Кіріспе

Гуарапари – Бразилияның Эспириту-Санту штатындағы жағалау қаласы, танымал туристік орын. Оның жағажайы құмының жоғары табиғи радиоактивті деңгейімен әйгілі.

Орналасқан жері

Гуарапари – Ұлы Виторияның бір бөлігі, штат астанасы Виториядан оңтүстікке қарай 47 км қашықтықта орналасқан. Оның халқы 126 701 (2020 жылғы мәлімет бойынша), ал ауданы 592 км². Гуарапари – кеңінен танымал туристік орын, ақ құмды, иіліс жағалауларымен әйгілі, олардың артында коммерциялық құрылыстар орналасқан және Nova Guarapari және Meaípe-ге дейін оңтүстікке қарай созылады. Вила-Велха және Витория сияқты тығыз салынған жағалауға ие болғандықтан, ол маусымдық туристерге баса назар аударады, нәтижесінде халық саны маусымға қарай айтарлықтай өзгереді. Муниципалитетте 2003 жылы Гуарапари шығанағының мангрларын қорғау мақсатында құрылған Конча-д'Остра тұрақты даму қорығы орналасқан. Сонымен қатар, Атлантика жағалауындағы құмды төбелер, көлдер және батпақтарды қорғайтын Паулу Сесар Винха атындағы мемлекеттік паркі де бар. Бұрын Сетиба табиғи қорығы деп аталған бұл парк – жағалау экожүйесінің табиғи үлгісі және жергілікті тасбақалар мен құстар үшін маңызды.

Тарих

Қала 1585 жылдан бері еуропалықтардың ықпалында, осы жылы иезуит миссионерлері шағын шіркеу салып, құдық қазған.

Көлік

Қаланы Гуарапари әуежайы қамтамасыз етеді.

Радиоактивтілік

Бразилияның Атлантика жағалауының шамамен 800 шақырымдық бөлігі Рио-де-Жанейроның солтүстігінен Баияның оңтүстігіне дейін созылып жатыр, ескі жағажайлардың құмы табиғи түрде радиоактивті. Теңіз толқындары жағалаудағы тауларды ұрып-соғып, моназитке бай, яғни уран мен торийді қамтитын сирек кездесетін металдардың фосфаты. Гуарапари жағалауындағы кейбір жерлердегі фондық сәулелену деңгейі жылына 175 мСв (20 мкСв/сағ) құрайды; ал кейбір басқа жерлерде 55 мкСв/сағ-қа дейін жетеді. АҚШ-тағы орташа сәулелену деңгейі 0,34 мкСв/сағ, ал кеуде рентгені бір реттік сәулеленуде 0,1 мСв, ал контрастпен және контрастсыз құрсақ және жамбас компьютерлік томографиясы 20-30 мСв құрайды. Гуарапари қаласында сәулелену деңгейі әлдеқайда төмен: 320 тұрғын арасында жүргізілген зерттеуде орташа алған доза 0,6 мкСв/сағ, яғни жылына 5,2 мСв болды.