championship. After losing the championship, the Bigfoot team made the decision to shift their focus less on competition and more on research and development in 1989, as well as running frequent events for the USHRA and USA Motorsports and a limited TNT Schedule. During this time, Chandler began working with computer aided design (CAD) programs, and using technology he had learned from professional off road racing, designed a tubular frame for his next Bigfoot truck, along with a nitrogen suspension system sporting of travel. This innovation allowed Bigfoot to possess four times as much suspension travel as those used by nearly all previous monster trucks. Chandler would be awarded a patent for his designs. After testing the vehicle for three months, driver Andy Brass debuted the eighth incarnation of Bigfoot, with the new frame and suspension, in late 1989. It officially made its debut at the Indiana State Fairgrounds in Indianapolis, Indiana at the Four Wheel and Off Road Jamboree in a special 5,000th show for Bigfoot (where every Bigfoot vehicle gathered in one place for the first time). It made its debut in competition at a USHRA race in the Astrodome in Houston, Texas, reaching the final round of competition before rolling over against Jack Willman's Taurus. The following year, after running the USHRA races in Anaheim, California, and Pontiac, Michigan, the truck debuted on the TNT Motorsports Monster Truck Challenge points circuit in Memphis, Tennessee. The Bigfoot 8 chassis was briefly banned from the circuit on April 5, 1990, due to a rule clarification that only allowed leaf, coil, and coil over suspensions to be run. Although TNT stated that safety was the primary reason for the clarification, they also admitted that another reason was that Bigfoot 8 was simply too technologically advanced and was upsetting the competitive balance of the series. Former BMX racer John Piant, piloting Bigfoot 4 raced in place of Bigfoot 8 in multiple events, and Andy Brass drove Bigfoot 4 to victory at the Louisville Motor Speedway. Bigfoot 8 returned to the TNT circuit after the temporary ban had been lifted. Chandler also took legal action against TNT. Team Bigfoot ended up winning 24 events that season and took the 1990 TNT points championship over Greg Holbrook in Gary Cook's Equalizer and Gary Porter's Carolina Crusher, the first racing championship for the Bigfoot team. Also that year, Piant took the Special Events Triple Crown Championship, in addition to placing third in the USHRA's new point series. After not winning any championships in 1991, Team Bigfoot would go on a 12 year stretch from 1992 to 2003 of winning at least one championship a year, taking a total of 16 series championship victories during that span. As of 2019, Team Bigfoot has won a total of 50 series championships.

Қазіргі күн

Бигфутқа деген сұраныс әлі де жоғары. Оның демеушілеріне Firestone, Summit Racing және Vi Cor кіреді. 2005 жылдың желтоқсанында Бигфут пен Ford арасындағы демеушілік келісімі аяқталды, бірақ бұл туралы ресми түрде 2007 жылға дейін хабарланбады. Бигфут 1998 жылы Monster Jam сериясы аясындағы іс-шараларды өткізуді тоқтатты, себебі бейне және фотосуреттерге лицензия беру мәселесінде дау туды және содан бері ол бұл серияға оралған жоқ. Бигфут сондай-ақ USA Motorsports және Motorsports Entertainment Group үшін жиі өнер көрсетті, олар USHRA-ның сол кездегі бас компаниясы PACE Motorsports сатып алғанға дейін. Бигфут әлі де Special Events Promotion Company, Chris Arel Motorsports, Toughest Monster Truck Tour, Monster Nation, Monster X Tour, Checkered Flag Promotions және тағы да басқалары үшін жарысады. 2006 жылдың мамырында Бигфут бұрынғы кәсіби күрескер және Monster Jam жүргізушісі Дебра Миселимен келісім жасады. Мисели 2007 жылғы Major League of Monster Trucks (MLMT) маусымының соңына дейін "Bigfoot 10" шассиін басқарды. Мисели қазір Feld Motorsports үшін Madusa жүк көлігін жүргізеді. 2010 жылдың шілдесінде Бигфуттың демеушісі Firestone, сол кезде Major League Baseball демеушісі болған, Бигфутты Major League Baseball All-Star Game-ге шоу машинасы ретінде алып келді. Firestone қолданып жатқан кезде MLB-нің ресми көлік демеушілігіне сәйкес болу үшін "Bigfoot 10" шассиі Chevrolet Silverado кузовымен жабдықталды. 2012 жылдың наурыз айында Бигфут Робби Гордонмен серіктестікке келісіп, оның SPEED Energy Drink және жаңа Stadium Super Trucks жарыс сериясын ілгерілетуге көмектесті. Бұл серіктестік аясында Гордон үшін бастапқыда жасалған шасси "Bigfoot 19" деп аталды. Бұл жүк көлігінің кузовы Ford деп көрсетілгенімен, ол кеңейтілген Silverado кузовымен де жарыса алады. Монстр жүк машиналарын жасаудағы инновациясы үшін Боб Чандлер бірнеше даңқ залына енгізілді. 2006 жылы ол Миссури спорт даңқы залына қабылданды. 2011 жылдың қарашасында ол Халықаралық монстр жүк көлігі музейінің даңқ залына алғашқы топпен бірге енді. Бұрынғы жүргізуші Джим Крамер келесі жылы екінші топқа қабылданды. Сонымен қатар, 2013 жылы Чандлер Off-Road Motorsports Hall of Fame-ге енгізілді. 2018 жылдың 30 қарашасында Бигфут Hot Wheels иесі Mattel және Raycom Legacy Content Company бірлесіп ұйымдастыратын жаңа Hot Wheels Monster Trucks Live турнесіне қатысатыны жарияланды. Бұл 1980-жылдарға дейін сонау сақталып келген маркетингтік қарым-қатынасты қайта жаңартуда.

Bigfoot continues to be in demand. Sponsorships include Firestone, Summit Racing and Vi Cor. In December 2005, Bigfoot's sponsorship with Ford ended, though was not announced officially until 2007. Bigfoot ceased running events for the Monster Jam series in 1998 due to a dispute over involving licensing of video footage and pictures, and has not returned since. Bigfoot also appeared frequently for USA Motorsports and Motorsports Entertainment Group until those companies were purchased by the USHRA's parent company at the time, PACE Motorsports. Bigfoot still races for the Special Events Promotion Company, Chris Arel Motorsports, Toughest Monster Truck Tour, Monster Nation, Monster X Tour, Checkered Flag Promotions, and many others. In May 2006, Bigfoot signed former professional wrestler and Monster Jam driver Debrah Miceli. Miceli drove the "Bigfoot 10" chassis until the end of the 2007 Major League of Monster Trucks (MLMT) season. Miceli now drives Madusa for Feld Motorsports. In July 2010, Bigfoot sponsor Firestone, then a Major League Baseball sponsor, brought Bigfoot to the Major League Baseball All Star Game as a show truck. In order to comply with MLB's official vehicle sponsorship while being used by Firestone, the Bigfoot 10 chassis featured a Chevrolet Silverado body. In March 2012, Bigfoot formed a partnership with Robby Gordon to promote both his SPEED Energy Drink and his new Stadium Super Trucks racing series. For the partnership, a chassis initially built for Gordon himself was dubbed Bigfoot 19. Despite a promotional picture depicting the body as being a Ford, this truck would also compete with a highly modified Silverado body. For his innovation of creating monster trucks, Bob Chandler has been inducted into multiple halls of fame. In 2006, he was inducted in the Missouri Sports Hall of Fame. In November 2011, he was inducted into the International Monster Truck Museum Hall of Fame with its inaugural class. Former driver Jim Kramer was inducted into the second class the following year. Also, in 2013, Chandler was inducted into the Off road Motorsports Hall of Fame. On November 30, 2018, Bigfoot was announced as one of the participants in the new Hot Wheels Monster Trucks Live tour being coproduced by Hot Wheels owner Mattel and the Raycom Legacy Content Company. This reunites a marketing relationship dating back to the 1980s.

Көлік құралдарының тізімі

Келесі тізімде Bigfoot 4×4, Inc. компаниясының құрастырған немесе иелік еткен барлық көліктері көрсетілген. Bigfoot #13 саны 13-қа қатысты ырым-жырымға байланысты өткізіліп тасталды. Атауы Құрылыс Егжей-тегжейі Суреті Bigfoot 1 1975 1974 жылы Боб Чандлер 1974 жылғы F 250 пикапты сатып алды. Келесі бірнеше жылда Чандлер жүк машинасының қуатын және жолдан тыс өту қабілетін арттыру үшін өзгерістер енгізді, сонымен бірге өзінің Midwest 4 Wheel Drive Center бизнесін ілгерілетті. Көлік жергілікті жүк көлігі және трактор тартуда, саз жүгіруде және басқа да жолдан тыс іс-шараларда пайдаланылды. Сол жылы Bigfoot Колорадо штатының Денвер қаласында алғаш рет ақылы түрде көрсетілді. 1981 жылы Bigfoot алғашқы монстр жүк көлігін қиратты. Сол жылы Bigfoot «Бұл жұмысты алып, оны тығып таста» фильмінде пайда болды. 1982 жылы Bigfoot көрермендердің алдында машиналарды қиратуға алғашқы монстр жүк көлігі болды. 1983 жылдың наурыз айында Bigfoot 1 72 000 жанкүйердің алдында Pontiac Silverdome-да ең үлкен бір күндік монстр жүк көлігі іс-шарасында өнер көрсетті. 1992 жылы жүк машинасының төсегінде монстр жүк көлігін жүргізу үшін модификацияланды. Көлік 2000 жылы жеке тұлғаға сатылды. Bigfoot 3 1983 жылы күзде 66 күн ішінде салынды, ол 1984 жылдың қаңтарында Pontiac Silverdome-да дебют жасады. 1992 жылы Bigfoot 2 сияқты жүк машинасына арналған модификацияларды алды. Ол «Полиция академиясы 2: Олардың алғашқы тапсырмасы» фильмінде пайда болды. Ол 2000 жылы E.M.T. қаржы қорына сыйланды. Қазіргі жүк машинасының иесі оны қалпына келтіру үстінде. Bigfoot 4 1984 Бұл жүк машинасы 1984 жылдың 31 шілдесінде Миссури штатының Хейзелвуд қаласында жаңа Bigfoot штаб-пәтерінің салтанатты ашылуында дебют жасады. Бұл «II кезең» жүк машиналарының біріншісі болды, ол арнайы монстр жүк көлігі ретінде жасалды және стандартты өндірістік көліктен өзгертілмеген. Bigfoot 4 алғаш рет 1984 жылдың 14 қыркүйегінде Луизиана штатының Батон-Руж қаласында Riverside Centroplex стадионында жарысқа шықты. Бұл жүк машинасы 1986 жылдың қаңтарында Луизиана Супердомда кедергілер жолынан өткен алғашқы монстр жүк көлігі жарысында жеңімпаз атанды. Бұл жүк машинасы 1986 жылы Кентукки штатының Мюррей қаласында Bigfoot монстр жүк көлігінің алғаш рет аударылғаны болды. 1991 жылдың сәуірінде Bigfoot 4 3D концепциялық корпусы бар алғашқы монстр жүк көлігі болды және Snake Bite деп қайта құрылды. Жүк машинасы үшін соңғы жарыс 1998 жылдың ақпанында Массачусетс штатының Ворстер қаласында Ворстердің Centrum орталығында өтті. 1998-2006 жылдар аралығында Bigfoot 4 толық уақыт көрнекі жүк көлігі ретінде пайдаланылды. Жүк машинасы 2007 жылы сатылды. Bigfoot 5 1986 1986 жылдың жазында аяқталды және 10 фут биіктігі Firestone Tundra шиналарымен пайдалануға арналған. Bigfoot 5 1986 жылы Индианаполисте өткен көктемгі джамбореде тұңғыш рет көрсетіліп, әлемдегі ең биік, ең кең және ең ауыр пикап үшін рекорд орнатты. Көбінесе көрнекі көлік ретінде пайдаланылатын жүк машинасы Миссури штатының Пасифик қаласындағы компанияның штаб-пәтерінде орналасқан. Bigfoot 6 1986 жылы күзде салынды. 1987 жылы Индиана штатының жәрмеңкесінде Bigfoot 6 13 көлік үстінен секіру рекордын орнатты. Көлік 1989 жылы «Полиция академиясы 6: қоршау астындағы қала» фильмінде көрсетілді. 1992 және 1993 жылдары Bigfoot 6 Ұлыбритания, Ирландия, Исландия және басқа да Еуропа елдеріне турне жасады. 1993 жылы Bigfoot 6 және жүргізуші Джим Греко Ұлыбританияда 164 күн ішінде 160 спектакль орындады. 1994 жылы Таиландқа турнеге шықты. Кейіннен жүк машинасы британдық промоутерге сатылды. Bigfoot 7 1988 Мамыр айында Road House фильмі үшін арнайы салынды. Фильмде Bigfoot 7 жаңа автокөлік шоуының залын қиратып, төрт жаңа автокөлікті талқандады. Бұл сахнаның құны 500 000 доллар болды және бір рет түсірілді. Ол сондай-ақ Tango & Cash фильмінде пайдаланылды. 1995 жылы Bigfoot 5 сияқты 3 метрлік дөңгелектерді орналастыру үшін модификацияланды, қозғалтқышы, қорабы және руль алынып тасталды және жүк машинасы Орландодағы Race Rock тақырыптық мейрамханасына сатылды. Ресторан істен шыққаннан кейін, ол Флорида штатының Киссимми қаласындағы Fun Spot America компаниясына сатылды, ол қазір де сол жерде орналасқан. Bigfoot 8 1989 1989 жылдың ортасында салынған Bigfoot 8 - бұл алғашқы «III кезең» жүк көлігі, ол құбырлы болат қаңқамен және шыныдан жасалған корпуспен консольді аспалы жүйе шассиін қолданады. Оны Боб Чандлер мен Дэн Патрик AutoCAD көмегімен жасаған. Bigfoot 10 1992 Bigfoot 10 1992 жылдың 31 қаңтарында Сент-Луис Аренада дебют жасады. Бұл Үлкен аяқ командасының алғашқы ортаңғы қозғалтқышты монстр жүк көлігі болды. Бұл жүк машинасы 1992 жылы арнайы іс-шаралар бойынша Penda Points Series чемпионатында және 1999 жылы Checkered Flag Points чемпионатында жеңімпаз атанды. 2015 жылдың ақпанында Техас штатының Амарилло қаласындағы апаттан кейін зейнеткерлікке шықты. Зейнеткерлікке шыққан жүк машинасы Миссури штатының Пасифик қаласы үшін статикалық көрмеге айналдырылды, қазіргі Bigfoot дүкенінің орны. Bigfoot 11 1992 Bigfoot 11 1992 жылы Лас-Вегаста өткен SEMA шоуында дебют жасады. 1993 жылы «Wildfoot» деген атпен жүк машинасы 1993 жылғы арнайы іс-шаралар бойынша Penda Points Series жеңімпазы атанды және 1993 жылғы MTRA жыл жүк машинасы деп аталды. Жүк машинасы 1995 жылы әлемдегі ең ұзын монстр жүк машинасы секірісі үшін 117 фут (36 м) рекорд орнатты. 1999 жылы Bigfoot 11 монстр жүк машинасы дөңгелегінің ұзындығы бойынша 217 фут (66 м) әлемдік рекорд орнатты. Bigfoot 11 2015 жылдың маусымында Иллинойс штатының Спрингфилд қаласындағы апаттан кейін зейнеткерлікке шықты. Bigfoot 12 1993 Көрмелік жүк машинасы ретінде арнайы салынған Bigfoot 12 түпнұсқа Bigfoot негізінде ретро стильдегі корпусқа ие. Ол 1993 жылдың 28 қаңтарында Лос-Анджелесте өткен XXVII Суперкубокпен бірге дебют жасады. 2022 жылдан бері ол Индиана штатының Батлер қаласындағы Халықаралық монстр жүк машинасы мұражайында және Даңқ залында тұрақты түрде көрсетілуде. Bigfoot 14 1993 Бұл жүк машинасы 1994 жылдың қаңтарында Луизиана Супердомда дебют жасады. Бұл жүк машинасы алғашқы ұпайлар чемпионатында 1995 жылы жеңіске жетті. 1999 жылдың 11 қыркүйегінде жүргізуші Дэн Рант және Bigfoot 14 монстр жүк машинасының 202 фут (62 м) рекордылық секірісін жасады, бұл бұрынғы 144 фут (44 м) рекордын бұзды. Жүк машинасы Теннесси штатының Смирна қаласындағы Теннесси Әуе күштері күндерінің әуе шоуында Boeing 727 ұшағының үстінен секіру арқылы рекорд орнатты. Bigfoot 15 1994 Bigfoot 15 1994 жылдың қараша айында Лас-Вегаста өткен SEMA шоуында дебют жасады. 1997 жылы жүк машинасы Snake Bite ретінде жарысқа қатысып, алғашқы чемпионатын жеңіп алды. Жүк машинасы 2000, 2007, 2010, 2011 және 2012 жылдары чемпионаттарды жеңіп алды. Bigfoot 16 2007 1998 жылы басталған, бірақ 2007 жылдың сәуір айына дейін аяқталмаған Bigfoot 16 Миссури штатының Спрингфилд қаласында өткен Four Wheel and Off Road Jamboree-де дебют жасады. Бұл 3 жылдамдықты Ford C 6 қорабының орнына 2 жылдамдықты Powerglide қорабы бар алғашқы Bigfoot монстр жүк машинасы болды. Бірінші жарыс жылында, Дэн Рант басқарған Bigfoot 16 Major League of Monster Trucks чемпионатында жеңіске жетті. Жүк машинасы Еуропада ғана жарысқа қатысты. 2017 жылы Моррис жүргізуді тоқтатқаннан кейін, Bigfoot аты жоқ жүк машинасы Испаниядағы операторға сатылды. Bigfoot 18 2011 Bigfoot 18 2011 жылдың желтоқсанында аяқталды және түпнұсқа Trophy жүк машинасы стиліндегі корпусы бар алғашқы Bigfoot жүк машинасы болды. Дэн Рант және жүк машинасы бірінші жарыс маусымында Toughest Monster Truck Tour чемпионатында жеңіске жетті. 2012 жылдың қыркүйегінде Дэн Рант және Bigfoot 2012 жылғы Индианаполис 4x4 Jamboree-де әлемдегі ең ұзын монстр жүк машинасы секірісі үшін Гиннестің рекордтар кітабының титулын қайтадан жеңіп алды. Жүк машинасы Bad Habit-тің бұрынғы рекордын бұзып, 214 фут (65 м) секірді. Bigfoot 19 2012 Bigfoot 19 2012 жылдың қыркүйегінде аяқталды. Бұл Bigfoot жүк машинасының шетелде, 2012 жылдың қазан айында Арубада дебют жасаған алғашқысы болды. Bigfoot 19 американдық дебютін 2012 жылдың 29 желтоқсанында Цинциннатиде жасады. Бұл Chevrolet үлкен блок қозғалтқышымен жұмыс істейтін алғашқы Bigfoot болды. Bigfoot 20 2012 Bigfoot 20 әлемдегі алғашқы электрлік монстр жүк машинасы ретінде салынды. Жүк машинасы арнайы электр қозғалтқышымен және 36 Odyssey PC1200 аккумуляторымен жұмыс істейді. Bigfoot 20 2012 жылдың 30 қазанында Лас-Вегаста өткен SEMA шоуында дебют жасады. Жүк машинасы алғашқы машинаны қиратуын 2012 жылдың 8 қарашасында жасады. Bigfoot 21 2014 Bigfoot 21 2014 жылдың 24 желтоқсанында аяқталды және 2015 жылдың 9-10 қаңтарында Миссисипи штатының Саутхейвен қаласында дебют жасады, дебюттік демалысында жарыс пен еркін стильдегі жарыста жеңіске жетті. Бұл жүк машинасы басқа Bigfoot жүк машиналарымен салыстырғанда «өте шулы және ерекше дыбыс беретін» «zoomie» құбырларын пайдаланады. Bigfoot 22 2023 жылғы жағдай бойынша команда құрастырып жатқан жүк машинасы.

The following is a list of all the vehicles built or owned by Bigfoot 4×4, Inc. Bigfoot #13 was skipped due to superstition regarding the number 13. Name Built Details Photo Bigfoot 1 1975 In 1974, Bob Chandler bought a stock 1974 F 250 pickup truck. Over the next few years, Chandler made modifications to the truck to increase its horsepower and off road capabilities, while promoting his Midwest 4 Wheel Drive Center business. The truck was used in local truck and tractor pulls, mud runs, and other off road events. That same year, Bigfoot made its first paid public appearance in Denver, Colorado. In 1981, Bigfoot made the first monster truck car crush. That same year, Bigfoot was featured in the film Take This Job and Shove It. In 1982, Bigfoot was the first monster truck to crush cars in front of an audience. In March 1983, Bigfoot 1 performed in front of 72,000 fans in the largest single day monster truck event at the Pontiac Silverdome. It was modified in 1992 for the purpose of giving fans monster truck rides in the bed of the vehicle. The truck was sold to a private customer in 2000. Bigfoot 3 1983 Built in 66 days in the fall of 1983, it made its debut in January 1984 at the Pontiac Silverdome. It received the same ride truck modifications as Bigfoot 2 in 1992. It appeared in the movie Police Academy 2: Their First Assignment. It was donated to E. M. T. Financial Fund in 2000. The current owner of the truck is in the process of restoring it. Bigfoot 4 1984 This truck debuted on July 31, 1984, at the grand opening of the new Bigfoot headquarters in Hazelwood, Missouri. It was the first of the "Stage II" trucks, built specifically as a monster truck and not modified from a stock production vehicle. Bigfoot 4 made its on track debut on September 14, 1984, at the Riverside Centroplex in Baton Rouge, Louisiana. This truck won the first ever side by side monster truck race over an obstacle course in January 1986 at the Louisiana Superdome. This truck was the first of the Bigfoot monster trucks to roll over, which occurred in Murray, Kentucky in 1986. In April 1991, Bigfoot 4 became the first monster truck to have a 3 D concept body, and was redesigned as Snake Bite. The final competition for the truck was February 1998 at the Worcester's Centrum Centre in Worcester, Massachusetts. From 1998 to 2006, Bigfoot 4 was used as a full time display truck. The truck was sold in 2007. Bigfoot 5 1986 Completed in the summer of 1986 and designed exclusively for use with 10 foot tall Firestone Tundra tires. Bigfoot 5 debuted at the 1986 Fall Jamboree in Indianapolis, and set the record for the tallest, widest, and heaviest pickup truck in the world. Mostly used as a display vehicle, the truck resides at the company headquarters in Pacific, Missouri. Bigfoot 6 1986 Built in the fall of 1986. At the Indiana State Fairgrounds in 1987, Bigfoot 6 set a record of jumping over 13 cars. The truck was featured in the 1989 film Police Academy 6: City Under Siege. During 1992 and 1993, Bigfoot 6 toured the United Kingdom, Ireland, Iceland, and other European countries. In 1993, Bigfoot 6 and driver Jim Greco completed 160 performances in 164 days in the United Kingdom. It toured Thailand in 1994. The truck was later sold to a British promoter. Bigfoot 7 1988 Built in May 1988 specifically for the movie Road House. In the movie, Bigfoot 7 destroyed a new car showroom and crushed four new cars. That scene cost $500,000 and was shot in one take. It also was used in the movie Tango & Cash. Modified in 1995 to accommodate 10 feet (3 m) tires like Bigfoot 5, the motor, transmission, and steering were removed and the truck was sold to the Race Rock theme restaurant in Orlando. After the restaurant went out of business, it was sold to Fun Spot America in Kissimmee, Florida, where it currently is displayed. Bigfoot 8 1989 Built in mid 1989, Bigfoot 8 was the first "Stage III" truck, which uses a tubular steel frame and cantilever suspension system chassis with a fiberglass body shell. It was designed by Bob Chandler and Dan Patrick using AutoCAD. Bigfoot 10 1992 Bigfoot 10 debuted at the St. Louis Arena on January 31, 1992. This was Team Bigfoot's first mid engine monster truck. This truck won the 1992 Special Events Penda Points Series Championship and the 1999 Checkered Flag Points Championship. Retired after a crash in Amarillo, Texas, in February 2015. The retired truck was converted to a static display for the city of Pacific, Missouri, the current home of the Bigfoot shop. Bigfoot 11 1992 Bigfoot 11 debuted at the SEMA Show in Las Vegas in 1992. In 1993, using the name "Wildfoot", the truck won 1993 Special Events Penda Points Series and was named 1993 MTRA Truck of the Year. The truck set a record in 1995 for world's longest monster truck jump at 117 feet (36 m). In 1999, Bigfoot 11 set a world record for monster truck wheelie length at 217 feet (66 m). Bigfoot 11 was retired after a crash in Springfield, Illinois, in June 2015. Bigfoot 12 1993 Built specifically as a display truck, Bigfoot 12 sports a retro styled body based the original Bigfoot. It debuted on January 28, 1993, in conjunction with Super Bowl XXVII in Los Angeles. Since 2022 it has been on permanent display at the International Monster Truck Museum & Hall of Fame in Butler, Indiana. Bigfoot 14 1993 This truck debuted at the Louisiana Superdome in January 1994. This truck won its first points championship in 1995. On September 11, 1999, driver Dan Runte and Bigfoot 14 set a then world record jump of a monster truck at 202 feet (62 m), breaking the previous record of 144 feet (44 m). The truck set the record by jumping over a Boeing 727 airplane at the Tennessee Aviation Days air show at the Smyrna, Tennessee, Airport. Bigfoot 15 1994 Bigfoot 15 debuted at the SEMA Show in Las Vegas, Nevada, in November 1994. In 1997, the truck won its first championship competing as Snake Bite. The truck won championships in 2000, 2007, 2010, 2011, and 2012. Bigfoot 16 2007 Begun in 1998, but not completed until April 2007, Bigfoot 16 debuted at the Four Wheel and Off Road Jamboree in Springfield, Missouri. This was the first Bigfoot monster truck to have a 2 speed Powerglide transmission rather than a 3 speed Ford C 6 transmission. In its first year of competition, Bigfoot 16, driven by Dan Runte, won the Major League of Monster Trucks championship. The truck competed exclusively in Europe. The truck, without the Bigfoot name, was sold to an operator in Spain when Morris retired from driving in 2017. Bigfoot 18 2011Bigfoot 18 was completed in December 2011 and was the first Bigfoot truck to feature a trophy truck style body. Dan Runte and the truck won the Toughest Monster Truck Tour Championship in its first year of race competition. In September 2012, Dan Runte and Bigfoot reclaimed the Guinness Book of Records title for world's longest monster truck jump at the 2012 Indianapolis 4x4 Jamboree. The truck jumped 214 feet (65 m) to break Bad Habit's previous world record long jump. Bigfoot 19 2012 Bigfoot 19 was completed in September 2012. It is the first Bigfoot truck to make its debut overseas, doing so in Aruba in October 2012. Bigfoot 19 made its American debut in Cincinnati on December 29, 2012. This was the first Chevrolet big block engine–powered Bigfoot. Bigfoot 20 2012 Bigfoot 20 was built as the world's first electric monster truck. The truck is powered by a custom electric motor and 36 Odyssey PC1200 batteries. Bigfoot 20 debuted at the SEMA Show in Las Vegas, Nevada, on October 30, 2012. The truck made its first car crush on November 8, 2012. Bigfoot 21 2014 Bigfoot 21 was completed on December 24, 2014, and debuted in Southaven, Mississippi, on January 9–10, 2015, winning a race and freestyle competition in its debut weekend. This truck uses "zoomie" headers that gives it "a very loud and unique sound as compared to other Bigfoot trucks." Bigfoot 22 A ride truck under construction by the team as of 2023. Bigfoot 23 2023 The newest truck in the fleet, it was completed in 2023, making its debut on October 7 at the Hot Wheels Monster Trucks Live show in Kansas City, Missouri.

Басқа көліктер

Атауы Құрылысы Деректері Фото Мисс Бигфут/Бигфут Рейнджер 1985 Бұл жүк көлігі зауыттан шығарылған пикаптан құрастырылған соңғы Бигфут жүк көлігі болды. Көлік суперзарядталған алюминий геми қозғалтқышынан ат күші шығарды. 1985 жылғы 4 шілдеде Калифорния штатының Сан-Диего қаласындағы Джек Мерфи стадионында «Мисс Бигфут» алғаш рет көрсетілді. Бигфутты жасаған Боб Чандлердің әйелі Мэрилин Чандлер «Мисс Бигфутты» жүргізгенде алғашқы әйел монстр жүк көлігінің жүргізушісі атанды. 1987 жылы жүк көлігі «Бигфут Рейнджер» деп қайта жаңартылды. Бигфут Рейнджер – Бигфут жүк көліктерінің сатылған алғашқысы. Bigfoot Shuttle 1985 Aerostar минивэнінің негізінде салынған, стандартты V6 қозғалтқышымен жабдықталған. Кейін азот оксиді инъекциясы қосылды. 2002 жылы жеке қолдану үшін сатылды. Bigfoot Fastrax 1987 M84 миномет тасымалдаушы шассиіне негізделген, екі Ford 460ci қозғалтқышы және C6 автомат берілісімен жабдықталған. 1988 жылы Bigfoot оны сатып алып, кеңейтілген модификациядан өтті. Корпусы 1990 жылғы Aerostar көлігінің шыны талшықтан жасалған көшірмесінің жоғарғы жартысынан тұрады. Көрсету мақсатында пайдаланылды. Bigfoot Race Rock 2 1999 Лас-Вегастағы Race Rock мейрамханасындағы көрмеге сәйкес, жұмыс істемейтін көшірме ретінде жасалды, ал оның Orlando мейрамханасындағы Bigfoot 7 көшірмесі де осылай көрсетілді. Мейрамхана жабылып қалғаннан кейін, ол Роско, Иллинойс штатындағы Historic Auto Attractions мұражайына сатылды және қазір сонда орналасқан.

Жылан шағып алған

Жыланның тісі - кейде бір оқиғаға екінші жүк көлігі қатысатын болғанда қолданылатын балама атау және сыртқы түрі. Алғашқы Snake Bite (Bigfoot 4 шассиін пайдаланып) бастапқыда Джин Паттерсон Колт Кобра деген атпен жүргізген. Ол өзінің кім екенін жасыру үшін маска киіп, Колорадо штатындағы Кобра-Крик деген ойдан шығарылған қаладан келгендей болып көрсеткен. Содан бері басқа Bigfoot жүк көліктері мен жүргізушілері де осы аттарды пайдаланған.

Бейне ойындар

Бигфут бірнеше бейнеойындардың назар ортасында болды. Бірінші Бигфут видео ойыны 1990 жылы Acclaim Entertainment компаниясы Nintendo Entertainment System үшін шығарылды. Бигфут сонымен қатар 1990-шы жылдардан бастап Microsoft компаниясының Monster Truck Madness сериясындағы басты жүк көлігі болып табылады. Bigfoot: Collision Course 2008 жылы көптеген платформада жарық көрді. 2012 жылы iOS және Android платформаларында шығарылған Monster Truck Destruction ойынында да бірнеше Бигфут жүк көліктері бар. Bigfoot Crush – UNIS компаниясы 2020 жылы шығарған аркадтық ойын.

Кино және теледидардағы рөлдері

Бастапқы "Bigfoot" 1981 жылғы "Бұл жұмысты алып, оны қағып таста" фильмінде пайда болады, онда ол басты кейіпкердің жеке жүк көлігі ретінде көрсетіледі. Бұл фильмде монстр жүк көлігінің алғашқы пайда болуы болды. 2018 жылғы "Ready Player One" фильміндегі виртуалды шындық әлеміндегі OASIS-те Aech кейіпкері виртуалды "Bigfoot"-ты пайдаланады. "Bigfoot" жүк көліктерінің фильмдегі басқа да көріністері: "Cannonball Run 2", "Полиция академиясы 2: Олардың алғашқы тапсырмасы", "Road House", "Полиция академиясы 6: Қамауға алынған қала", "Tango & Cash" және "Charlie's Angels: Full Throttle". "Bigfoot" анимациялық телесериалдарда да маңызды рөл атқарды. "Bigfoot және бұлшықет машиналары" – 1985 жылы Marvel Productions компаниясының "Super Sunday" антологиялық сериясының бөлігі ретінде шығарылған анимациялық мини-сериал. Өзіне-өзі хабардар "Bigfoot" нұсқасы "The Power Team" анимациялық сериалының басты кейіпкерлерінің бірі болды; ол NES ойынын жарнамалау мақсатымен қосылды. 2006 жылы "Bigfoot Presents: Meteor and the Mighty Monster Trucks" атты Discovery Kids телесериалы шықты.

Мұра

Бигфут Hot Rod журналының 2009 жылғы ақпан айындағы санында "hot rodding" тарихындағы ең ықпалды 100 көлік тізіміне еніп, 69-шы орынды иеленді. Бұл көлік 2011 жылы International Monster Truck Даңқ залына да қосылды.