Кіріспе

Польша аралы мен оның үстіндегі қаланың атауы – Волин аралы (Волин) – Польша жағалауындағы Балтық теңізінде орналасқан Польша аралы. Әкімшілік тұрғыдан арал Батыс Померания воеводтығына қарасты. Волин, Узедом (Узнам) аралынан Свина бұғазы арқылы, ал материктік Помераниядан Дзивна бұғазы арқылы бөлінген. Аралдың ауданы 514 км², ең биік нүктесі – Гживач тауы, теңіз деңгейінен 116 метр биіктікте. Тұрғындарының саны 30 000-ға жуық. Свиноуйще қаласының шығыс елді мекендері Волин аралына дейін созылады, ал Миядзыздрое және Волин қалалары шығысқа қарай орналасқан. Одер өзенінің суы Шчецин лагунасына құйып, одан Узедом, Свина және Дзивнаның батысындағы Пеене арқылы Балтық теңізіндегі Померания шығанағына ағып түседі. Аралдың көп бөлігі орман мен мұздықтан кейінгі төбелерден тұрады. Орталығында Волин ұлттық паркі орналасқан. Арал Солтүстік-Батыс Польшаның ең маңызды туристік орталықтарының бірі болып табылады, және одан бірнеше белгіленген туристік жолдар өтеді, мысалы Миядзыздроеден Дзивнувекке дейінгі жол. Шчецин мен Свиноуйще қалаларын байланыстыратын электрленген теміржол желісі, сондай-ақ аралды кесіп өтетін E65 халықаралық тас жолы (ұлттық 3 / S3 тас жолы) бар. Кейбір тіл білімі мамандары бұл атаудың ежелгі тарихи Волынь аймағының атымен байланысты екенін айтады. Атаудың шығуы Волыньдіктерден басталып, олар осы аралға Волынь деп ат қойған болуы мүмкін.

Тарих

Волин қаласы орналасқан Дзивна өзенінің арғы жағындағы броды тас дәуірінен бері пайдаланылып келген. Топырақ қабаттарының археологиялық қазбалары 5 және 6 ғасырлардың тоғысындағы көші-қон кезеңінде осы аумақта елді мекен болғандығын көрсетеді. Содан кейін бұл жер шамамен жүз жыл бойы қоныстан бос қалды. 8 ғасырдың соңында немесе 9 ғасырдың басында аймақ тегістеліп, жаңа қоныс салыныс. Қорғаныс құрылыстарының алғашқы белгілері 9 ғасырдың бірінші жартысына жатады. 9 ғасырдың екінші жартысында орталық қоршалған аумақ және орталықтан солтүстікке және оңтүстікке қарай екі шағын қала болды. Бұл елді мекендер 9-10 ғасырлардың соңында қоршалып, бекітілді. 9 ғасырдың ортасында жасалған және авторы белгісіз болғандықтан «Бавария географы» деп аталатын ортағасырлық құжат, сол кезде 70 бекінісі бар волиндік славян тайпасы туралы айтады (Uelunzani civitates LXX). Волин қаласы алғаш рет 965 жылы Ибрахим ибн Якуб есімді саяхатшының жазбаларында кездеседі, ол бұл жерді Weltaba деп атаған. Алайда, Волин тікелей Польшаның құрамына кірді ме, әлде одан тәуелді болды ма, әлі де белгісіз. Миешко I Волин қаласын қорғаныс қабырғаларымен қоршады. Екінші дүниежүзілік соғыста нацистік Германия жеңілгеннен кейін, ол қайтадан Польшаның бір бөлігіне қосылды. 1949-1950 жылдары аралда әскери госпиталь ашылды, онда поляк дәрігерлері грек және македониялық 2000-ға жуық жараланған немесе ауырған адамдарды, сондай-ақ грек азамат соғысының партизандық отряды мен босқындарын емдеді. 2015 жылы қайтыс болған Польша президенті Лех Качиньскийдің есімімен аталатын Świnoujście сұйықтандырылған газ терминалы (LNG) ашылды, оның құрылысы оның президенттік кезінде басталған.

Жомсборг пен Винетамен байланыс

Аралдағы археологиялық жатындар өте көп емес, бірақ олар 20 гектар аумақты алып жатыр, бұл Викинг дәуірінде Гедебиден кейін Балтық теңізінің екінші ірі сауда орталығы болып табылады. Кейбір ғалымдар Волиннің жартылай аңызға толы Жомсборг және Винета елді мекендерінің негізі болуы мүмкін деген болжам айтады. Дегенмен, басқалары осы сәйкестілікті немесе тіпті Жомсборг пен Винетаның тарихи екендігін (мысалы, Жерар Лабуда) жоққа шығарады. Гвин Джонс қаланың көлемі заманауи дереккөздерде шамадан тыс үлкейтілгенін атап өтеді, мысалы, Бремендік Адам Волин/Йомсборгты "Еуропадағы ең ірі қала" деп мәлімдеген. Алайда, археологиялық қазбалар 360 соғыс кемесіне арналған (Адам айтқандай) жеткілікті үлкен портының немесе маңызды бекіністің қандай да бір дәлелін таба алмады. Қала славяндар мен скандинавиялықтардың екеуі де қоныстанған жері болды. 2014 жылдың күзінде Швецияда Харальд Bluetooth және Йомсборг аттары жазылған алтын дискі табылды. Бұл дискі Curmsun дискісі деп те аталады, ол жоғары сапалы алтыннан жасалған және салмағы 25,23 граммды құрайды. Бетінде латын жазуы, ал арт жағында сегізбұрышты жиекпен оралған төрт нүктелі латын кресті бейнеленген. Жазуы: "+ARALD CVRMSVN+REX AD TANER+SCON+JVMN+CIV ALDIN+" және оны "Дания королі Харальд Гормссон, Сканния, Йомсборг, Альдинбург қаласы" деп аударуға болады. Диск 1840 жылы Польшаның Вийково ауылында, Волин қаласының жанында Голливуд актері мен продюсерлері Бен Аффлек пен Кейси Аффлектың анасының бес атасы Генрих Болдт тапқан викингтердің қазынасының бір бөлігі болған деп есептеледі. Диск 2014 жылы он бір жасар мектеп оқушысы ескі жәшікте тауып, мектепке әкелді.

Көлік

Польшаның 3 және 93 мемлекеттік тас жолдары және 102 облыстық жолы арал арқылы өтеді. "Солидарлық" Штецин-Голонево әуежайы аралдан шамамен 60 км қашықтықта орналасқан. 2023 жылы Волин және Узедом аралдарын қосатын су астындағы Świnoujście туннелі ресми түрде ашылды. Жобаның құны 191 миллион еуроны құрайды және бұл қаланың екі бөлігі мен елдің қалған бөлігі арасындағы жалғыз тұрақты байланыс құралы болып табылады.

Экономика

Свинуйстский сұйықтандырылған газ терминалы аралда орналасқан.